ΠΙΤΕΡ ΜΠΡΟΥΚ: "Η Εκκλησία μπορεί να γίνει δικτατορία"

Ο Πίτερ Μπρουκ 

Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου

Πέθανε σε ηλικία 97 χρόνων ο σπουδαίος, πολυβραβευμένος Βρετανός σκηνοθέτης Πίτερ Μπρουκ. 

Ο Πίτερ Μπρουκ που έχει χαρακτηριστεί από πολλούς ως ο μεγαλύτερος εν ζωή θεατρικός σκηνοθέτης, άφησε την τελευταία του πνοή το Σάββατο 2 Ιουλίου 2022 σύμφωνα με την Le Monde. 

Αναμφίβολα, με τον θάνατο του Μπρουκ φτάνει στο τέλος της και μία από τις σημαντικότερες θεατρικές περιπέτειες του 20ου αιώνα, η οποία έκανε το θέατρο ένα υπέροχο όργανο για την εξερεύνηση του ανθρώπου, σε όλες του τις διαστάσεις του.

Ας θυμηθούμε, όμως, μερικές από τις αλήθειες που είχε διατυπώσει και παραμένουν ...τραγικά επίκαιρες: 

«Οι άνθρωποι σε όλες τις θρησκείες έχουν εφεύρει οργανισμούς διακυβέρνησης πιστών και περιουσιών. Η Καθολική Εκκλησία, με αφεντικό της τον Πάπα, ανακάλυψε μια τέτοια κοινωνική δομή και έφτιαξε έναν τεράστιο πολιτικό οργανισμό που εξαπλώθηκε σε όλο τον κόσμο. Αυτός ο οργανισμός, για να διατηρήσει τη δύναμή του, έφτασε στο σημείο να καίει ανθρώπους. Αυτό είναι κάτι που σήμερα το ξέρουμε καλά, το βλέπουμε καθημερινά σε διαφορετικά μέρη του κόσμου. Στο όνομα της θρησκείας ‘καίνε’ ανθρώπους. Το γεγονός ότι ο Ντοστογιέφσκι, ένας βαθιά θρησκευόμενος άνθρωπος, έκανε κριτική σε αυτό τον σκληρό πυρήνα του Χριστιανισμού, είναι εντυπωσιακό. Στο τελευταίο μεγάλο μυθιστόρημά του (Αδελφοί Καραμάζοφ) θέλησε να δείξει πόσο εύκολα, μέσω της πολιτικής, η Εκκλησία μπορεί να γίνει δικτατορία» (Πίτερ Μπρουκ, εφημ. ΤΑ ΝΕΑ 12/13-5-07).

Οι πιο πάνω παρατηρήσεις του μεγάλου αυτού ανθρώπου, είναι απολύτως ρεαλιστικές, καθώς εδράζονται στην ιστορία, αλλά και θεολογικές, αφού θίγει το μέγα θέμα της εκκοσμίκευσης, που ταλανίζει ολόκληρη την Χριστιανοσύνη στον καιρό μας.

Ναι, το μοντέλο της Εκκλησίας – Κράτους, δηλ. ενός εκκοσμικευμένου Χριστιανισμού που θέλει δεκανίκια του τους «θεσμούς» ανήκει στο Βατικανό. Και η Ιερά Εξέταση, επίσης, στην Παπική Εκκλησία πιστώνεται. Αλλά, όπως πολύ ορθά παρατηρεί ο Μπρουκ, αυτές οι πρακτικές υιοθετήθηκαν και από άλλες θρησκείες και το συναντάμε καθημερινά στην ειδησεογραφία, πώς, δηλ., στο όνομα της θρησκείας «καίγονται» άνθρωποι. Δεν παραδίδονται ίσως στην πραγματική πυρά, αλλά υφίστανται παντοίους διωγμούς, σε μικρότερη ή μεγαλύτερη κλίμακα κάθε φορά, επειδή εξέφρασαν τη γνώμη τους ή άσκησαν κριτική σ’ ένα σύστημα «θρησκειοποιημένου χριστιανισμού» - για να περιοριστούμε στα καθ’ ημάς.

Ο πόλεμος στην Ουκρανία και η απόλυτη ταύτιση της Ρωσικής Εκκλησίας με τον εισβολέα Πούτιν, αποτελεί μια οδυνηρή εξέλιξη για την Ορθοδοξία στον καιρό μας. 

Σε επίπεδο, όχι μόνο πολιτικό, αλλά και διαπροσωπικό, το «σύστημα» επιβάλει την σιωπή. Την άκριτη αποδοχή των θρησκευτικών γκουρού, οι οποίοι μπορούν να λένε ό,τι θέλουν, χωρίς αντίλογο. Η έκφραση άλλης άποψης, η οποία μάλιστα προσπαθεί να αγγίξει την των πραγμάτων αλήθεια, θεωρείται «αιρετική» και άρα πρέπει να εκριζώνεται πάραυτα. Ποιος είναι αυτός που τολμά να αμφισβητήσει τον «Γέροντα»; Ποιος είναι αυτός που δεν στοιχείται στη γραμμή που βολεύει τους «πιστούς», οι οποίοι υψώνουν τείχη για να προφυλαχθούν από τους «μιαρούς»;

Μου είπε κάποιος: «Η Εκκλησία είναι δύναμη! Και δεν είναι έτοιμη η κοινωνία να δεχτεί την αμφισβήτησή της». Κι εγώ του είπα: «Η δύναμη της Εκκλησίας είναι η μωρία του Σταυρού και η κοινωνία, αν θέλει να ανοίξει, επιτέλους, τα μάτια της, θα πρέπει να δει κατάματα τον Χριστό, ως Εκκλησία παρατεινόμενη στους αιώνες, και όχι τον θεσμό». Ο Χριστός έφτασε μέχρι σταυρού και θανάτου για να σώσει τον κόσμο κι όχι για να θεσμοποιήσει την Εκκλησία του, η οποία είναι εν τω κόσμω, αλλά όχι εκ του κόσμου τούτου.

Η μεγαλύτερη εκκοσμίκευση είναι η επίδειξη ισχύος, η επιβολή δυνάμεως, ο συσχηματισμός με το κοσμικό πνεύμα για την εξουδετέρωση της άλλης άποψης. 

Η σχιζοφρένεια κορυφώνεται όταν μέσα στην Εκκλησία, για διάφορα θέματα, γίνεται πόλεμος επικράτησης της μιας ή της άλλης «γραμμής». Τότε δεν υπάρχει έλεος! Οι μεν κατηγορούν τους δε για «αίρεση», «προδοσία της πίστης» και άλλα παρόμοια φαιδρά φονταμενταλιστικά. Στον 21ο αιώνα η πολυπολιτισμικότητα καλεί την Εκκλησία σε συνεχή εγρήγορση και μαρτυρία θυσιαστική. Τα αυτονόητα και οι κορώνες ενός νοσηρού «ορθοδοξισμού» έχουν πεθάνει. Ας το καταλάβουν οι πάσης φύσεως «γνήσιοι», αλλά δειλοί, χριστιανοί. Η ανδρεία είναι αρετή. Και οι προκλήσεις των καιρών την προαπαιτούν. 

Μια Εκκλησία που "φοβάται" τους "γεροντάδες" και τους κάθε λογής απατεώνες - που δρουν πάντα στο όνομα του Χριστού! - οδηγείται σταδιακά στον ωχαδερφισμό και την αδιαφορία. 

Αλλά το πρόβλημα, μη το ξεχνάμε, είναι η ελευθερία!

Ποιος οικοδομεί την εν Χριστώ ελευθερία; 

Οι facebookάδες παπάδες με το γελοία τσιτάτα τους; 

Οι "παραδοσιακοί" με τις περί έθνους κορώνες τους;

Οι πωλητές "ελπίδας" με "θαύματα" και "προφητείες"; 

Ευτυχώς, τουλάχιστον, η φωνή του Αποστόλου Παύλου εξακολουθεί να σκίζει τον αέρα: 

"Τῇ ἐλευθερίᾳ οὖν, ᾗ Χριστὸς ἡμᾶς ἠλευθέρωσε, στήκετε, καὶ μὴ πάλιν ζυγῷ δουλείας ἐνέχεσθε."

"ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σ' ΕΝΑ ΔΡΑΜΑ" ΤΟΥ ΑΝΤΙΟΧΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΥ

ΑΝΤΙΟΧΟΣ ΕΥΑΓΓΕΛΑΤΟΣ 

Εισαγωγή σ' ένα δράμα: για μεγάλη ορχήστρα - Ouverture a un drame: pour grand orchestre (1937) 

Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου 

Το Σάββατο, 2 Ιουλίου 2022, η Κρατική Ορχήστρα Αθηνών, θα δώσει μία ξεχωριστή συναυλία στο Ηρώδειο, συμπράττοντας με τον διεθνώς καταξιωμένο τσελίστα Μίσα Μάισκι και τον εξαίρετο Γάλλο μαέστρο Λιονέλ Μπρινγκέ. 

Σύμφωνα με το πρόγραμμα, η συναυλία θα ανοίξει με ένα από τα σημαντικότερα συμφωνικά έργα του επιφανούς εκπροσώπου της ελληνικής Εθνικής Σχολής, Αντίοχου Ευαγγελάτου. Στη συνέχεια, ο τσελίστας Μίσα Μάισκυ θα ερμηνεύσει το επικών διαστάσεων Κοντσέρτο του Τσέχου Ρομαντικού, Αντονίν Ντβόρζακ. Στο δεύτερο μέρος της συναυλίας, ο πολλά υποσχόμενος Γάλλος μαέστρος Λιονέλ Μπρινγκέ διευθύνει την επική και διαχρονικά δημοφιλή 2η Συμφωνία του Σεργκέι Ραχμάνινοφ, κορωνίδα του συμφωνικού του έργου. 

Η συναυλία ανοίγει, λοιπόν, με τη συναισθηματική «Εισαγωγή σ’ ένα δράμα» του Αντίοχου Ευαγγελάτου. 

Ο σπουδαίος αυτός έλληνας συνθέτης γεννήθηκε στο Ληξούρι Κεφαλονιάς στις 23 Δεκεμβρίου 1902 (ως έτος γέννησής του αναφέρεται σε κάποιες πηγές και το 1903). Τελειόφοιτος της Νομικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών, παρακολούθησε μαθήματα φιλοσοφίας και ιστορίας της τέχνης στο Πανεπιστήμιο της Λειψίας. Πήρε βασικά μαθήματα βιολιού στο Ωδείο Αθηνών και συνέχισε στο Κρατικό Ωδείο της Λειψίας σπουδάζοντας σύνθεση με τους Μαξ Λούντβιχ και Χέρμαν Γκράμπνερ και διεύθυνση ορχήστρας με τον Χ. Κόφλερ. Περαιτέρω μουσικές σπουδές στη Βιέννη (1930-1931) και στη Βασιλεία κοντά στον αρχιμουσικό Φέλιξ Βάινγκαρτνερ (1931-1932). Επιστρέφοντας στην Ελλάδα, διηύθυνε τη Συμφωνική Ορχήστρα του Ωδείου Αθηνών (1932) και ακολούθως ίδρυσε την βραχύβια Νέα Συμφωνική Ορχήστρα. Το 1933 διορίστηκε καθηγητής στο Ελληνικό Ωδείο και βραβεύτηκε από την Ακαδημία Αθηνών. Από το 1937 συμμετείχε στη διεύθυνση και από το 1967 ανέλαβε την πλήρη διεύθυνση του Ελληνικού Ωδείου (1967-1974). Υπήρξε διευθυντής ορχήστρας του Εθνικού Ιδρύματος Ραδιοφωνίας (1938-1954), ενώ το 1954 ίδρυσε το Γ΄ Πρόγραμμα μαζί με τον συγγραφέα Διονύση Ρώμα. Ως συνθέτης εντάσσεται στην λεγόμενη ελληνική «Εθνική Σχολή». Έγραψε έργα ορχηστρικής και φωνητικής μουσικής, μουσικής δωματίου καθώς επίσης πολλή σκηνική μουσική για παραστάσεις αρχαίου δράματος. Συμμετείχε στην ιδρυτική ομάδα της Εθνικής Λυρικής Σκηνής. Στα 32 χρόνια συνεργασίας (1940-1972) διηύθυνε παραστάσεις 40 έργων σε 121 παραγωγές και αναβιώσεις παραγωγών. Υπήρξε βασικός εισηγητής των λυρικών έργων του Μότσαρτ. Διηύθυνε όλες τις ελληνικές και πολλές ξένες ορχήστρες. Διετέλεσε πρόεδρος της Ένωσης Ελλήνων Μουσουργών (1957-1980), του Εθνικού Συμβουλίου Μουσικής και της Εφορείας της Στέγης Καλών Τεχνών και Γραμμάτων. Υπήρξε μέλος κριτικών επιτροπών σε διεθνείς μουσικούς διαγωνισμούς σε Βαρκελώνη, Γενεύη, Τεργέστη, Βουκουρέστι, Σόφια και Μόσχα. Τιμήθηκε με το Χρυσό Σταυρό Γεωργίου Α΄ και τον Ταξιάρχη του Φοίνικα. Πέθανε στην Αθήνα το 1981. Ήταν πατέρας δύο επιφανών τέκνων: του σκηνοθέτη Σπύρου Ευαγγελάτου (1940-2017) και της μεσοφώνου Δάφνης Ευαγγελάτου (1946-2021). Εγγονή του η σκηνοθέτις Κατερίνα Ευαγγελάτου, διευθύντρια σήμερα του Φεστιβάλ Αθηνών – Επιδαύρου. 

Το έργο του Εισαγωγή σ’ ένα δράμα γράφτηκε το 1937 και παίχτηκε για πρώτη φορά την άνοιξη του 1938 υπό τη διεύθυνση του Φιλοκτήτη Οικονομίδη. Έκτοτε έχει παρουσιαστεί πολλές φορές, τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό. Στην Ελλάδα τόσο η ΚΟΑ όσο και η ΚΟΘ το έχουν στο ρεπερτόριό τους και το εντάσσουν ως πρώτο έργο σε συναυλίες τους. Είναι χαρακτηριστικό ότι η ΚΟΘ, π.χ., το ερμήνευσε σε συναυλίες το 1963, 1964, 1970, 2007. Ενώ και η ΚΟΑ το έπαιξε το 2015. 

Στο εξωτερικό παρουσιάστηκε ήδη από την εποχή που γράφτηκε. Βερολίνο και Βουκουρέστι το 1938, με τον Φιλοκτήτη Οικονομίδη, και το 1939 στη Φραγκφούρτη και στο Βισμπάντεν υπό την διεύθυνση του ίδιου του συνθέτη. Μεταπολεμικά μεταδόθηκε από διάφορους ραδιοφωνικούς σταθμούς. 

Το έργο ακολουθεί την κλασική φόρμα της Εισαγωγής με κάποια ελευθερία. Παρόλο τον δραματικό χαρακτήρα του, δεν είναι εμπνευσμένο από ένα ορισμένο δράμα, ούτε περιγράφει συγκεκριμένα γεγονότα. Αφορμή όμως για τη δημιουργία του έδωσαν έντονα και δραματικά συναισθήματα. Τα δύο κύρια θέματά του βρίσκονται σε μεγάλη αντίθεση μεταξύ τους: το πρώτο έχει ορμητικό χαρακτήρα και αρρενωπό δυναμισμό (εμφανίζεται από το πρώτο κιόλας μέτρο στα κόρνα) και το δεύτερο έχει χαρακτήρα συνεσταλμένο με μια συγκρατημένη λυρικότητα. Η επεξεργασία που ακολουθεί, κορυφώνεται με τη μεταμόρφωση του ρυθμού του κυρίου θέματος σε ρυθμό πένθιμου εμβατηρίου. Ένα ρετσιτατίβο, παιγμένο από τα βιολοντσέλα και τα κοντραμπάσα, οδηγεί στην επανάληψη των θεμάτων και τη μεγαλοπρεπή κατακλείδα (coda). Θα έλεγε κανείς ότι μετά από μια καλά υπολογισμένη αρχιτεκτονικά σύγκρουση στο μεσαίο μέρος, οδηγούμαστε προς τη λύση του δράματος με κατίσχυση της πρώτης ιδέας. 

Το Νοέμβριο του 1955 η ΚΟΑ έπαιξε για άλλη μια φορά την «Εισαγωγή σ’ ένα δράμα» του Α. Ευαγγελάτου. Ο σπουδαίος μουσικοκριτικός της εποχής Μίνως Δούνιας, έγραψε για το έργο με μια διαφορετική ματιά: «Ο μαέστρος Οικονομίδης μας παρουσίασε την ενδιαφέρουσα «Εισαγωγή σ’ ένα δράμα» του Ευαγγελάτου. Πρόκειται για μια παλαιοτέρα σύνθεση του 1937, χαρακτηριστική ενός σφριγηλού, νεανικού ταλέντου που εκφράζεται ξένοιαστα και αυθόρμητα, αλλά και οπλισμένου με στερεώτατες γνώσεις των συναρπαστικών μυστικών της ορχήστρας. Εν τούτοις λείπει από την καλογραμμένη αυτή σελίδα το δραματικό στοιχείο που υποδεικνύει ο τίτλος. Παρουσιάζει αυτή πολλές θυελλώδεις εξορμήσεις εναλλασσόμενες με λυρικά επεισόδια, πρόκειται όμως μάλλον περί δυναμικών αντιθέσεων και ελάχιστα περί βαθύτερων δραματικών συγκρούσεων».  

Όπως και να ‘χει, το έργο αυτό του Α. Ευαγγελάτου, ήδη 85 χρόνων, ανθεί και φέρει κι άλλο!

ΤΡΑΓΟΥΔΩΝΤΑΣ ΜΙΛΤΟ ΣΑΧΤΟΥΡΗ ΣΕ ΜΟΥΣΙΚΗ ΑΛΕΞΑΝΔΡΑΣ ΠΑΠΑΣΤΕΦΑΝΟΥ ΣΤΑ ΧΑΝΙΑ

Το 1ο Φεστιβάλ Βιβλίου Χανίων 2022 πραγματοποιείται από τον Δήμο Χανίων σε συνδιοργάνωση με την Περιφέρεια Κρήτης και με την υποστήριξη του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού από 29 Ιουνίου έως 3 Ιουλίου 2022. 

Στο πλαίσιο του Φεστιβάλ, η διεθνούς φήμης πιανίστα Αλεξάνδρα Παπαστεφάνου παρουσίασε για πρώτη φορά την δουλειά της πάνω στην ποίηση του Μίλτου Σαχτούρη, που μόλις κυκλοφόρησε σε cd, με τίτλο; "Πασιφάη". 

Η συναυλία έγινε την Πέμπτη 30 Ιουνίου 2022, το βράδυ, στο Θέατρο "Μίκης Θεοδωράκης", με την Αλεξάνδρα Παπαστεφάνου στο πιάνο και την Δάφνη Πανουργιά και τον Διονύση Κωστή στο τραγούδι.

 

Γιώργος Κοζίας: ΤΑ ΜΥΣΤΗΡΙΑ

Γιώργος Κοζίας: ΤΑ ΜΥΣΤΗΡΙΑ 

Ήταν θάλασσα. Κι ήταν τα πλεούμενα. 

Από όλα τα πλωτά κάποιο με μαύρη 

ούγια, ένα ροζάριο και μια χρυσή καδένα. 

Δυο νεαροί ναύκληροι είχαν βγει στη στεριά. 

Πυροβολούσαν. 

Τα παγωμένα νερά θα σας περικυκλώσουν. 

Ψιθύρισα. Βλέπω για σας ένα βίαιο τέλος. 

Θα κινδυνέψετε από τη μαύρη ούγια το 

ροζάριο και τη χρυσή καδένα. Η μέρα 

πέρασε μέσα σε φόβους. 

Το βράδυ είδα στημένες ενέδρες. Ένας 

άγγελος με δέλτον έκανε έρευνες και 

συλλήψεις. Βγαίναν καματερά με σπασμούς 

και νεκρολούλουδα. Ο άγγελος κόλλησε 

πάνω μου. Εγώ τον αποστράφηκα. 

~ Από την ποιητική συλλογή "Ζωολογικός κήπος", Στιγμή 1989 

~Εικόνα: Sweet Movie, Dušan Makavejev, 1974

ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΗΣ ΑΥΘΑΙΡΕΣΙΑΣ ΤΟ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ ΕΚΕΙ ΨΗΛΑ ΣΤΟ ΛΥΚΑΒΗΤΤΟ...

Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου 

Η φωτογραφία του κληρικού Δημητρίου Λουπασάκη (Άγιοι Ισίδωροι Λυκαβηττού), από την περίοδο της Μ. Τεσσαρακοστής, που δημοσιεύουμε εδώ, μας οδηγεί αβίαστα σε απορίες και συμπεράσματα. 

Είναι γνωστό ότι, σύμφωνα με το Τυπικό, όταν πρόκειται να τελεσθεί η Προηγιασμένη Λειτουργία, από την προηγούμενη Κυριακή ή το Σάββατο ο ιερέας, εκτός από τον Αμνό της Λειτουργίας που τελεί εκείνη την ημέρα, εξάγει Αμνούς για όσες Προηγιασμένες θα τελέσει εντός της εβδομάδος και τους τοποθετεί στο Άγιο Δισκάριο. 

Στην φωτογραφία το Άγιο Δισκάριο είναι κατάφορτο από Αμνούς, δηλαδή είναι παραπάνω από πέντε, με δεδομένο ότι ο συγκεκριμένος τελεί κάθε μέρα της Σαρακοστής Προηγιασμένη (από Δευτέρα ως Παρασκευή), ενώ αυτό κανονικά δεν προβλέπεται από το Τυπικό. Η Προηγιασμένη τελείται μόνο Τετάρτη και Παρασκευή και σε μνήμη εορταζομένου Αγίου (σπάνια περίπτωση την περίοδο αυτή). Σε κάθε περίπτωση, οι πλεονάζοντες Αμνοί τι γίνονται; Μήπως εξάγει ...μαζικά για εβδομάδες; 

Δυστυχώς και άλλοι «ευσεβείς» ιερείς προβαίνουν σε αυτή την λειτουργική αυθαιρεσία, δηλαδή στην τέλεση καθημερινής Προηγιασμένης. Και δεν υπάρχει κανείς να τους αναχαιτίσει. 

Η άλλη φωτογραφία, όμως, με το Άγιο Δισκάριο πάλι γεμάτο από Αμνούς, είναι από Θ. Λειτουργία Κυριακής, πριν λίγες μέρες. Τι άραγε συμβαίνει; 

Γνωρίζω ότι αυτά δεν αφορούν τους «πιστούς» του Λουπασάκη, οι οποίοι με τα άλλα καμώματά του αφιονίζονται, αλλά το σημειώνω καθαρά για ιστορικούς λόγους και για να πάψει, ίσως, η Εκκλησία να διοργανώνει συνέδρια Λειτουργικής, μιας και η τάξη έχει μάλλον καταλυθεί οριστικά…

Ο ΜΙΛΤΟΣ ΣΑΧΤΟΥΡΗΣ ΤΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΑΣ ΠΑΠΑΣΤΕΦΑΝΟΥ ΣΤΟ 1ο ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΒΙΒΛΙΟΥ ΧΑΝΙΩΝ

Το 1ο Φεστιβάλ Βιβλίου Χανίων 2022 πραγματοποιείται από τον Δήμο Χανίων σε συνδιοργάνωση με την Περιφέρεια Κρήτης και με την υποστήριξη του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού από 29 Ιουνίου έως 3 Ιουλίου 2022. 

Στο πλαίσιο του Φεστιβάλ, η διεθνούς φήμης πιανίστα Αλεξάνδρα Παπαστεφάνου παρουσιάζει για πρώτη φορά την δουλειά της πάνω στην ποίηση του Μίλτου Σαχτούρη, που μόλις κυκλοφόρησε σε cd, με τίτλο; "Πασιφάη". 

Πέμπτη 30 Ιουνίου 2022, 23:00-24:00, στο Θέατρο Μίκης Θεοδωράκης. 

Η Αλεξάνδρα Παπαστεφάνου θα παρουσιάσει το έργο της με την Δάφνη Πανουργιά και τον Διονύση Κωστή.

Της Νέλλης που έχει σήμερα τα γενέθλια της

Η φίλη Νέλλη Βουτσινά έχει σήμερα τα γενέλθιά της. 

Την φέρουμε μέσα μας, την έχουμε πάντοτε προ οφθαλμών κι ας απέδρασε πριν τέσσερα χρόνια... 

Δημοσιεύω στη συνέχεια ένα από αυτά τα εξαιρετικά, κριτικά κείμενά της για διάφορα βιβλία. 

Ματιά διεισδυτική, ουσιαστική, σπάνια... 

Και στη συνέχεια, ας την ακούσουμε να διαβάζει παραδοσιακά μοιρολόγια, θρήνους της Μ. Παρασκευής και την "Κασσιανή" στην απόδοση του Γιώργου Χειμωνά, από την εκδήλωση "Μοιρολόγια" που πραγματοποιήσαμε με το Καλλιτεχνικό Σύνολο ΠΟΛΥΤΡΟΠΟΝ τον Απρίλιο του 2005, στην Αίθουσα Millenium στην Πάτρα. 

Π.Α.Α. 

ΙΣΑΑΚ ΡΟΣΑ 

Το μάταιο χθες

ΠΟΛΙΣ 2008 

μτφρ: Κυριάκος Φιλιππίδης 

Ένα μυθιστόρημα που αυτοσχολιάζεται, αποκαθηλώνοντας τις συμβάσεις του σε κάθε γύρισμα του κεφαλαίου, ίσως δεν χρειάζεται παραπέρα σχολιασμό. Ίσως να μην αφήνει πολλά να σχολιαστούν, πέρα από την ανάδειξη του τρόπου, του «μηχανισμού» ή του τεχνάσματος, αλλά και πάλι, όχι. Γιατί κι εκεί το κείμενο έχει προλάβει κι έχει σηκώσει ένα προς ένα τα πέπλα. Έχει επίσης προνοήσει να καλύψει και τα νώτα του: 

Χωλαίνοντας, χωρίς ρυθμό, το μυθιστόρημα προχώρησε με άνισες δρασκελιές πέταξε άχρηστα υλικά στα πόδια του αναγνώστη και μίλησε ανοιχτά για μηχανισμούς που συνήθως κρύβονται πίσω από τη μαστοριά του συγγραφέα (ο σκελετός μιας κατασκευής πάντα καλύπτεται με ένα ωραίο παραπέτασμα).Τι συμβαίνει λοιπόν; Συγγραφική ανεπάρκεια; Προφανώς ναι. 

Σκεφτόμαστε ήδη, ότι μιλάμε περισσότερο για κείμενο, που αναζητά αλλά και εμπαίζει την μυθιστορηματική του ιδιότητα, την ίδια στιγμή που εντατικά, επίμονα και ειρωνικά, υπονομεύει τόσο τους τρόπους και τις προθέσεις της, όσο και την νομιμότητά της –τελικά τον ίδιο το σκοπό της ύπαρξης του. Μιλάμε δηλαδή για το είδος εκείνο που προϋποθέτει όλες τις προηγούμενες δομημένες αφηγήσεις, αυτές με το σφιχτοπλεγμένο παραπέτασμα. Που ακριβώς επειδή τις προϋποθέτει και όντας προγραμματικά και όσο του επιβάλλει ο αυτοσεβασμός του ριψοκίνδυνο, δεν έχει παρά να αφηγηθεί την αγωνία. Αλλά και πάλι, ούτε…

Ας το πάρουμε όμως από την αρχή, αφού από την αρχή τίθενται όλα: και τα ζητούμενα και οι όροι. Ζητούμενο πρώτο -τι άλλο- η ιστορία. Μια μικρή ιστορία, επιλεγμένη στην τύχη μέσα από τις αράδες των αρχείων. Ήρωες της, δύο ονόματα με σκοτεινά σημεία στη βιογραφία τους: Ο Χούλιο Ντένις, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Μαδρίτης στη δεκαετία του ΄60, που εκτοπίστηκε στο Παρίσι, για λόγους που παραμένουν αδιευκρίνιστοι: Λάθος της αστυνομίας, καμουφλαρισμένη κατάδοση ή παράνομη πολιτική δράση που τελικά αποκαλύπτεται;. Η βιογραφία του Ντένις, ανοιχτή και πρόσφορη στη μυθοπλαστική φαντασία. Ακόμα ένας άλλος, κάποιος Αντρέ Σάντεθ: επιφανές και αμφιλεγόμενο μέλος του φοιτητικού κινήματος, που σε σχέση με την τύχη του, υπάρχουν κενά ενημέρωσης. Οι τύχες των Ντένις και Σάντεθ διασταυρώνονται, καθώς πριν από τον εκτοπισμό του ενός και τη σύλληψη του άλλου, έχει προηγηθεί δίωρη, κεκλεισμένων των θυρών συνάντηση στο γραφείο του Ντένις, παρ’ όλο που δεν τους συνέδεε καμιά ιδιαίτερη σχέση καθηγητή φοιτητή. Ποια η σχέση της συνάντησης αυτής με τα όσα ακολούθησαν; Σύμπτωση ή όχι; Και είναι η μυθοπλαστική πρόθεση σε θέση να συμπεριλάβει τις συμπτώσεις, ή οφείλει να τεκμηριώσει νομοτέλεια και άρα ερμηνεία, προκειμένου να αφηγηθεί την ιστορία; Αυτή τη μικρή περιφρονημένη ιστορία, που αν όμως ειπωθεί σωστά, ενδέχεται, από περίπτωση ν’ αναχθεί σε πορτρέτο εποχής, ζοφερής και τραυματικής, να διεκδικήσει την παραδειγματικότητά της και τελικά και μόνον έτσι την νομιμοποίησή της: ν’ αφηγηθεί την μεγάλη ιστορία, αυτή των χρόνων της δικτατορίας του Φράνκο, ιστορία που στοιχειώνει τις μνήμες και φέρει τις πληγές. Ώστε από περιττή και περασμένη στα ψιλά, να γίνει απαραίτητη. Μόνον όμως έτσι. 

Και ακριβώς γι αυτό, ζητούμενο δεύτερο: το στοίχημα της αφήγησης. Επιτακτικότερο αυτό, λόγω της περιβάλλουσας συνθήκης, η οποία, δηλώνεται από την εναρκτήρια κιόλας φράση: Στις σελίδες ενός βιβλίου… Αυτονόητο ή όχι, δεν θα μας επιτραπεί στιγμή να ξεχάσουμε πως βρισκόμαστε εδώ και πως γι’ αυτόν ακριβώς το λόγο, απ’ τον μηχανισμό και την εντιμότητα της αφήγησης θα κριθούν όσα είναι να κριθούν: το είδος και το βάθος της πληγής, η ένταση του πόνου, ο τραχύς βηματισμός της ιστορίας και τελικά η σύσταση της αλήθειας. Της αλήθειας, που πλέον κάθε έντιμη αφήγηση ξέρει: δεν είναι μία ούτε μεγάλη, αλλά πολλές, μικρές και σχετικές. Μιας αλήθειας ακόμα, που μπορεί να μην είναι καν συνώνυμο της πραγματικότητας των ιστορικών, τολμά, η τέτοιων απαιτήσεων αφήγηση, να υποστηρίξει: Ας καταλάβουμε επιτέλους πως η πραγματικότητα, αυτή που τόσο πιστά μεταφέρουν οι ιστορικοί μας, στήνει αφηγηματικές γέφυρες τεράστιας δυναμικής, τις οποίες εκθειάζουν οι κριτικοί και οι θεωρητικοί μας…και προτιμά ο σοφός μέσος αναγνώστης και το εξίσου σοφό σώμα των εκδοτών. Η σχετικότητα και η ρευστότητα στη σύστασή της ωστόσο, σε καμία περίπτωση δεν ακυρώνουν την αναγκαιότητά της, κατά συνέπεια η αφήγηση που θα τη διαχειριστεί οφείλει να μην κάνει παραχωρήσεις και να μην ενδώσει πουθενά: σε καμία μυθοπλαστική ευκολία, σε κανένα δραματουργικό γοητευτικό κλισέ. Οφείλει να έχει υπ’ όψη της ότι διασχίζει ένα χώρο ναρκοθετημένο από κοινοτοπίες, από αφηγηματικούς τρόπους ήδη δοκιμασμένους, σωρεία προηγούμενων συγκινησιακά φορτισμένων αφηγήσεων, που έχουν πιθανώς οριστικώς εξαντλήσει –μέσα από μια μορφή κορεσμού- τις δυνατότητες του προφανώς περιορισμένου ρεπερτορίου σχημάτων που διαθέτουμε προκειμένου να απεικονίσουμε την περίοδο που είναι γνωστή ως φρανκισμός. Αναπόφευκτη, τελικά η σε πρώτο πλάνο διαρκής παρουσία του αφηγηματικού στοιχήματος, αναπόφευκτος και ο σφιχτός του εναγκαλισμός με το θέμα του. 

Αναπόφευκτα στήνει η τέτοιων καταβολών αφήγηση λοιπόν κι έναν ακόμα ήρωα: τον συγγραφέα. Ο συγγραφέας, σε τρίτο πρόσωπο στη σκηνή του κειμένου και αυτός, με το φως του προβολέα πάνω του, εκθέτει την αδυναμία του, ακριβώς πριν προειδοποιήσει για την παντοδυναμία του, πειραματίζεται με δυνητικές αφηγήσεις, ενορχηστρώνει μια διαδοχή φωνών και πλευρών (οι φοιτητές, οι καθηγητές, οι αντιφρονούντες, οι καθεστωτικοί και οι άλλοι, που κινούνται στην «ήρεμη ουδέτερη ζώνη») δοκιμάζει σχήματα, δομώντας και αποδομώντας τους αφηγηματικούς του δρόμους, θέτοντας πάλι και πάλι ερωτήματα, πάντα ανυποχώρητος και θα ‘λεγε κανείς, έως θανάτου σοβαρός. Κι όμως όχι. Δεδομένου ότι, σαν γνώστης όλων των ιστοριών και όλων των χρήσεων, μακράν απέχει του να νιώθει αθώος και άρα σοβαρός. Σαν γνώστης των μυθοπλαστικών τρόπων, κύριος και μαζί υποκείμενο της αφήγησής του, είναι εξ’ ορισμού φορέας πλάγιου, ειρωνικού βλέμματος. Έχει εξ’ ορισμού αποδεχτεί ότι στη μυθοπλαστική συνθήκη, μόνο η ειρωνεία είναι σε θέση να μην εφησυχάζει, να μην αποσιωπά τους κινδύνους, να υπαινίσσεται την κινούμενη άμμο και τους αντικατοπτρισμούς που καλύπτουν την απόσταση από τον συγγραφέα μέχρι τις αλήθειες του, να καταφάσκει στην αμφισημία, σαν εγγενές συστατικό της όποιας αφήγησης και της όποιας ιστορίας. Μετά τις τόσες επικαλύψεις των αφηγήσεων, μόνο αυτή είναι σε θέση να προσεγγίσει με τον δέοντα σεβασμό θέματα πάντα παλιά και φθαρμένα, επαναφέροντας το ξάφνιασμα και το ρίγος της αναγνώρισης που οφείλει η όποια αλήθεια να προκαλεί, αποδίδοντας τελικά την «σοβαρότητά» του στο σοβαρό. Καμία ειρωνεία, μοιάζει ακόμα να προϋποθέτει ο Rosa, δεν είναι αντάξια της εμβέλειας και του ονόματος της, αν δεν στρέφεται πρώτα στον εαυτό της. Στο υποκείμενο που την εκφέρει. Εξ’ ου κι επιφυλάσσει στον ήρωα-συγγραφέα του την ειρωνικότερη μεταχείριση. Σ’ αυτόν και στα εργαλεία του, δηλαδή τη μυθοπλασία. Το κατεξοχήν έτσι κι αλλιώς πεδίο της ειρωνικής ματιάς, που εδώ θα μπει και στο στόχαστρό της: Σε αυτό το σημείο της ιστορίας μας οι αφηγηματικές συμβάσεις μας καλούν να πραγματοποιήσουμε άλλη μια άσκηση αναδρομής στη βιογραφία του ήρωά μας…Ας μην ξεχνάμε ότι βρισκόμαστε στο αγαπημένο σημείο των μυθιστοριογράφων, εκείνο που προσφέρει τις περισσότερες ευκαιρίες για να λάμψει το ταλέντο τους, το πιο ενδιαφέρον κομμάτι του μυθιστορήματος, που ακριβώς γι’ αυτόν το λόγο, χαρακτηρίζεται συνήθως από μία τάση υπερβολής. Στη σύνθεσης της βιογραφίας του Χούλιο Ντένις μπορούμε να επιδείξουμε τη συγγραφική μας δεινότητα σε δύο πεδία: της μορφής και του περιεχομένου…Αλλά η ευκαιρία για μια πραγματική επίδειξη δεξιοτεχνίας βρίσκεται στη ουσία, στο περιεχόμενο του αφηγήματος: Είναι ο αιώνιος πειρασμός να μετατρέψουμε τον ήρωα σε μάρτυρα και μαρτυρία ταυτόχρονα… Αρκεί να έχει κανείς στοιχειώδεις γνώσεις ισπανικής ιστορίας για να μαντέψει το τεράστιο μυθιστορηματικό κοίτασμα που μας περιμένει. Μια μυθοπλασία που δεν θα ψυχαγωγεί μόνο, αλλά και θα διδάσκει. 

Ωστόσο, και αφού θα έχει εκθέσει και εξαντλήσει τα σχήματά του και τις γωνίες λήψης του, ο ήρωας-συγγραφέας, θα παραδοθεί τελικά και στη μυθοπλασία, αποδίδοντάς της και την τιμή: Ας μη μας διαφύγει, ότι στην κατάληξη του 32ου κεφαλαίου (σελ.243), και αφού έχει μόλις πραγματοποιήσει μια άσκηση αναδρομής στη βιογραφία του Ντένις, θα ενδώσει τελικά και θα αναγγείλει: Κυρίες και κύριοι, εδώ κάνουμε μυθοπλασία, χαλαρώστε κι απολαύστε την. Έτσι στο αμέσως επόμενο, ενδίδοντας στους ευερέθιστους και δημιουργικούς δέκτες του μυθοπλαστικού τρόπου, θα παρακολουθήσει από υπερβολικά κοντά, τα βήματα του Χούλιο Ντένις, το τελευταίο απόγευμα πριν τη σύλληψή του. Θα γίνει, για να ακριβολογήσουμε, οι ίδιες οι αισθήσεις του Ντένις, ακόμα κι αυτές που θα μπορούσε να έχει και δεν είχε. 

Και θα ‘ναι εδώ, που θα υπαινιχθεί κάποιες αλήθειες και κάποιες συνδέσεις. Όσες απ’ αυτές, μόνο έτσι μπορούν να ειπωθούν, γιατί κάποιες άλλες –ανεβάζοντας ακόμα περισσότερο την ένταση του ειρωνικού του τόνου- θα τις παραχωρήσει σε μία «αλλότρια» αφήγηση, αυτή ενός αστυνομικού, υπερασπιστή των ανακριτικών τακτικών του καθεστώτος, που θεωρεί υπερβολές και συναισθηματισμούς, τα όσα προηγήθηκαν. 

Ο τριαντατετράχρονος Issac Rosa, άρχισε ν’ αντιλαμβάνεται τον εαυτό του, αφού οι αιματοβαμμένες ιστορίες της δικτατορίας του Φράνκο είχαν πάρει τέλος. Ωστόσο ανατράφηκε, όπως όλοι της γενιάς του με τις αφηγήσεις –προφορικές και γραπτές, που οι ιστορίες αυτές άφησαν πίσω τους. Και ακόμα περισσότερο, με τις σιωπές, τα βλέμματα, τους τρόπους που αποκρυσταλλώνει ο χρόνιος φόβος. Αρχίζει να γράφει αφού έχουν ειπωθεί όλα, αλλά προφανώς ενόσω το διακύβευμα της σχέσης με την ιστορική μνήμη παραμένει ανοιχτό, για ένα λαό και μια χώρα, που θα ‘θελε πολλά να ξεχάσει από το παρελθόν της. Άρρωστοι όλοι από μια ανίατη ασθένεια, αποθαρρυμένοι όλοι, όλοι σακατεμένοι. Πώς να επαναφέρει κανείς την ειρήνη, την αίσθηση πληρότητας, την ηρεμία μέσα στις καρδιές; Θλιμμένε λαέ, θλιμμένη πατρίδα, ποιο είδος ψυχανάλυσης θα μπορούσε να σε γιατρέψει;…Θα αλλάξεις άραγε μια μέρα; Ίσως ναι (μονολογούσες), όταν τα κόκαλά σου (τα δικά σου) θα λιπάνουν το χώμα σου (ω πατρίδα) κι άλλοι άντρες καλύτεροι (σήμερα ακόμα μικρά παιδιά) θα κατευνάσουν με την προσφορά τους την ανεκπλήρωτη επιθυμία που καταδυναστεύει τη μοίρα σου. Αν πέθαινες εσύ (έλεγες μέσα σου), σε ποιόν θα ‘πεφτε ο κλήρος να τα διηγηθεί; , αναρωτιόταν σαράντα χρόνια πριν ο Χουάν Γκοϊτισόλο, προφητεύοντας το είδος της πληγής που η γενιά του θα κληροδοτούσε στις επόμενες. Κι αν για τον «προπάτορα» Γκοϊτισόλο, παιδί της εποχής του ασφυκτικού φόβου, το ζητούμενο στο εμβληματικό Στοιχεία Ταυτότητας (ΚΕΔΡΟΣ 2006), ήταν να ανατάμει όλο αυτό το αίσθημα της ντροπής, όλο το βαθύ ρίζωμα της ενοχής και τη μοιραία συνακόλουθη επιθυμία ακύρωσης της ταυτότητας, για τον Rosa, που θα κρατήσει άξια την σκυτάλη, το αίτημα δεν θα μπορούσε παρά να είναι διαφορετικό: η διαχείριση της μνήμης ως απαραίτητης προϋπόθεσης ανασύστασης μιας ταυτότητας, δεν μπορεί πλέον να διέλθει από ευθείες και ασφαλείς διαδρομές, καθώς αδιαμεσολάβητη οδός δεν υπάρχει. Κατά συνέπεια μια περισσότερο δομημένη και τελεσίδικη αφήγηση παρεκκλίνει του στόχου, εθελοτυφλώντας στην κρισιμότητά του και τελικά προδίδοντάς τον. 

Ο αποδομητικός δρόμος, καίτοι ολισθηρός, προκύπτει αναπόφευκτος, πόσω μάλλον που ο Rosa, υποβάλλοντας δραστικά όση κατάφαση ή ερμηνεία είναι διαθέσιμη, θα κερδίσει όλα τα στοιχήματα, για να μας παραδώσει άρτιο αυτό που απ’ την αρχή υποσχέθηκε: ένα μυθιστόρημα, τελικά ένα μυθιστόρημα, για τις πληγές της ιστορίας, αλλά και για τις στρατηγικές της γραφής. Έως του σημείου ν’ αναγκαστεί να παραδεχτεί, ακόμα και αυτός, ο διαβολέας της αφηγηματικής σαγήνης και άρα ολοκλήρωσης, πως Το πιθανότερο είναι ότι βρισκόμαστε μπροστά σε μια ομολογία αδυναμίας, το έσχατο μέσο αποδόμησης κάποιου που δεν ξέρει, δεν μπορεί ή δεν θέλει να οικοδομήσει αλλά τελικά -στην τελευταία σελίδα- διαπιστώνει απελπισμένος πως δεν υπάρχει άλλη λύση, πως πάντα καταλήγουμε οικοδομώντας κάτι.

ΜΙΑ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΣΤΟ "ΑΒΑΛΟΝ ΤΩΝ ΤΕΧΝΩΝ"

Άβαλον των Τεχνών

Τα απρόσμενα άρθρα του για το έντεχνο η την ελληνική λόγια μουσική κοσμούν χρόνια το “Άβαλον των Τεχνών”. Όταν όμως μαζί με το Καλλιτεχνικό Σύνολο “Πολύτροπο” έκανε τις εκκλησιαστικές μουσικές του Θεοδωράκη και πιο πρόσφατα την βυζαντινή μουσική της Εύας Πάλμερ- Σικελιανού”, θεωρούσαμε ότι ήρθε η ώρα για μια συνέντευξη εφ’ όλης της ύλης. 

Συνέντευξη στον Γιώργο Πισσαλίδη 

Φωτογράφηση: Χρήστος Κισατζεκιάν 

Παναγιώτη πότε ξεκίνησες να ασχολείσαι με την μουσική; 

Γεννήθηκα στην Πάτρα και έμενα τα παιδικά μου χρόνια κοντά στο αρχαίο ωδείο της πόλης, εκεί όπου γίνονται όλες οι συναυλίες οι μεγάλες και εκεί είχε γίνει και το περίφημο Διεθνές Φεστιβάλ Πάτρας του Μικρούτσικου. Εκεί είχα μία συγκλονιστική εμπειρία για εμένα, όταν ήμουν μικρός, είχε έρθει ο Στέφανος Βασιλειάδης ο συνθέτης, μαζί με το Γιάννη Παπαϊωάννου το μουσικολόγο, να κάνουν μία συναυλία προς τιμήν ενός συνεδρίου ιατρικού διεθνούς και εκεί έπαιξαν μεταξύ άλλων Γιάννη Χρήστου. Στο έργο του Γιάννη Χρήστου, την Αναπαράσταση, τον πιανίστα, έφεραν παιδάκια τα οποία βγάζουν φωνές, γιατί έχει ένα τέτοιο σημείο μέσα το έργο. Σε αυτές τις κραυγές ήμουν και εγώ κι έτσι ήρθα σε επαφή με τη σύγχρονη μουσική.

Ολόκληρη η συνέντευξη στη συνέχεια.

 

ΜΕ ΔΥΝΑΜΗ ΑΠΟ ΤΗ ΧΙΟ ΤΟ 6ο ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΜΟΥΣΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ

Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου 

Πρόκειται, ίσως, για την μεγαλύτερη περιφερειακή διοργάνωση του καλοκαιριού και μάλιστα με ιδιαίτερες απαιτήσεις και υψηλά standards. 

Έξι χρόνια τώρα η ΜΟΥΣΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ, ο Πολιτιστικός και Κοινωνικός Οργανισμός που εδρεύει στην Χίο, διοργανώνει το Φεστιβάλ Σύγχρονης Ελληνικής Μουσικής της Χίου. Ένα φεστιβάλ ειδικό για την σύγχρονη, λόγια ελληνική μουσική, που δεν είναι και τόσο εύκολη υπόθεση. 

Η ιδρύτρια και ακαταπόνητη καλλιτεχνική διευθύντρια της ΜΟΥΣΑΣ Ελευθερία Λυκοπάντη, φιλόλογος-μουσικός, τ. μαέστρος Χορωδίας Χίου, μαζί με τον οτρηρό Καλλιτεχνικό Σύμβουλο και Πρόεδρο της Γνωμοδοτικής Επιτροπής του Φεστιβάλ Αλέξανδρο Καλογερά, συνθέτη και καθηγητή σύνθεσης στο Berklee College of Music της Βοστώνης, επιμένουν ελληνικά και άκρως ποιοτικά και διοργάνωσαν μέχρι τώρα πέντε Φεστιβάλ, με πολύ ενδιαφέρουσα θεματολογία και με εστίαση στην ελληνική μουσική παράδοση ως πηγή έμπνευσης των σύγχρονων ελλήνων συνθετών. 

- Αφιέρωμα στην επέτειο των 200 χρόνων από την Ελληνική Επανάσταση (2021)

- Μουσική και Λόγος (2020) 

- Η Αρχαία Ελλάδα πηγή έμπνευσης (2019) 

- Ο συνθέτης Μιχάλης Αδάμης και η σχέση του με την βυζαντινή μουσική (2018) 

- Τάσεις στη σύγχρονη ελληνική μουσική (2017). 

Το πρόγραμμα του Φεστιβάλ, κάθε χρόνο, περιλαμβάνει συναυλίες, διαλέξεις, masterclassses, εκπαιδευτικά προγράμματα, πρεμιέρες μουσικών έργων, forum νέων συνθετών και παρουσίαση συνθέσεων που γράφτηκαν κατόπιν παραγγελίας του Φεστιβάλ, Καλλιτεχνικό Εργαστήρι Έκφρασης Νέων για μαθητές όλων των βαθμίδων και άλλες δράσεις. 

Συμμετέχουν: διακεκριμένοι ομιλητές, καθηγητές πανεπιστημίων, προσκεκλημένοι μουσικοί και καλλιτέχνες από την Ελλάδα και το εξωτερικό, μουσικοί από τη Χίο και μαθητές, σ' έναν πραγματικό μουσικό οργασμό.

Φέτος, στο 6ο Φεστιβάλ (1-10 Ιουλίου 2022), δεσπόζει ο κύκλος "Μικρασιατικά", με αφορμή την επέτειο των 100 χρόνων από την Μικρασιατική καταστροφή, μια μεγάλη εκδήλωση για τον Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη, για τα 111 χρόνια από τον θάνατο του, αφιερώματα στον Ιάννη Ξενάκη (100 χρόνια από τη γέννησή του) και τον Ολιβιέ Μεσσιάν (30 χρόνια από το θάνατό του) και πολλές άλλες ξεχωριστές εκδηλώσεις. 

Το δεκαήμερο θα κορυφωθεί με μία πολύκλωνη, πολυχωρική εκδήλωση, μια γιορτή της Μουσικής και πανδαισία των Τεχνών, με πολλές ταυτόχρονες δραστηριότητες στο Κάστρο της Χώρας, όπου συμμετέχουν όλοι οι μουσικοί του Φεστιβάλ, συμπεριλαμβανομένων και νέων από το Μουσικό Σχολείο και τα Ωδεία της Χίου, καθώς επίσης και ζωγράφοι, χορευτές, και συγγραφείς.

Δείτε στη συνέχεια το αναλυτικό πρόγραμμα του Φεστιβάλ. 

Η ΞΥΝΩΡΙΣ ΒΟΛΟΚΟΛΑΜΣΚ ΑΝΤΩΝΙΟΥ ΚΑΙ ΣΕΒΑΣΤΕΙΑΣ ΘΕΟΔΟΣΙΟΥ

Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου 

Ο νέος πρόεδρος του Τμήματος Εξωτερικών Εκκλησιαστικών Σχέσεων (ΤΕΕΣ) του Πατριαρχείου Μόσχας μητροπολίτης Βολοκολάμσκ Αντώνιος, σε σχόλιό του στο πρακτορείο TASS, αναφέρεται τον κίνδυνο των συνεχιζόμενων εκδηλώσεων εξτρεμισμού εναντίον ιερών χριστιανικών προσκυνημάτων στους Αγίους Τόπους. 

Μεταξύ άλλων, σημειώνει με έμφαση: 

«Είμαστε αγανακτισμένοι με το τελευταίο περιστατικό επιδεικτικής βεβήλωσης του παρεκκλησίου του Πατριαρχείου Ιεροσολύμων στο όρος Σιών. Η Ρωσική Ορθόδοξη Εκκλησία υποστηρίζει αμέριστα τον Μακαριώτατο Πατριάρχη Ιεροσολύμων Θεόφιλο, ο οποίος μαζί με άλλους ντόπιους χριστιανούς ηγέτες αγωνίζεται για τη διατήρηση της χριστιανικής παρουσίας στην Ιερουσαλήμ και σε όλους τους Αγίους Τόπους. Θα πράττουμε και στο εξής ό,τι περνά από το χέρι μας, προκειμένου να υποστηρίξουμε τους αδελφούς μας και να προσελκύσουμε την προσοχή της διεθνούς κοινής γνώμης γι’ αυτό το πρόβλημα».

Πραγματικά έχει ενδιαφέρον η «λογική» του Βολοκολάμσκ Αντωνίου. Λέει ότι η Εκκλησία της Ρωσίας θα κάνει ό,τι είναι δυνατόν για να προσελκύσει την προσοχή της διεθνούς κοινής γνώμης. 

Το ερώτημα είναι: Δεν έχει καταλάβει ότι η διεθνής κοινή γνώμη είναι εναντίον της Ρωσικής Εκκλησίας, λόγω της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία; Δεν έχει καταλάβει ότι το «κύρος» της Ρωσικής Εκκλησίας είναι καταρρακωμένο διεθνώς; Δεν βλέπει ότι η διεθνής κοινότητα επιθυμεί χωρίς περιστροφές την επιβολή κυρώσεων στον Πατριάρχη Μόσχας Κύριλλο για την απαράδεκτη στάση του στον πόλεμο και την διατύπωση μιας «θεολογίας του πολέμου», από μέρους του; Δεν είδε ότι η Μ. Βρετανία επέβαλε ήδη κυρώσεις στον προϊστάμενό του; Με ποιο, λοιπόν, κύρος η απομονωμένη Εκκλησία του θα βοηθήσει το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων; 

Από την άλλη μεριά, το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων εξακολουθεί να προσβλέπει σε μια Ρωσική Εκκλησία που έχει καταστεί διεθνής τρομοκράτης στην Ορθοδοξία. 

Είναι χαρακτηριστικές οι δηλώσεις του αρχιεπισκόπου Σεβαστείας Θεοδοσίου του Πατριαρχείου Ιεροσολύμων: 

«Είμαστε κατηγορηματικά αντίθετοι σε όλες τις προκλήσεις, που προέρχονται από ορισμένες δυτικές δυνάμεις και βάλλουν κατά του Μακαριωτάτου Πατριάρχη Μόσχας και πασών των Ρωσιών κ.κ. Κυρίλλου. Δεν μπορούμε να παρακολουθούμε σιωπηλά επιθέσεις αυτού του είδους, αν τις θεωρούμε παράνομες, ανάρμοστες ενέργειες εναντίον ενός θρησκευόμενου ανθρώπου τόσο υψηλού επιπέδου, που είναι πραγματικό πνευματικό σύμβολο της σύγχρονης Ορθοδοξίας. Ο Μακαριώτατος Πατριάρχης Κύριλλος δεν συμμετέχει σε καμία πολιτική σύγκρουση. Αυτός, ως άνθρωπος της ειρήνης, τάσσεται πάντα υπέρ του διαλόγου. Σήμερα καλούμε τους Δυτικούς που επιδίδονται σε υποκινήσεις κατά του Μακαριωτάτου Πατριάρχη Κυρίλλου να εγκαταλείψουν την επιθετική τους στάση όχι μόνο εναντίον της Αυτού Αγιότητας, αλλά και ολόκληρης της Ορθόδοξης Εκκλησίας. Οι προκλήσεις κατά του προκαθημένου της Ρωσικής Ορθόδοξης Εκκλησίας γίνονται αντιληπτές από εμάς ως εχθρικές ενέργειες εκ μέρους της Δύσης εναντίον ολόκληρης της Ορθόδοξης Εκκλησίας». 

Ο Σεβαστείας Θεοδόσιος αναδεικνύεται προκλητικός δορυφόρος της Μόσχας όταν θεωρεί την κριτική στάση της Δύσης απέναντι στον Μόσχας Κύριλλο, ως εχθρική ενέργεια εναντίον της Ορθοδοξίας. Ταυτίζει, δηλαδή, τον Κύριλλο με την Ορθοδοξία (sic)! 

Δεν ακούει, προφανώς, τις ορθόδοξες φωνές ανά τον κόσμο, Προκαθημένων, ιεραρχών, θεολόγων και πιστών, που καταδικάζουν απερίφραστα την στάση του Μόσχας Κυρίλλου και την πολεμική «θεολογία» του. 

Άραγε δεν άκουσε τις δηλώσεις του Μόσχας ότι η Ρωσία αγωνίζεται για να υπερασπιστεί τον εαυτό της ενάντια σε αμαρτωλούς (!) εξωτερικούς εχθρούς; Και υπερασπιζόμενη τον εαυτό της, εισβάλλει στην Ουκρανία για να καθαρίσει τον τόπο από την ανηθικότητα! 

Αλλά, αν και αυτά δεν άκουσε ο Σεβαστείας Θεοδόσιος, δεν έχει προβληματιστεί από τον αποκεφαλισμό τού – μέχρι χθες ισχυρού – Ιλαρίωνα Αλφέγιεφ, από την ανεξαρτητοποίηση της Εκκλησίας του Ονουφρίου από την Μόσχα, από τις κριτικές φωνές μέσα στη Ρωσία; Σε ποιον κόσμο ζει ο Σεβαστείας Θεοδόσιος; Μάλλον σε αυτόν του Βολοκολάμσκ Αντωνίου, όπου η Ρωσία είναι «Αγία» και «στηρίζει» το Πατριαρχείο Ιεροσολύμων, αλλά ταυτόχρονα καταστρέφει την Ουκρανία χωρίς έλεος! Γι’ αυτό και οι δηλώσεις Σεβαστείας φιγουράρουν στο site Τμήματος Εξωτερικών Εκκλησιαστικών Σχέσεων (ΤΕΕΣ) του Πατριαρχείου Μόσχας. 

Πώς αλλιώς;

Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΩΝ ΑΓΙΩΝ ΙΣΙΔΩΡΩΝ ΛΥΚΑΒΗΤΤΟΥ ΩΣ ΛΕΡΝΑΙΑ ΥΔΡΑ

Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου 

Στην ανακοίνωση της Διαρκούς Ιεράς Συνόδου 12 Μαΐου 2021, δηλαδή πριν ένα χρόνο, σημειώνεται ότι η Δ.Ι.Σ. αποφάσισε, μεταξύ άλλων «να ενεργήσει τα δέοντα και προς την Ιερά Αρχιεπισκοπή Αθηνών για την περίπτωση Ιερού Παρεκκλησίου Αυτής, όπου παρατηρούνται και κατά κόρον προβάλλονται άτοπες λειτουργικές συνήθειες και πρωτόγνωρες τελετουργικές αυθαιρεσίες». 

Είναι γνωστό ότι το Παρεκκλήσιο αυτό είναι οι Άγιοι Ισίδωροι στο Λυκαβηττό, που απασχολούν εδώ και καιρό την κοινή γνώμη, αλλά ιδιαιτέρως αυτές τις μέρες, μετά και τις καταγγελίες του μητροπολίτου Αργολίδος Νεκταρίου ότι πρόκειται για «απάτη ολκής». 

Ο Αργολίδος Νεκτάριος – και μαζί του και ο Τύπος - εστιάζει στην υπόθεση των «θαυμάτων» που υποτίθεται ότι κάνει ο εγκέφαλος της υπόθεσης των Αγίων Ισιδώρων Δημήτριος Λουπασάκης. Όμως, αυτή η ιστορία έχει πολλές παραμέτρους. 

Μία από αυτές είναι αυτό που λέει η Δ.Ι.Σ.: «παρατηρούνται και κατά κόρον προβάλλονται άτοπες λειτουργικές συνήθειες και πρωτόγνωρες τελετουργικές αυθαιρεσίες». 

Πρόκειται, λοιπόν, για μια αλλοίωση της θείας λατρείας, η οποία συντελείται, προφανώς, χάριν τηλοψίας, αφού όλες οι ακολουθίες μεταδίδονται από το κανάλι των Αγίων Ισιδώρων στο youtube και μάλιστα με άρτιο συνεργείο, όχι απλώς με μια κάμερα. 

Εδώ επιστρατεύεται η αλάνθαστη συνταγή: «Όσο πιο πολύ με βλέπουν – και μάλιστα σε καθημερινή βάση – τόσο εδραιώνομαι στο σπίτι τους, αλλά και στη ζωή τους γενικότερα». Υπάρχει κάτι ανάλογο τηλεοπτικό, από πλευράς Εκκλησίας, σε αυτήν την συχνότητα; Φυσικά όχι. Για να μη θέσουμε το ερώτημα των οικονομικών παραμέτρων μιας τέτοιας καθημερινής τηλεοπτικής κάλυψης… 

Από την άλλη, ο κληρικός Δημήτριος Λουπασάκης, ενώ είναι έγγαμος – αλήθεια που έχει …εξαφανιστεί η πρεσβυτέρα του; - έχει «συνοδεία» νέων ανθρώπων, ρασοφορούντων, κάποιοι από τους οποίους έχουν και μοναχική κουρά. Για να μη θυμηθούμε την επεισοδιακή κουρά πνευματικού του τέκνου στην Μονή Πετράκη, που δεν ολοκληρώθηκε! 

Πώς, λοιπόν, ένας έγγαμος κληρικός συμπεριφέρεται σαν «ηγούμενος»; 

Ακόμα, πώς έχει εισχωρήσει και στην showbiz και εκπομπές όπως των Roomies στο megatv, κάνουν τεράστια διαφήμιση στους Αγίους Ισιδώρους;

   

Άσε που ένας «πατήρ» Ραφαήλ κάνει και show μαγειρικής σε σχετικές εκπομπές στο youtube. 

Κάμποσες είναι και οι αυθαιρεσίες στον περιβάλλοντα χώρο των Αγίων Ισιδώρων, αλλά τόσο η ναοδομία όσο και η πολεοδομία άφαντες… 

Εννοείται ότι υπάρχει site, βγαίνει μηνιαίο περιοδικό, υπάρχει ικανή διαφήμιση από celebrities και πολλά άλλα, που συντηρούν καλά την όλη κατάσταση. 

Πρόκειται για ένα απίστευτο δίκτυο, το Λουπασάκειο, που ξεφυτρώνει από παντού. Λερναία ύδρα! Επομένως, δύσκολα μπορεί να αντιμετωπιστεί πλέον από την Διοικούσα Εκκλησία. 

Ο Λουπασάκης είναι μια τραγική κληρονομιά του αρχιεπισκόπου Χριστόδουλου, ο οποίος – είναι γνωστό - αρεσκόταν στο μπούγιο και στα πυροτεχνήματα…

Η ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΜΑΣ ΓΙΑ ΤΑ 70 ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟ ΤΟΝ ΘΑΝΑΤΟ ΤΗΣ ΕΥΑΣ ΠΑΛΜΕΡ - ΣΙΚΕΛΙΑΝΟΥ (ΒΙΝΤΕΟ)

Το Καλλιτεχνικό Σύνολο «Πολύτροπον» (υπεύθυνος: Παναγιώτης Αντ. Ανδριόπουλος) παρουσίασε ένα αφιέρωμα στην ιέρεια του Ελληνικού πολιτισμού Εύα Πάλμερ – Σικελιανού, με αφορμή τα 70 χρόνια από τον θάνατό της, τη Δευτέρα 23 Μαΐου 2022 στις 7.30 μ.μ. στην Αίθουσα Διδασκαλίας της Μουσικής Βιβλιοθήκης, στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών. 

Παρουσιάστηκαν μουσικές συνθέσεις της Εύας Πάλμερ – Σικελιανού στα ελληνικά, αγγλικά και αραβικά. 

Συμμετείχαν: 

Ιουλίτα Ηλιοπούλου – αφήγηση 

Δάφνη Πανουργιά - τραγούδι 

Ευτυχία Δημητρακοπούλου – φλάουτο & τραγούδι 

Roni Bou Saba – τραγούδι στα Αραβικά 

Παναγιώτης Αντ. Ανδριόπουλος - εισήγηση, τραγούδι, γενική επιμέλεια. 

Η Εύα Πάλμερ-Σικελιανού (1874-1952), η πρώτη σύζυγος του ποιητή Άγγελου Σικελιανού, ήταν Αμερικανίδα ερευνήτρια του αρχαίου ελληνικού πολιτισμού, χορογράφος και ιστορικός του χορού, με σημαντικό έργο στην ανάδειξη του ελληνικού χορού, θεάτρου, μουσικής καθώς και της υφαντικής τέχνης. Ήταν και μουσικός και είχε, μάλιστα, μάθει βυζαντινή μουσική, συνεργαζόμενη με τους μεγάλους μουσικοδιδασκάλους Κωνσταντίνο Ψάχο και Σίμωνα Καρά. Έτσι, έγραψε την μουσική των χορικών του «Προμηθέα Δεσμώτη» βυζαντινότροπα. Άλλωστε είχε κάνει και διαλέξεις για την βυζαντινή μουσική, την οποία θεωρούσε συνέχεια της αρχαίας ελληνικής. Στην εκδήλωση, εκτός από χορικά για τον «Προμηθέα Δεσμώτη», ακούστηκαν και άλλες βυζαντινότροπες συνθέσεις της, στα ελληνικά και τα αγγλικά, καθώς είναι η πρώτη γυναίκα συνθέτις που έγραψε βυζαντινή μουσική στα αγγλικά. Σε επεξεργασία του Συνόλου «Πολύτροπον» παρουσιάστηκαν και δύο αποσπάσματα από τα χορικά του "Προμηθέα Δεσμώτη" στα αραβικά. Ανάμεσα στα χορικά, διαβάζονταν αποσπάσματα από την τραγωδία «Προμηθέας Δεσμώτης» του Αισχύλου, στην μετάφραση του Ιωάννη Γρυπάρη, που χρησιμοποιήθηκε στην παράσταση των Δελφικών Γιορτών. 

Η Ευτυχία Δημητρακοπούλου ερμήνευσε τα ακόλουθα τρία τραγούδια σε μουσική Εύας Πάλμερ-Σικελιανού (Επεξεργασία: Κ. Νικολέας). 

– Το εμβατήριο των σκιών / Shadow. Ποίηση: Robert Louis Stevenson 

– Η κούνια / The swing. Ποίηση: Robert Louis Stevenson 

– Το τραγούδι του εαυτού μου. Ποίηση: Walt Whitman και Ψαλμοί του Δαβίδ. 

Η Δάφνη Πανουργιά, ερμήνευσε για πρώτη φορά χορικά από την "Ειρήνη" του Αριστοφάνη, που μελοποίησε η Εύα, στα αγγλικά. 

Η Ιουλίτα Ηλιοπούλου αφηγήθηκε την συνάντηση της Εύας Πάλμερ με τον Άγγελο Σικελιανό, από το αυτοβιογραφικό βιβλίο της "Ιερός Πανικός" και η εκδήλωση έκλεισε με τον «Όρκο των Κοινοτήτων προς τη Μάνα Ελλάδα», σε ποίηση Άγγελου Σικελιανού και μουσική της Εύας Πάλμερ. 

Αφίσα εκδήλωσης: Ιωάννης - Πορφύριος Καποδίστριας.

Παραθέτουμε, στη συνέχεια, το βίντεο της εκδήλωσης. 

"ΟΛΕ ΠΕΠΙΤΟ" ΓΙΑ ΠΑΝΤΑ ΑΠΟ ΤΟΝ ΒΑΓΓΕΛΗ ΣΑΪΤΗ

Ο ιστορικός Κώστας Κατσάπης έγραψε στην εφημερίδα ΤΑ ΝΕΑ για τον «μύθο» του Πεπίτο Γκονζάλες, κεντρικού χαρακτήρα του «Μικρού Σερίφη» και ο σκιτσογράφος Βαγγέλης Σαΐτης, παλαιός συνεργάτης των περιοδικών «Μικρός Καουμπόυ» και «Μικρός αρχηγός», δημιούργησε ειδικά για τους αναγνώστες των «ΝΕΩΝ» μία καινούργια ιστορία. 

Παραθέτουμε στη συνέχεια τα σχετικά δημοσιεύματα.

   

Ο Βαγγέλης Σαΐτης αυτοβιογραφείται και μας διαφωτίζει για τη σχέση του με το είδος που ανέδειξε με τη δουλειά του: 

Γεννήθηκα στην Αθήνα το 1960 και ανήκω στην γενιά που μεγάλωσε διαβάζοντας κόμικς. Σε ηλικία 13 χρονών, όταν ήμουν μαθητής του Βαρβακείου, έστειλα μερικές γελοιογραφίες στο περιοδικό Μικρός Καουμπόυ όπως έκαναν και άλλοι νεαροί αναγνώστες. Ενθουσιασμένος όταν τις είδα να δημοσιεύονται επισκέφτηκα τα γραφεία του περιοδικού και γνώρισα τους εκδότες και ζωγράφους Θέμο Ανδρεόπουλο και Κωνσταντίνο Ραμπατζή. Με υποδέχτηκαν με πολύ ευγένεια και μου έδωσαν τεχνικές συμβουλές. Εντυπωσιάστηκα από το φιλότεχνο και βιβλιόφιλο περιβάλλον τους και με την καθοδήγηση τους σύντομα βελτίωσα το σκίτσο μου και έγινα συνεργάτης τους. Μου ανέθεσαν την στήλη ‘’Ολέ Πεπίτο’’ όπου έκανα μια γελοιογραφία κάθε βδομάδα του Πεπίτο Γκονζάλες, ενός ήρωα του περιοδικού,. 

Επιπλέον έκανα χιουμοριστικές ιστοριούλες κόμικς με τον Πεπίτο στο θυγατρικό περιοδικό τους "Μικρός Αρχηγός". Σε ηλικία 15 χρονών ξεκίνησα να συνεργάζομαι με την εφημερίδα ‘’Τα Νέα’’. Δραστηριοποιήθηκα σαν σκιτσογράφος την περίοδο 1974-1984 δημοσιεύοντας γελοιογραφίες και κόμικς σε πολλές εφημερίδες και περιοδικά της εποχής: Τραστ του Γέλιου, Ταχυδρόμος, Κοσμοπόλιταν, Ποντίκι, Γονείς, Νέα Πορεία, Βραδυνή, ελληνικό Mad, Σκαθάρι, Πράσινη Γάτα κ.α. Έλαβα μέρος στις τρεις παγκόσμιες Εκθέσεις Γελοιογραφίας στην Κηφισιά που πραγματοποιήθηκαν το 1975, 1977, 1980. Σκίτσα μου περιλαμβάνονται στην ’’Ιστορία της ελληνικής γελοιογραφίας’’ του Δημ. Σαπρανίδη, Β΄ τόμος, εκδόσεις Ποταμός, 2006. Σπούδασα αρχιτεκτονική στο ΕΜΠ και έκανα μεταπτυχιακά στο Kent State University στις ΗΠΑ. Εργάζομαι ως αρχιτέκτων.

 

ΑΡΓΟΛΙΔΟΣ ΝΕΚΤΑΡΙΟΣ: Η μεγάλη πληγή που λέγεται Άγιοι Ισίδωροι Λυκαβηττού - Πρόκειται για απάτη ολκής

Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου

Δεν πρόλαβε να στεγνώσει το ...μελάνι από το κείμενό μας Η "ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ" ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΙΟΥΔΑ ΤΟΥ ΘΑΔΔΑΙΟΥ ΣΤΟ ΛΥΚΑΒΗΤΤΟ και έρχεται η απόλυτη δικαίωσή μας δια χειλέων του μητροπολίτου Αργολίδος Νεκταρίου, ο οποίος σε δηλώσεις του στο Εδώ Πελοπόννησος, και στον Βασίλη Ζώη αναφέρθηκε ρητά και κατηγορηματικά στην "πληγή που λέγεται Άγιοι Ισίδωροι του Λυκαβηττού". 

Είπε, μεταξύ άλλων, ο μητροπολίτης Αργολίδος: 

"Υπάρχει μια μεγάλη πληγή που λέγεται Άγιοι Ισίδωροι του Λυκαβηττού και εκεί μαζεύεται πολύς κόσμος, ότι δήθεν γίνονται θαύματα. Υπάρχει πλάνη και εκμετάλλευση. Υπήρξε άνωθεν παρέμβαση να μην προχωρήσει η διερεύνηση. Έχουν γίνει τρεις ανακρίσεις για την περίπτωση αυτή, είναι όλες καταπέλτης αλλά μπήκαν στο συρτάρι γιατί επεμβαίνουν και πολιτικά πρόσωπα. Δεν μπορώ να κρύψω την αλήθεια. Υπάρχει ποινική διάσταση. Γιατί η Πολιτεία επεμβαίνει σε θέματα καθαρά εκκλησιαστικά. Πρόκειται για απάτη ολκής. Από την στιγμή που υπάρχει διαφήμιση υπάρχει αγυρτεία δεν υπάρχει αγιότητα".  

Παρακολουθήστε στο παρακάτω βίντεο τις σχετικές δηλώσεις του μητροπολίτου Αργολίδος:

"ΠΡΟΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΜΟΝ" ΜΕ ΤΗΝ ΒΑΣΙΛΙΚΗ - ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ ΣΚΡΕΜΜΥΔΑ (ΒΙΝΤΕΟ)

Η ενορία του Ι. Ναού Αγίου Γεωργίου Νέου Ψυχικού παρουσιάζει την διαδικτυακή εκπομπή «Προς Εκκλησιασμόν», όπου φιλοξενούνται εργάτες του πνεύματος και της τέχνης. 

Στην τεσσαρακοστή έκτη εκπομπή προσκεκλημένη η Διδάκτωρ του Τμήματος Ιταλικής Γλώσσας και Φιλολογίας του ΕΚΠΑ, Βασιλική - Αλεξάνδρα Σκρεμμύδα. 

Επιμελείται και παρουσιάζει ο Παναγιώτης Αντ. Ανδριόπουλος.

Κάμερα, τεχνική επεξεργασία: Κατερίνα Δ. Λεονάρδου, Μαργαρίτα Κυρ. Στασινού. 

   

Η Βασιλική-Αλεξάνδρα Σκρεμμύδα, γεννηθείσα στην Πάτρα το 1992, είναι Διδάκτωρ του Τμήματος της Ιταλικής Γλώσσας και Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών. Αποφοίτησε από το Αρσάκειο Πατρών και σπούδασε στη Φιλοσοφική Σχολή του Εθνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών στο τμήμα της Ιταλικής Γλώσσας και Φιλολογίας και στο Università degli Studi di Torino. Πραγματοποίησε Μεταπτυχιακές Σπουδές στο Università Ca’Foscari di Venezia στο τμήμα της Ιταλικής Φιλολογίας και Λογοτεχνίας, όπου και εξειδικεύτηκε στη Μοντέρνα και Σύγχρονη Ιταλική Λογοτεχνία. Ειδικεύτηκε στη Διδασκαλία της Ιταλικής ως Ξένη Γλώσσα και στον τομέα της Διδακτικής στο Università per Stranieri di Perugia. 

Κατά τη διάρκεια εκπόνησης της Διδακτορικής της διατριβής δίδαξε Ιταλική Γλώσσα και Γλωσσολογία στους Ιταλούς φοιτητές του Università del Salento. Είναι μέλος της Società Dante Alighieri, Comitato di Atene, όπου και έχει διδάξει την Ιταλική Γλώσσα, ενώ της ανατέθηκε από τον Πρόεδρο της Εταιρείας η διοργάνωση των πολιτιστικών εκδηλώσεων με θέμα τις λογοτεχνικές αλληλεπιδράσεις μεταξύ Ελλάδος και Ιταλίας. Η έρευνά της με θέμα τη βία και το έγκλημα στα κείμενα των Ιταλών και Ελλήνων συγγραφέων πραγματοποιήθηκε σε συνεργασία με το Università Ca’Foscari di Venezia. Γνωρίζει, εκτός της ελληνικής γλώσσας, άπταιστα ιταλικά και πάρα πολύ καλά αγγλικά, γαλλικά και ισπανικά.

Η "ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ" ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΙΟΥΔΑ ΤΟΥ ΘΑΔΔΑΙΟΥ ΣΤΟ ΛΥΚΑΒΗΤΤΟ

Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου 

Στους Αγίους Ισιδώρους στο Λυκαβηττό, έχει στηθεί μια «βιομηχανία» - εκτός των άλλων – και στο όνομα του Αγίου Ιούδα του Θαδδαίου. Σήμερα, 19 Ιουνίου, χιλιάδες πιστών πήγαν να τιμήσουν εκεί τη μνήμη του Αγίου που γιορτάζει, όμως, στις 21 Αυγούστου. 

Στις 19 του μηνός Ιουνίου η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά τη μνήμη του αγίου αποστόλου Ιούδα του Θεαδέλφου. Τα στοιχεία του βίου του δεν μας διασώζονται με ακρίβεια και συχνά παρουσιάζονται παρόμοια με αυτά του αγίου αποστόλου Ιούδα του Θαδδαίου, γεγονός όχι περίεργο, αφού και οι δύο Απόστολοι είχαν το ίδιο όνομα, έζησαν δε και κήρυξαν την ίδια εποχή και στην ίδια περιοχή. 

Αυτά όμως είναι άλλη υπόθεση. 

Εδώ μας ενδιαφέρει η «βιομηχανία» του Αγίου στο Λυκαβηττό, που περιλαμβάνει: 

- Το εικονοστάσι του Αγίου Ιούδα του Θαδδαίου, με χιλιάδες τάματα. 

- Μια αυτοσχέδια προσευχή, λαϊκιστικού χαρακτήρα, που κυκλοφορεί στο διαδίκτυο. 

- «Θαδδαιόπιτες» οι «θαυματουργές», με ξεχωριστή συνταγή, που επίσης βρίσκεται στο διαδίκτυο. 

- Και φυσικά, «θαύματα», τα οποία είναι, επίσης, διαδικτυακά, συνεργούντος πάντα του "σταυρώματος" από τον επιτήδειο κληρικό Δημήτριο Λουπασάκη, τον αρχιτέκτονα της ιστορίας των Αγίων Ισιδώρων Λυκαβηττού. 

Όλα τα παραπάνω συνιστούν ένα εκρηκτικό κοκτέιλ χυδαίου λαϊκισμού, που διαστρεβλώνει την ουσία της πίστης, με σκοπό το εμπόριο και την άκρατη χειραγώγηση του κόσμου. 

Φυσικά «ο λαός του Θεού» δεν θα έπρεπε να είναι τόσο επιρρεπής στον λαϊκισμό, αλλά εδώ πρόκειται για μια καλά οργανωμένη επιχείρηση, που προβάλλεται με μαεστρία από το διαδίκτυο και οι αφελείς δεν είναι τελικά λίγοι...

Για την κωμική ιστορία της «Θαδδαιόπιττας» τα λέει πολύ καλά ο π. Θεμιστοκλής Χριστοδούλου στο παρακάτω βίντεο.

Η κατάσταση, πάντως, έχει ξεφύγει και δε νομίζω πως είναι πια αναστρέψιμη. 

ΜΕ ΤΗΝ ΕΥΧΗ ΤΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗ ΤΟΥ ΓΕΝΟΥΣ

Λαμβάνοντας την Πατριαρχική ευχή και ευλογία από τον Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο, κατά την δεξίωση που παρέθεσε προς τιμήν Του ο νέος Πρέσβης των ΗΠΑ στην Ελλάδα Τζορτζ Τσούνης, στην Πρεσβευτική κατοικία (Σάββατο, 18 Ιουνίου 2022). 

ΜΕ ΤΗΝ ΑΥΤΟΥ ΥΨΗΛΟΤΗΤΑ ΤΟΝ ΠΡΙΓΚΗΠΑ ΝΙΚΟΛΑΟ

Με την Αυτού Υψηλότητα, τον Πρίγκηπα Νικόλαο, κατά την δεξίωση, που παρέθεσε χθες, Σάββατο 18 Ιουνίου 2022, ο νέος πρέσβης των Η.Π.Α. στην Ελλάδα, Τζορτζ Τζούνης, στην πρεσβευτική κατοικία, προς τιμήν του Οικουμενικού Πατριάρχου Βαρθολομαίου. 

"ΠΑΣΙΦΑΗ": Ο ΜΙΛΤΟΣ ΣΑΧΤΟΥΡΗΣ ΤΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΑΣ ΠΑΠΑΣΤΕΦΑΝΟΥ

Από την Polyphoniki Records μόλις κυκλοφορήθηκε ο νέος δίσκος της Αλεξάνδρας Παπαστεφάνου σε ποίηση Μίλτου Σαχτούρη, με τίτλο "Πασιφάη". 

Η γνωστή πιανίστα και συνθέτρια Αλεξάνδρα Παπαστεφάνου, μετά τα άπαντα του Bach, κάνει μια ανατρεπτική μουσική κατάθεση προσεγγίζοντας με εκπληκτική συνθετική ωριμότητα τους στίχους του Μίλτου Σαχτούρη. 

Ένα εναλλακτικό και απρόβλεπτο έργο με εξαιρετικές συμμετοχές στο οποίο διαφαίνεται αδιαμφισβήτητα το πόσο επίκαιρος είναι ο Μίλτος Σαχτούρης και πόσο ξεχωριστή είναι η μελοποίηση των στίχων του από την Αλεξάνδρα Παπαστεφάνου. 

Μουσική: Αλεξάνδρα Παπαστεφάνου 

Ποίηση: Μίλτος Σαχτούρης 

Ερμηνευτές: Δάφνη Πανουργιά, Διονύσης Κωστής, Κώστας Θωμαΐδης, Βασιλική Κωνσταντέλλου, Αλεξάνδρα Παπαστεφάνου 

Ηχοληψία, μείξη: Πέτρος Πετρόπουλος, Polyphoniki Studio 

Mastering: Ανέστης Ψαραδάκος, Athens mastering 

Υπεύθυνη Παραγωγής CD: Πιπίτσα Κληροπούλου, Polyphoniki Records. 

ΤΟ 6ο ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΜΟΥΣΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΗΝ ΧΙΟ (1-10 ΙΟΥΛΙΟΥ 2022)

Το Φεστιβάλ ΜΟΥΣΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ που διοργανώνεται για 6η χρονιά στην μυροβόλο Χίο, από την καλλιτεχνική δευθύντρια Ελευθερία Λυκοπάντη και τον καλλιτεχνικό σύμβουλο Αλέξανδρο Καλογερά, θα πραγματοποιηθεί από 1-10 Ιουλίου. 

Ένα πραγματικά μοναδικό Φεστιβάλ που εστιάζει στην σύγχρονη, λόγια ελληνική μουσική δημιουργία, αλλά και στην ελληνική παράδοση γενικότερα, καθώς παρουσιάζονται πολλές πτυχές της. Δε λείπουν, βέβαια, και οι διεθνείς αναφορές στην μουσική του 20ού αιώνα. 

Οι διοργανωτές μας ενημερώνουν: 

Πολλές επέτειοι συμπίπτουν τη φετινή χρονιά και ασφαλώς πολλές οι υποχρεώσεις του 6ου Φεστιβάλ Μούσα Ελληνική: τα 100 χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή, τα 200 από τις Σφαγές, 100 χρόνια από τη γέννηση του Ιάννη Ξενάκη, 30 από το θάνατο του Olivier Messiaen, 111 χρόνια από το θάνατο του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη. Μέριμνα του Φεστιβάλ να διοργανώσει πρωτότυπες εκδηλώσεις και να παρουσιάσει λιγότερο γνωστές πτυχές των γεγονότων. 

Ο κύκλος Μικρασιατικά περιλαμβάνει 5 εκδηλώσεις με άξονα το τρίπτυχο Πρόσωπα-Μνήμες-Νόστος, που, με αφορμή την επέτειο των 100 χρόνων από το 1922, εμπνέονται από τα έργα Ελλήνων, οι οποίοι σχετίζονται με τη Μικρά Ασία. Έλληνες συνθέτες, συγγραφείς και διανοούμενοι, η παρουσία της οικογένειας Χαλεπά στη χερσόνησο της Ερυθραίας, οι Χιώτες τεχνίτες στην Ανατολία, κείμενα, μαρτυρίες και αφηγήσεις προσφύγων, λογοτεχνικά βιβλία, ο Αδαμάντιος Κοραής, η Σχολή της Χάλκης και μία βραδιά για τον Νόστο και την Ελπίδα στον Παπαδιαμάντη συνθέτουν το σκηνικό του κύκλου. Στον κύκλο Μουσική του καιρού μας παρουσιάζουμε συναυλίες με έργα του Έλληνα συνθέτη Ιάννη Ξενάκη (100 χρόνια από τη γέννησή του), του δασκάλου του Γάλλου συνθέτη Olivier Messiaen (30 χρόνια από το θάνατό του), έργα από το διεθνές ρεπερτόριο της μουσικής του 20ού αιώνα και συναυλία αφιερωμένη σε πρόσφατα χορωδιακά έργα λόγιων Ελλήνων συνθετών. 

Για τη νεότερη γενιά οργανώνουμε Forum, όπου θα συναντηθούν 7 νέοι συνθέτες, θα παρουσιάσουν τη δουλειά τους και μαζί με τους μουσικούς θα ξεκινήσουν νέα έργα, που θα παρουσιαστούν στο Φεστιβάλ. Έκθεση εικαστικών της Χίου θα συμπεριλάβει έργα εμπνευσμένα από κείμενα του Παπαδιαμάντη. Εκπαιδευτικά προγράμματα για όλες τις ηλικίες, από την προσχολική (για τους μικρούς μας φίλους), στη σχολική (Masterclasses οργάνων), στην ενήλικη (5 διαλέξεις για το έργο του Olivier Messiaen και του Ιάννη Ξενάκη), θα συμπληρώσουν τις δραστηριότητες και του φετινού Φεστιβάλ. 

Το δεκαήμερο θα κορυφωθεί με μία πολύκλωνη, πολυχωρική εκδήλωση, μια γιορτή της Μουσικής και πανδαισία των Τεχνών, με πολλές ταυτόχρονες δραστηριότητες στο Κάστρο της Χώρας, όπου συμμετέχουν όλοι οι μουσικοί του Φεστιβάλ, συμπεριλαμβανομένων και νέων από το Μουσικό Σχολείο και τα Ωδεία της Χίου, καθώς επίσης και ζωγράφοι, χορευτές, και συγγραφείς. Μία θαυμάσια ευκαιρία να περπατήσουμε και να χαρούμε τις γειτονιές του Κάστρου μεταμορφωμένες από ήχους, χρώματα και εικόνες.

Μια γιορτή της Μουσικής και της Τέχνης!