Δευτέρα, 25 Μαΐου 2020

Ο ΚΑΛΑΒΡΥΤΩΝ ΙΕΡΩΝΥΜΟΣ ΚΥΡΙΟΣ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΤΟΥ ΕΠΑΙΣΧΥΝΤΟΥ ΑΦΟΡΙΣΜΟΥ



Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου
Ο επαίσχυντος αφορισμός του πρωθυπουργού της χώρας Κυριάκου Μητσοτάκη, της υπουργού Παιδείας και Θρησκευμάτων Νίκης Κεραμέως και του υφυπουργού Πολιτικής Προστασίας Νίκου Χαρδαλιά, από τον μητροπολίτη πρ. Καλαβρύτων και Αιγιαλείας Αμβρόσιο, αντανακλά – δυστυχώς - σε ολόκληρη την Εκκλησία της Ελλάδος.
Αλλά την πρώτη και κύρια ευθύνη για το απαράδεκτο αυτό γεγονός φέρει ο διάδοχος του Αμβροσίου, μητροπολίτης Καλαβρύτων και Αιγιαλείας (όπως φαίνεται μόνο κατ’ όνομα) Ιερώνυμος.
Αυτός ήξερε τι επρόκειτο να κάνει ο «γέροντάς» του. Εν γνώσει του λοιπόν και με την κανονική άδειά του, όπως λέμε στην εκκλησιαστική γλώσσα, λειτούργησε ο πρ. Καλαβρύτων Αμβρόσιος στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό της Παναγίας της Φανερωμένης στο Αίγιο, απ’ όπου εξαπέλυσε τον αφορισμό.
Η πράξη του Αμβροσίου έγινε στον Μητροπολιτικό Ναό κι αυτό βαρύνει εξ ολοκλήρου τον Καλαβρύτων Ιερώνυμο, ο οποίος από την  στιγμή που δεν αποδοκίμασε την πράξη του προκατόχου του, σημαίνει ότι την αποδέχεται κι αυτό δημιουργεί σοβαρό πρόβλημα για τον ίδιο.
Όμως, ο Καλαβρύτων Ιερώνυμος φέρει ακέραιη την ευθύνη και για τα ακολουθούντα καμώματα του πρ. Καλαβρύτων. Και εξηγούμαι: 
- Συνυπογράφει την δήλωση του γέροντά του, αφού δεν διαφοροποιείται, ότι το περιεχόμενο του Ανακοινωθέντος της Ιεράς Συνόδου της 17ης Μαΐου, «είναι ΨΕΥΔΕΣΤΑΤΟ!». Το νέο, λοιπόν, μέλος της Ιεραρχίας της Εκκλησίας της Ελλάδος, ο Καλαβρύτων Ιερώνυμος, δέχεται πως η Ι. Σύνοδος, στην οποία ανήκει, εξέδωσε «ψευδέστατο» (sic) ανακοινωθέν.
- Συμφωνεί με τα όσα έγραψε ο «γέροντας» του για τον μητροπολίτη Μεσσηνίας Χρυσόστομο, τα οποία είναι πολύ βαριά: «Η τοποθέτηση του Σεβ. Μητροπολίτου Μεσσηνίας κ. Χρυσοστόμου, σε δημοσιογράφο της Καλαμάτας, όταν τον ερώτησε για τον αφορισμό ότι "Έχουμε να συζητήσουμε σοβαρά πράγματα, όχι να γελάμε μεταξύ μας" επαναλαμβάνω, ότι η τοποθέτηση αυτή είναι για  κλάμματα! Εάν η Εκκλησία της Ελλάδος έχει  στους κόλπους Της όχι μόνο τόσο αφιλάδελφους, αλλά και τόσο επιπόλαιους Αρχιερείς, να τους χαίρεται! Εάν δε και η Θεολογική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών έχει ανάμεσά της τέτοιους  Καθηγητές αθεολόγητους, σαν τον προαναφερθέντα "Αδελφό" Μητροπολίτη, τότε ας δεχθεί τα συλλυπητήρια μας!».
Μπορεί ο Μεσσηνίας Χρυσόστομος να μην χρεώσει αυτούς τους βαρύτατους λόγους στον Καλαβρύτων Ιερώνυμο, αλλά η πραγματικότητα είναι πως τους χρεώνεται ολάκερους και αυτός!
Ο Καλαβρύτων Ιερώνυμος είναι υπεύθυνος και για την εκβιαστική επιστολή του προκατόχου του προς την υπουργό Παιδείας Νίκη Κεραμέως, στην οποία ως ...χωροφύλακας γράφει, μεταξύ άλλων: «Σᾶς παρέχω προθεσμίαν ἕως καί τοῦ Σαββάτου 16ης Μαΐου τρ. ἔτους, προκειμένου νά προβῆτε  εἰς τήν αἰτουμένην ΔΗΛΩΣΙΝ ΜΕΤΑΝΟΙΑΣ καί Σᾶς προειδοποιῶ, ὅτι, ἐάν μέχρι τῆς ἡμέρας ταύτης  δέν διορθώσετε τό συντελεσθέν ἔγκλημα κατά τῆς ἀμωμήτου ἡμῶν Πίστεως, τήν ἑπομένην ἡμέραν θά ἀναγκασθῶ νά Σᾶς ἀποκηρύξω καί νά Σᾶς ἀφορίσω, ἀπαγγέλλων δημοσίως ἐπ΄ Ἐκκλησίᾳ τόν Μεγάλον Ἀφορισμόν διά τήν σημειωθεῖσαν προδοσίαν τῆς ἀμωμήτου ἡμῶν πίστεως καί τήν εἰσαγωγήν δαιμονικών θεωριῶν περί τοῦ Μυστηρίου τῆς Θείας Εὐχαριστίας, δηλ. τῆς Θείας Κοινωνίας. Ἐπαναλαμβάνω, ὅτι τόν Μεγάλον Ἀφορισμόν, ἐάν χρειασθῇ, θά ἀναγνώσω ἐπ’ Ἐκκλησίᾳ  μετά τήν ἐκπνοήν τῆς δοθείσης προθεσμίας.»
Εν ποία εξουσία εποίησε όλα τα παραπάνω – και πολλά ακόμα – ο πρ. Καλαβρύτων Αμβρόσιος; Μα με την εξουσία που του έδωσε πλουσιοπάροχα ο διάδοχός του Ιερώνυμος, η κύρια πληγή του κακού.
Αν νομίζει ότι θα ξεμπερδέψει σιωπώντας εξακολουθητικά ο Καλαβρύτων Ιερώνυμος, είναι οικτρά γελασμένος. Τώρα ή αύριο η παραίτηση γι’ αυτόν είναι μονόδρομος.

Σάββατο, 23 Μαΐου 2020

Η ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ ΑΚΥΡΩΣΕ ΣΗΜΕΡΑ ΤΟΝ ΑΦΟΡΙΣΜΟ ΤΟΥ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΥ ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΜΒΡΟΣΙΟ


Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου
Η Εκκλησία της Κρήτης ακύρωσε σήμερα στην πράξη τον αφορισμό του πρωθυπουργού της Ελλάδος Κυριάκου Μητσοτάκη από τον μητροπολίτη πρ. Καλαβρύτων και Αιγιαλείας Αμβρόσιο, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι η πράξη του Αμβροσίου δεν παραμένει επαίσχυντη και καταδικαστέα εσαεί.
Σήμερα Σάββατο (23-5-2020), στο κοιμητήριο της Αγίας Τριάδος στον Αργουλιδέ Ακρωτηρίου Χανίων, τελέστηκε το τριετές μνημόσυνο του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη, πατέρα του πρωθυπουργού, ο οποίος παρέστη κανονικά, όπως και άλλα μέλη της οικογένειάς του. 
Το μνημόσυνο τέλεσε ο Σεβ. Μητροπολίτης Κυδωνίας και Αποκορώνου κ. Δαμασκηνός, ο οποίος προέστη και της Θείας Λειτουργίας, παρουσία και του Θεοφιλ. Επισκόπου Δορυλαίου Δαμασκηνού. 
Χθες το απόγευμα ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης επισκέφθηκε και προσκύνησε στην Ι. Μονή Αγίας Τριάδας των Τζαγκαρόλων στο Ακρωτήρι Χανίων, όπου συναντήθηκε με τον Ηγούμενο, Επίσκοπο Δορυλαίου Δαμασκηνό. 


Παρασκευή, 22 Μαΐου 2020

ΟΤΑΝ Ο ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ ΑΠΑΝΤΟΥΣΕ ΣΤΙΣ ΑΦΟΡΙΣΤΙΚΕΣ ΑΠΕΙΛΕΣ ΤΟΥ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΣΕΡΑΦΕΙΜ


Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου

Με αφορμή τον επαίσχυντο αφορισμό του πρωθυπουργού της χώρας Κυριάκου Μητσοτάκη, της υπουργού Παιδείας και Θρησκευμάτων Νίκης Κεραμέως και του υφυπουργού Πολιτικής Προστασίας Νίκου Χαρδαλιά, από τον μητροπολίτη πρ. Καλαβρύτων και Αιγιαλείας Αμβρόσιο, θυμόμαστε το κείμενο-απάντηση (8-12-2013) του Ευάγγελου Βενιζέλου, σε επιστολή του Μητροπολίτη Πειραιώς Σεραφείμ για το σύμφωνο συμβίωσης των ομόφυλων ζευγαριών, όπου ανάμεσα στα άλλα απειλούσε τον τότε αρχηγό του ΠΑΣΟΚ και όσους ψηφίσουν το νόμο με εκκλησιαστικές ποινές, γράφοντας του ότι "θα αποστερηθείτε de facto ως πρόσωπα την χάρη και την ευλογία του Δικαιοκρίτου Κυρίου". 
Η επιστολή Βενιζέλου εξετάζει το θέμα από κάθε πλευρά, νομική, πολιτική και θεολογική, κοινωνική και κατά την άποψη μου το εξαντλεί. Η απάντηση Βενιζέλου είναι ενιαία, πλήρης και «κολλάει στον τοίχο» τον Πειραιώς. Αναιρεί μια προς μια τις αιτιάσεις και τα επιχειρήματά του με επιστημονική και λογική επάρκεια, ενώ στις προσβολές του Πειραιώς απαντά με φιλοφρονήσεις και ευχές. 
Ακολουθούν εκτενή αποσπάσματα από την επιστολή Βενιζέλου προς τον Μητροπολίτη Πειραιώς:
«Όπως ξέρετε ως νομικός, η ΕΣΔΑ ισχύει στην εσωτερική έννομη τάξη ως κανόνας σχετικά αυξημένης τυπικής ισχύος […] ο εθνικός νομοθέτης και ο εθνικός δικαστής έχουν υποχρέωση σύμφωνης προς την Ευρωπαϊκή Σύμβαση ερμηνείας των ρυθμίσεων των εθνικών συνταγμάτων των κρατών μελών. 
Από την άποψη αυτή καμία χώρα - μέλος της ΕΣΔΑ δεν μπορεί να αγνοήσει τη νομολογία του ΕΔΔΑ χωρίς επιπτώσεις πολιτικές ή ακόμη και νομικές στο επίπεδο του Συμβουλίου της Ευρώπης.
...η συνταγματική ηθική και η ηθική της έννομης τάξης (ποινικής και αστικής) είναι διαχωρισμένη θεσμικά από την χριστιανική και πιο συγκεκριμένα την Ορθόδοξη ηθική αντίληψη, όσο και αν έχει επηρεαστεί από αυτήν.
...ο Χριστιανισμός δεν είναι ηθική, αλλά Μήνυμα και Ελπίδα Σωτηρίας μέσα από την προσδοκία της Ανάστασης. Η Ορθοδοξία δε - επιτρέψτε μου να πω - απέχει πλήρως από αντιλήψεις κανονιστικές, ηθικοπλαστικές, τιμωρητικές.
Η αντιμετώπιση της πίστης, της δογματικής καθαρότητας, της αμαρτίας, της μετάνοιας, της κατ´ οικονομία μεταχείρισης, της άφεσης, της καταλαγής δεν αφορά το νομοθέτη και την πολιτεία, αλλά την Εκκλησία. Από την άλλη πλευρά, η ρύθμιση των κοινωνικών σχέσεων μεταξύ πολιτών ή ατόμων που υπάγονται στην ελληνική και κατ´ επέκταση την ευρωπαϊκή έννομη τάξη είναι ζήτημα πού ανήκει στη σφαίρα της πολιτείας και των διεθνών υποχρεώσεων της και όχι της Εκκλησίας.
Η θρησκευτική πίστη και κοινωνία μπορεί να κριθεί στους κόλπους της Εκκλησίας ή της θρησκευτικής κοινότητας. Η πολιτειακή μας στάση κρίνεται θεσμικά, δημοκρατικά, δικαιοκρατικά.
Οι βουλευτές, τα κόμματα, οι κυβερνήσεις, τα κοινοβούλια λειτουργούν ως όργανα του κράτους και όχι ως πιστοί υπό τον πνευματικό έλεγχο της θρησκευτικής τους κοινότητας. Το αντίθετο οδήγησε ιστορικά και δυστυχώς εξακολουθεί να οδηγεί, σε πολλά σημεία του κόσμου, σε τραγικές και απάνθρωπες καταστάσεις. Σε ανεξέλεγκτη βία. Σε ακύρωση της αξίας του ανθρώπινου προσώπου.
Λόγω των αμοιβαίων αισθημάτων αγάπης και εκτίμησης που μας συνδέουν, δεν εισέρχομαι σε θέματα κανονικής τάξης. Απευθυνθήκατε στον Αντιπρόεδρο της Κυβέρνησης και στον Πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ για ζήτημα νομοθετικής πολιτικής εθνικής και όχι τοπικής σημασίας. Θα είχε συνεπώς ενδιαφέρον να διατυπωθεί αρμοδίως και συνοδικώς η άποψη της Εκκλησίας της Ελλάδος. 
Επιτρέψτε μου να αγνοήσω για λόγους αναγόμενους στο σκληρό πυρήνα της ύπαρξης μου την άτυχη απειλή ότι "θα αποστερηθούμε de facto ως πρόσωπα την χάρη και την ευλογία του Δικαιοκρίτου Κυρίου". Η αποστροφή αυτή θεωρώ ότι είναι απλώς σχήμα λόγου και όχι επισκοπική θέση που αξιώνει θεολογική και εκκλησιολογική θεμελίωση. 
 Η σχέση μας με το Θεό είναι προσωπική, αδιαμεσολάβητη, διαρκής και αδιάκοπη από την ώρα που γεννιόμαστε ως εικόνες της αρρήτου δόξης Του παρά τα πολλά στίγματα των πταισμάτων μας, έως την ώρα της κρίσης μέσα από την οποία προσδοκούμε και ελπίζουμε στην ετέρα μορφή μας.
Ολόκληρη την επιστολή διαβάστε εδώ

Τετάρτη, 20 Μαΐου 2020

ΠΕΡΙ ΤΟΥ ΕΠΑΙΣΧΥΝΤΟΥ ΑΦΟΡΙΣΜΟΥ ΠΟΥ ΕΞΑΠΕΛΥΣΕ Ο ΠΡΩΗΝ ΚΑΛΑΒΡΥΤΩΝ ΚΑΙ ΑΙΓΙΑΛΕΙΑΣ ΑΜΒΡΟΣΙΟΣ


Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου
Σύμφωνα με την τρέχουσα ειδησεογραφία, αναφερόμενος στον αφορισμό του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, της υπουργού Παιδείας και Θρησκευμάτων Νίκης Κεραμέως και του  υφυπουργού Πολιτικής Προστασίας Νίκου Χαρδαλιά, ο μητροπολίτης Πειραιώς Σεραφείμ τόνισε ότι αυτή την αρμοδιότητα την έχει μόνο η Ιερά Σύνοδος και ο μητροπολίτης πρώην Καλαβρύτων και Αιγιαλείας Αμβρόσιος δεν είχε κανένα δικαίωμα να κάνει κάτι τέτοιο.
Ο νομομαθής και κανονολόγος Πειραιώς Σεραφείμ περιορίζεται μόνο στην διαπίστωση ότι ο πρ. Καλαβρύτων Αμβρόσιος «δεν είχε κανένα δικαίωμα». Δεν αποκηρύσσει με σαφήνεια τον αφορισμό, όπως έκανε στην περίπτωση του μακαρίτη λαϊκού θεολόγου Νικολάου Σωτηρόπουλου, ο οποίος μάλιστα είχε αφοριστεί από Μείζονα και Υπερτελή Σύνοδο. Έλεγε για τον μακαρίτη: «...η κανονική αυτού δίωξη και καταδίκη ήτο ιεροκανονικώς αλλά και ουσιωδώς ενώπιον του Παναγίου Θεού ανεπέρειστος, αβάσιμος και απαράδεκτος».
Ο αφορισμός του πρωθυπουργού και των συνεργατών του τι είναι άραγε για τον μητροπολίτη Πειραιώς «ιεροκανονικώς και ουσιωδώς»;
Ο πρ. Καλαβρύτων Αμβρόσιος θεωρούσε ότι ήταν «αντικανονικός ο αφορισμός του Ν. Σωτηρόπουλου υπό του Οικουμενικού Πατριαρχείου Κωνσταντινουπόλεως». Κλείνει τα μάτια στο γεγονός ότι επρόκειτο για απόφαση Μείζονος και Υπερτελούς Συνόδου. Αν εκείνος ο αφορισμός ήταν «αντικανονικός», ο δικός του γιατί είναι «κανονικός»; Έχει ισχυρότερη τεκμηρίωση;
Η Μείζων και Υπερτελής Σύνοδος στο κείμενο του αφορισμού του Ν. Σωτηρόπουλου έγραψε: «...οφειλετικώς  προνοουμένη η Μείζων και Υπερτελής Ιερά Σύνοδος του πνευματικού συμφέροντος σύμπαντος του Ορθοδόξου πληρώματος, αφώρισε και εξέκοψε τον ειρημένον τέλεον του σώματος της κανονικής Εκκλησίας». Μέχρι εκεί.
Ενώ ο πρ. Καλαβρύτων φρόντισε ο αφορισμός που εξαπέλυσε να είναι πιο ...τρομακτικός:
« Ἀφωρισμένοι εἴησαν παρά τῆς Ὑπεραγίας, Ὀμοουσίου, Ζωοποιοῦ καί ἀδιαιρέτου Τριάδος, τοῦ ἑνός τῇ φύσει Θεοῦ Κυρίου Παντοκράτορος, ὡς καί παρά τῆς Υπεραγίας Δεσποίνης ἡμῶν Θεοτόκου,  τῆς καί Τρυπητῆς ἐπονομαζομένης.
Κατηραμένοι, ἀσυγχώρητοι καί μετά θάνατον ἄλυτοι καί τυμπανιαῖοι ἔστωσαν. 
Κληρονομήσειεν  τήν λέπραν τοῦ Γιεζή καί τήν ἀγχόνην τοῦ προδότου Ἰούδα. Σχισθεῖσα ἡ γῆ καταπίοι αὐτούς ὡς τόν Δαθάν καί Ἀβειρών.
Ἔχοιεν δέ καί τάς ἀράς ἁπάντων τῶν Οἰκουμενικῶν Συνόδων καί λοιπῶν ἁγίων Πατέρων».
Οι λόγοι που ο πρ. Καλαβρύτων προέβη στον αφορισμό είναι, φυσικά, παντελώς ανυπόστατοι. Το να επικαλείται ένα μέιλ στο οποίο φέρεται ο πρωθυπουργός να είπε κάτι ανάρμοστο – που δεν το είπε, κατά τη γνώμη μου -, ή να ...ξεχειλώνει δηλώσεις της Υπουργού Νίκης Κεραμέως για να εξάγει το συμπέρασμα που αυτός θέλει, είναι αστείοι λόγοι για αφορισμό.
Τεράστια ευθύνη για την υπόθεση του αφορισμού φέρει και ο μητροπολίτης Καλαβρύτων και Αιγιαλείας Ιερώνυμος, τη κανονική αδεία του οποίου ο προκάτοχός του προέβη στην εκκλησιαστική πράξη του αφορισμού και ο οποίος δεν έχει αποδοκιμάσει μέχρι στιγμής τον αφορισμό.
Ας γνωρίζει πως αυτή η υπόθεση στιγμάτισε για πάντα την αρχιερατεία του – για να μην πω την έχει ακυρώσει – από την στιγμή, μάλιστα, που ο πρ. Καλαβρύτων ...ενέπλεξε στον αφορισμό της ντροπής που εξαπέλυσε, την προστάτιδα του Αιγίου, την Παναγία την Τρυπητή, περιβάλλοντας έτσι τον αφορισμό με τοπικό χρώμα.
Είναι απολύτως ύποπτο ότι κανείς ιεράρχης της Εκκλησίας της Ελλάδος δεν έχει καταδικάσει την πράξη του πρ. Καλαβρύτων. Μιλάμε για τον πρωθυπουργό της χώρας και για την υπουργό Παιδείας και Θρησκευμάτων.
Και είναι λυπηρό να εκλαμβάνεται από κάποιους η πράξη, που έγινε μέσα στον Μητροπολιτικό Ναό της Παναγίας της Φανερωμένης Αιγίου, ως μια υπόθεση για γέλια...
Παραθέτουμε στη συνέχεια το βίντεο του αφορισμού, το οποίο ανέβασε ο ίδιος ο πρ. Καλαβρύτων στο youtube.



Τρίτη, 19 Μαΐου 2020

ΟΤΑΝ Ο ΚΑΛΑΒΡΥΤΩΝ ΑΜΒΡΟΣΙΟΣ ΚΑΤΑΡΙΟΤΑΝ ΤΟΝ ΑΛΛΟΤΕ ΥΠΟΥΡΓΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΝΙΚΟ ΦΙΛΗ


Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου 

Με αφορμή τον ...αφορισμό του πρωθυπουργού της χώρας Κυριάκου Μητσοτάκη, της υπουργού Παιδείας και Θρησκευμάτων Νίκης Κεραμέως και του υφυπουργού Πολιτικής Προστασίας Νίκου Χαρδαλιά, από τον πρ. Καλαβρύτων και Αιγιαλείας Αμβρόσιο, αναδημοσιεύουμε παλαιότερο κείμενό μας που αφορούσε στην κατάρα που είχε εκσοτμίσει την Μ. Παρασκευή του 2016 "να σαπίσει το χέρι του υπουργού Παιδείας Νίκου Φίλη".
"Ο Σεβ. Μητροπολίτης Καλαβρύτων και Αιγιαλείας Αμβρόσιος εμμένει σε μια άγονη, πρωτόγονη και εν τέλει α-νόητη πολεμική κατά πάντων. Αφού "τα έβαλε" με τον συγγραφέα Νίκο Δήμο, του οποίου οι σχετικές με το Άγιο Φως δηλώσεις είναι γνωστές από το παρελθόν, περιέλαβε και τον π. Βασίλειο Θερμό και τον θεολόγο Αλέξανδρο Καριώτογλου, οι οποίοι ...τόλμησαν να του απαντήσουν με κάποιο τρόπο. 
Κραδαίνει, λοιπόν, ο Σεβ. Αμβρόσιος το "ερώτημα" προς τον π. Βασίλειο Θερμό: 
"Το βράδυ της Αναστάσεως σείς εψάλλατε τους στίχους, που προηγούνται του ύμνου ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ", και είπατε τα λόγια: 
"Αναστήτω ο Θεός και διασκορπισθήτωσαν οι εχθροί Αυτού και φυγέτωσαν από προσώπου Αυτού, οι μισούντες Αυτόν" 
"Ως εκλείπει καπνός εκλειπέτωσαν, ως τήκεται κηρός από προσώπου πυρός" 
"Ούτως απολούνται οι αμαρτωλοί από προσώπου του Θεού καί οι δίκαιοι ευφρανθήτωσαν" ;;;; 
Δηλ. παρακαλέσατε τον Αναστάντα Χριστό, ώστε οι ασεβείς άνθρωποι "να διασκορπισθούν, νά φύγουν, να εξαφανισθούν από την γη, να γίνουν καπνός, να καούν και να χαθούν ολοκληρωτικά; Ποιοί; Όσοι μισούν τον Θεό" (!), δηλ. άνθρωποι αλλαζόνες μικροί, αναστήματος νάνου που αντιμάχονται την Αλήθεια και τη Ζωή, που είναι ο Χριστός!" 
Ο Σεβ. μπροστά στο μένος του δεν βλέπει και τόσο καλά. Ο ψαλμικός στίχος "Αναστήτω ο Θεός και διασκορπισθήτωσαν οι εχθροί Αυτού και φυγέτωσαν από προσώπου Αυτού, οι μισούντες Αυτόν" δεν περιέχει παράκληση. Δεν παρακαλούμε εμείς τον Χριστό να διασκορπίσει του εχθρούς του. Αυτό γίνεται άμα τη αναστάσει! Αυτεξουσίως ανέστη ο Σωτήρ, οπότε συμβαίνουν όσα οι ψαλμικοί στίχοι εν είδει προφητείας λένε. Δεν είναι εκδικητικό το περιεχόμενο των ψαλμικών αυτών στίχων υπό το φως της Ανάστασης, αλλά θριαμβικό και περιγράφουν την κατάσταση που επικρατεί στη δημιουργία μετά την Ανάσταση. 
Γι' αυτό και εμείς, ως τέκνα φωτόμορφα της Εκκλησίας, συγχωρούμεν πάντα "τη αναστάσει". 
Σε καμία περίπτωση δεν νομιμοποιούμαστε να λέμε το φρικτόν που ξεστόμισε ο άγιος Καλαβρύτων για τον Ν. Δήμου: "να σαπίσει το στόμα του" ή "θα τον κατασπαράξω" στο όνομα του Χριστού!!! 
Ας ανατρέξει ο άγιος Καλαβρύτων στην πατερική ερμηνεία των ψαλμικών αυτών στίχων που επικαλείται, γιατί κάτι λάθος έχει καταλάβει... 
Κι ας μην ανησυχεί. Πριν εκείνος "κατασπαράξει" τον Ν. Δήμου, ο Ιησούς τη Αναστάσει Του διεσπάραξε "του θανάτου τα σπάργανα" (τροπάριον κανόνος β' ήχου)."
Αυτά πριν δύο χρόνια. 
Φέτος, ο Καλαβρύτων επανέρχεται στις …πασχαλινές κατάρες του. Την Μ. Παρασκευή το βράδυ στην περιφορά του Επιταφίου …(προσ)ευχήθηκε (sic) να σαπίσει το χέρι του Υπουργού Παιδείας Ν. Φίλη, αν υπογράψει την μετατροπή του μαθήματος των Θρησκευτικών από «ομολογιακό» σε θρησκειολογικό και να τρυπήσει το στομάχι των αθέων που έφαγαν επιδεικτικά κρέας την Μ. Παρασκευή. 
Και για να …τεκμηριώσει την θέση του βιβλικά (!) ανέφερε ως παράδειγμα τον προφήτη Ηλία, από την Π.Δ., που κατέσφαξε τους ιερείς της αισχύνης. 
Ο Μητροπολίτης Καλαβρύτων έχει μείνει στην Π.Δ. Φαίνεται πως δεν άκουσε ότι αυτή πληρώθηκε από την εντολή της αγάπης του Κυρίου στην Κ.Δ. Φαίνεται πως ο Σεβασμιώτατος κλείνει με πάθος τα αυτιά του για να μην ακούσει την Εσταυρωμένη Αγάπη: «Πάτερ, άφες αυτοίς, ου γαρ οίδασι τι ποιούσι». 
Πάντως, αφού δεν …σάπισε το στόμα του Νίκου Δήμου, είναι σίγουρο ότι ούτε το χέρι του Ν. Φίλη θα σαπίσει ούτε το στομάχι των αθέων θα τρυπήσει. Η παρρησία του Σεβασμιωτάτου προς τον Θεόν φαίνεται πως είναι μηδενική. 
Άλλωστε γι’ αυτό Χριστός Ανέστη! Για να ακυρώσει άπαξ διαπαντός τους κάθε λογής Αμβροσίους όλων των εποχών.


Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Καλαβρύτων και Αιγιαλείας κ.κ. Αμβρόσιος, απάντησε στην ανάρτησή μας Η ΜΗΔΕΝΙΚΗ ΠΑΡΡΗΣΙΑ ΤΟΥ ΣΕΒ. ΚΑΛΑΒΡΥΤΩΝ ΠΡΟΣ ΤΟΝ ΘΕΟΝ - ΔΕΝ ΠΙΑΝΟΥΝ ΟΙ ΚΑΤΑΡΕΣ ΤΟΥ..., ως εξής:

Αγαπητέ Παναγιώτη, 
ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ! 
Ανλεγνωσα το άρθρο σας. 
Μπράβο! Είσθε υπέροχος! Γεμάτος Θεολογική κατοχύρωση! Γεμάτος αγάπη! Γεμάτος θάρρος! Είσθε ανεπανάληπτος! 
Παρακαλώ, θέλω να μαθητεύσω κοντά σας. Θέλω να μάθω να σκέπτωμαι χριστιανικά! Θέλω να μάθω να σκέπτωμαι Ορθόδοξα! 
Παρακαλώ, ορίστε μου το χρόνο, για να έλθω κοντά σας να πάρω μερικά μαθήματα, να μαθητεύσω κοντά σας! Μου χρειάζεται ένα φροντιστήριο! 
ΕΙΝΑΙ ΑΝΆΓΚΗ ΝΑ ΥΠΕΡΒΏ ΤΗΝ "ΜΗΔΕΝΙΚΗ ΠΑΡΡΗΣΙΑ". Βοηθήστε με! 
Με τον πασχάλιο ασπασμό ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ! 
+ Ο Κ & Αι Αμβρόσιος 
03.05.2016

Δευτέρα, 18 Μαΐου 2020

ΔΥΟ ΛΙΒΑΝΕΖΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΤΟΥ ΛΥΚΟΥΡΓΟΥ ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΥ ΣΤΟΥΣ ΑΡΑΒΟΦΩΝΟΥΣ


Roni Bou Saba 
Θεολόγος, φιλόλογος, ψάλτης 
Ο Λυκούργος Αγγελόπουλος, υπήρξε μια ιδιαίτερη προσωπικότητα διεθνούς ακτινοβολίας, μια ιδιαίτερη προσωπικότητα της οικουμενικότητας της ορθοδοξίας και του ελληνισμού! Το πολύπλευρο και πολυδιάστατο έργο του αναγνωρίζεται σε διεθνές επίπεδο, και χρήζει επιστημονικής μελέτης από τους ειδήμονες. Ωστόσο το γεγονός ότι ο Λυκούργος δεν τροφοδότησε μόνο την επιστημονική σκηνή με τη συνεισφορά του αλλά και την ψυχή των μαθητών του - και όσων τον γνώρισαν - μου δίνει και εμένα την ευκαιρία να καταθέσω μερικές σκέψεις για τον δάσκαλο που επηρέασε την Εκκλησία της Αντιοχείας από την οποία προέρχομαι, όπως και εμένα προσωπικά. 
Η διδασκαλία του Λυκούργου δεν μπορεί να εκτιμηθεί μόνο από γνωστικής άποψης γιατί πάνω από όλα, και ταυτόχρονα με τη γνώση, δίδασκε ήθος και βιωτή! 
Τόνιζε ο Λυκούργος, και ενδιαφερόταν, για την οικουμενικότητα της Ορθοδοξίας, και γι’ αυτό γύρισε την οικουμένη ιεραποστολικά και ανέδειξε την μουσική παράδοση της ρωμαϊκής Ορθόδοξης Εκκλησίας σε ομόδοξους και ετερόδοξους με πάρα πολλά σεμινάρια και συναυλίες. 
Έδωσε μεγάλη σημασία, επίσης, στην σχέση της Βυζαντινής μουσικής με την ανατολική μουσική και τις αλληλεπιδράσεις μεταξύ τους ακόμα και πέραν από την εκκλησιαστική παράδοση. Χαρακτηριστικό αλλά όχι μοναδικό παράδειγμα αποτελεί η αλλεπάλληλη συνεργασία με το Ensemble Kudsi Erguner (τον Μάϊο του 2004 στην Αγία Ειρήνη Κωνσταντινουπόλεως και στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών το 2006). Μ’ αυτόν τρόπο τοποθέτησε τη βυζαντινή μουσική στην ευρύτερη σφαίρα της μουσικής τέχνης και όχι μόνο της εκκλησιαστικής χρήσης. Το γεγονός αυτό εμπλούτιζε την αισθητική και τη γνώση που μετέδιδε ο Λυκούργος στους μαθητές του, ώστε να συλλάβουν το πνεύμα και το γράμμα της παράδοσης, και κατέστη μεγάλη η επιρροή του στο Πατριαρχείο Αντιοχείας, όπου εύκολα συγχέεται η ψαλτική τέχνη με την έξωθεν μουσική. 
Λόγω της διεθνούς φήμης του Αγγελόπουλου, λοιπόν, τον προσέγγιζαν μαθητές από διάφορες Ορθόδοξες Εκκλησίες μεταξύ αυτών και από το Πατριαρχείο Αντιοχείας. Αλλά αξίζει να αναφερθεί ότι η σχέση του με άτομα από το Πατριαρχείο Αντιοχείας ανάγεται αρχικά στην προσωπική φιλία με τον μετέπειτα ιερέα Ζιχάντ Αμπού Μραντ. Από τα φοιτητικά τους χρόνια γνωρίζονταν μεταξύ τους και συνδεόντουσαν με την Παιδική Χορωδία των Ανακτόρων, όπως μου είχε πει ο ίδιος ο Αμπού Μραντ. 


Αργότερα, μαθήτευσαν κοντά του για μεγάλο χρονικό διάστημα τρεις ψάλτες από το Πατριαρχείο Αντιοχείας, ο Ναμπίλ Ελ Σάεγ, ο Νταάς Ιμπραχίμ, και ο Μιχαήλ Χουράνι. 
Ο Ναμπίλ και ο Νταάς είχαν έρθει στην Ελλάδα με υποτροφία από το Ελληνικό Υπουργείο Εξωτερικών απεσταλμένοι από τους μητροπολίτες τους: τον Βόστρων ο Ναμπίλ και της Εμμέσης ο Νταάς, για να σπουδάσουν βυζαντινή μουσική στην Ελλάδα. Ενώ ακόμα μάθαιναν την ελληνική γλώσσα στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, τους προέτρεπε ο εφημέριος της αραβόφωνης εκκλησίας της Αγίας Όλγας Ζιχάντ Αμπού Μραντ να πάνε στον Λυκούργο Αγγελόπουλο, τον οποίον και γνώρισαν το 1990. Παρακολουθούσαν τα μαθήματα κοντά του στο Ωδείο "Νικόλαος Σκαλκώτας" στα Πατήσια. Ο Αγγελόπουλος τους πρότεινε από την πρώτη στιγμή κιόλας να συμμετάσχουν στην Ελληνική Βυζαντινή Χορωδία, για να έχουν την ευκαιρία να μαθαίνουν περισσότερα πράγματα. Έτσι λοιπόν πήραν μέρος στη χορωδία κοντά στον Αγγελόπουλο και έλαβαν μέρος σε διάφορες συναυλίες της. Τώρα ο Ναμπίλ εξυπηρετεί την αραβική κοινότητα ψέλνοντας στην εκκλησία της Αγίας Όλγας, ασχολούμενος παράλληλα με την κοσμική παραδοσιακή μουσική του αραβικού κόσμου με το συγκρότημα Αλ Μαχάμπα. Ο Νταάς, από την άλλη, ψέλνει στον Πειραιά στην εκκλησία του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου. Αξίζει να σημειωθεί ότι έχουν λάβει μέρος σε ηχογραφήσεις της χορωδίας ψέλνοντας στα αραβικά, γι’ αυτό μας ήταν γνωστοί στο Πατριαρχείο Αντιοχείας και τους πλησιάζαμε για να αντλήσουμε οι νεότεροι από την εμπειρία τους. 
Ο Μιχαήλ Χουράνι με τη σειρά του, ήρθε στην Ελλάδα με υποτροφία του Υπουργείου Εξωτερικών για να εμβαθύνει τις σπουδές του στη βυζαντινή μουσική, έχοντας υπάρξει ο ίδιος καθηγητής βυζαντινής μουσικής στο Εθνικό Ωδείο στο Λίβανο για πολλά χρόνια και ιδρυτής της χορωδίας της μητρόπολης Όρους Λιβάνου η οποία υπό τη διεύθυνσή του απέκτησε μεγάλη αναγνώριση και αποδοχή. Γνώρισε στην Αθήνα πολλούς δασκάλους, αλλά πολύ γρήγορα βρήκε στον Λυκούργο τον δάσκαλο που έψαχνε και που μπορούσε να του δώσει τεκμηριωμένες απαντήσεις στις απορίες του, όπως ο ίδιος επισήμανε σε μένα όταν ζήτησα τη βοήθειά του για την παρούσα παρέμβαση. Πήρε το δίπλωμα διδασκαλίας στην βυζαντινή μουσική από το Ωδείο "Φίλιππος Νάκας" με δάσκαλο τον Αγγελόπουλο. Όντας στην Ελλάδα συμμετείχε στην Ελληνική Βυζαντινή Χορωδία από το 1999 μέχρι το 2002. Μ’ αυτήν έλαβε μέρος σε διάφορες συναυλίες, μεταξύ αυτών η συναυλία στο Λίβανο, στο Πατριαρχικό Μοναστήρι της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, έδρα της θεολογικής σχολής του Πατριαρχείου Αντιοχείας, και στην Βηρυτό τον Μάρτιο του 2000. Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός ότι η χορωδία έψαλε στα αραβικά τον Τρισάγιο Ύμνο και στίχους από τον 102ο ψαλμό ("Ευλόγει η ψυχή μου τον Κύριον"), τους οποίους είχε ζητήσει ο Αγγελόπουλος από τον Μιχαήλ Χουράνι να τους μάθει στη χορωδία.


Η σχέση του Μιχαήλ Χουράνι με τον Αγγελόπουλο ήταν πολύ στενή, όπου είχε πάει μαζί με την Ελληνική Βυζαντινή Χορωδία σε πολλές εκδηλώσεις και συναυλίες πέραν του Λιβάνου και τα διάφορα μέρη της Ελλάδας, ψάλλοντας κατά καιρούς και στα αραβικά. Από τα σημαντικότερα αυτά ταξίδια θα μπορούσε να αναφερθεί η συμμετοχή στο διεθνές φεστιβάλ «Κρακοβία 2000» στην Πολωνία, και στο 10ο Διεθνές Συνέδριο για τις Βυζαντινές Σπουδές στο Παρίσι το 2001. 
Όταν γύρισε στο Λίβανο, ο Μιχαήλ Χουράνι διορίστηκε ως προσωπικός ψάλτης του Μητροπολίτη Όρους Λιβάνου Γεωργίου, επισκεπτόμενος μαζί του κάθε Κυριακή μια διαφορετική εκκλησία στην οποία και έψελνε. Αυτό το γεγονός έκανε τον Χουράνι να διαδώσει ευρύτερα τη μέθοδο του Σίμωνα Καρά, όπως την έμαθε κοντά στον Αγγελόπουλο. Ωστόσο η συνεισφορά του Μιχαήλ δεν στάθηκε εδώ, καθώς ανέλαβε να διδάσκει τη βυζαντινή μουσική σε ακαδημαϊκά εκκλησιαστικά και μουσικολογικά ιδρύματα. Δίδασκε για παράδειγμα στη Θεολογική Σχολή της Αγίας Άννης του Πατριαρχείου Αντιοχείας για τους Ουνίτες (2003-2008), στην Θεολογική Σχολή του Αγίου Ιωάννη του Δαμασκηνού του ορθοδόξου Πατριαρχείου Αντιοχείας, στη Σχολή Μουσικής και Μουσικολογίας του Πανεπιστημίου των Αντωνινών (Antonine Unversity). Να σημειώσουμε, ακόμα, τη σύσταση και διδασκαλία πολλών ενοριακών χορωδιών σε διάφορα μέρη στο Λίβανο. Ένας άλλος τρόπος με τον οποίο διαδίδει τη μέθοδο Καρά και το έργο του Αγγελόπουλου είναι η χορωδία B MEL- Lebanon (Byzantine Music Ensemble of Lebanon), την οποία ίδρυσε και διευθύνει ο ίδιος συμμετέχοντας σε διάφορες συναυλίες εντός και εκτός Λιβάνου. 
Το έργο του Λυκούργου Αγγελόπουλου μέσω των κόπων του μαθητή του Μιχαήλ Χουράνι γίνεται όλο και πιο γνωστό στο Λίβανο, γιατί ο Χουράνι μαζί με όλα τα παραπάνω ασχολήθηκε με την προσαρμογή συνθέσεων του Αγγελόπουλου και της παρουσίασής τους σε διάφορες συναυλίες.
Συμπεραίνει κανείς εύκολα από τα προαναφερόμενα πόσο είναι γνωστός ο Αγγελόπουλος στο Λίβανο, και αξίζει να προσθέσω ότι ακόμα και ψάλτες οι οποίοι δεν μαθήτευσαν κοντά του προσπαθούν να υιοθετήσουν επιλεκτικά κάποια στοιχεία από την ερμηνεία του. 


Πέραν από τους μαθητές με μακρά μαθητεία για τους οποίους μίλησα, υπήρξαν και άλλοι πολλοί που είχαν την ευκαιρία να μαθαίνουν κοντά του για σύντομα χρονικά διαστήματα. Απ’ αυτούς είναι και ο υποφαινόμενος. Μαθαίνοντας για τον Λυκούργο Αγγελόπουλο από τον Μιχαήλ Χουράνι, που γνώριζα και θαύμαζα ως νέος μαθητής βυζαντινής μουσικής, επιχείρησα να έρθω σε επαφή με τον Αγγελόπουλο στο πρώτο ταξίδι μου στην Ελλάδα το 2003. Ακόμα τότε τα ελληνικά δεν τα ήξερα καθόλου. Δεν ήμουν μόνος, πήγα με τον φίλο και συμφοιτητή Peter Saliba. Συστηθήκαμε στον σπουδαίο δάσκαλο του οποίου τη φήμη και τη φωνή μόνο ξέραμε ήδη από το Λίβανο, μας εναγκαλίστηκε κάνοντάς μας μαθήματα και προσκαλώντας μας στις πρόβες της χορωδίας και τις συναυλίες της ακόμα! 
Για τον μουσικό Λυκούργο καλύτερα να μη μιλήσω - ως μη ειδικός - αλλά να καταθέσω ένα σύντομο και ουσιαστικό βίωμα κοντά σε ένα σπάνιο και σπουδαίο δάσκαλο. Όπως είπα τότε το 2003 δεν ήξερα ελληνικά. Ο Λυκούργος επαναλάμβανε σε μένα, στα γαλλικά, όσα έλεγε στον Peter στα ελληνικά, μέχρι που σιγά σιγά μάθαινα, με κίνητρο την περαιτέρω επικοινωνία με τον δάσκαλο χωρίς ενδιάμεση γλώσσα αλλά μόνο στα ελληνικά. Το μάθημα δεν σταματούσε εύκολα, μπορούσε να διαρκέσει ώρες, εμείς είχαμε τη δίψα και βρήκαμε το ορμητικό ποτάμι. Ο Αγγελόπουλος μας ενθάρρυνε και μας στήριξε υπομονετικά και με πολλή αγάπη παρά τον περιορισμό της γλώσσας μας. Ο Πέτρος άντλησε ομολογουμένως περισσότερο τη βυζαντινή μουσική και με τη σειρά του υπηρετεί ως ψάλτης και δάσκαλος μουσικής στο Λίβανο. 
Στο αναλόγιο της Αγίας Ειρήνης μπορεί σε μια απλή Κυριακή να ακουστεί η βυζαντινή ψαλμωδία και στα αραβικά, τα πολωνικά, και τα ρουμανικά. Οι μαθητές του Αγγελόπουλου ήταν από όλη την οικουμένη! Και σε όλους τόνιζε ότι αυτή είναι η Ορθοδοξία. Ο Λυκούργος πήγε στο Πατριαρχείο Αντιοχείας αυτοπροσώπως και μέσω του έργου του και η επιρροή του είναι εμφανής, αλλά και έφερε το Πατριαρχείο εδώ σε όλους τους μαθητές του. Το ίδιο έκανε με όλες τις Ορθόδοξες Εκκλησίες στις οποίες είχε μαθητές. Έγινε ο ίδιος για τους μαθητές του σημείο οικουμενικότητας της Ορθοδοξίας. 


 - Το παραπάνω κείμενο αποτελεί την συμβολή του Roni Bou Saba στην εκδήλωση που διοργάνωσε το Καλλιτεχνικό Σύνολο «Πολύτροπον» (υπεύθυνος: Παναγιώτης Αντ. Ανδριόπουλος) στην μνήμη του Λυκούργου Αγγελόπουλου, την Πέμπτη 18 Μαΐου 2017, ημέρα κατά την οποία συμπληρώθηκαν τρία χρόνια από τον θάνατο του αειμνήστου μουσικοδιδασκάλου και πρωτοψάλτη. Η εκδήλωση μνήμης και τιμής πραγματοποιήθηκε στην Αίθουσα Διδασκαλίας της Μουσικής Βιβλιοθήκης στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών. 
- Οι φωτογραφίες που πλαισιώνουν το κείμενο, είναι από το προσωπικό αρχείο του Μιχαήλ Χουράνι. Πρόκειται για στιγμιότυπα από δράσεις της Ελληνικής Βυζαντινής Χορωδίας του Λυκούργου Αγγελόπουλου, στις οποίες συμμετείχε ο λιβανέζος πρωτοψάλτης Μ. Χουράνι.


Του Λιβανέζου θεολόγου, φιλολόγου και ψάλτη Peter Saliba 
Με μεγάλη λύπη πληροφορήθηκα την θλιβερότατη όλων των ειδήσεων, δηλ. αυτήν της εκδημίας του αειμνήστου Άρχοντος Πρωτοψάλτου και μεγάλου διδασκάλου της καθ’ ημάς παραδοσιακής βυζαντινής μουσικής Λυκούργου Αγγελόπουλου. 
Ο θρήνος μας διττός, αφενός επειδή η Ελλάδα αλλά και όλος ο Ορθόδοξος κόσμος έχασε έναν γίγαντα της βυζαντινής μουσικής, ο οποίος προσέφερε και θα μπορούσε να προσφέρει ακόμη περισσότερο λόγω της όχι και τόσο μεγάλης ηλικίας, κατά την οποίαν ετελεύτησε τον βίο. Αφετέρου θρηνούμε επειδή μείναμε ορφανοί από πατέρα και θερμό υπέρμαχο της παραδοσιακής και όλης της ελληνικής, αρχαίας και μεσαιωνικής μουσικής. 
Είχα την ευλογία για κάποιο διάστημα να μαθητεύσω κοντά του και να ψάλλω μαζί του τόσο στο ναό της Αγίας Ειρήνης όσο και σε διάφορες μικρές περιοδείες. Διδάσκαλος και πατέρας, υπήρξε ζηλωτής και υποστηρικτικός. Ζηλωτής περί την βυζαντινή μουσική, ώστε να ερμηνεύεται με το σωστό και παραδοσιακό τρόπο, στηρίζοντας και ενθαρρύνοντας πάντοτε την μελέτη και την έρευνα. Πατέρας υπήρξε τρυφερός - κάποτε και αυστηρός - ώστε εάν κάποια ανέχεια εμπόδιζε κάποιον να μάθει, πάντα προσφερόταν να βοηθήσει διδάσκων δωρεάν και αφιλοκερδώς και όχι μόνο! Συχνά αγόραζε βιβλία και τα χάριζε σε όποιον εμπερίστατο αδελφό δεν μπορούσε να προμηθευτεί την ύλη της διδασκαλίας, ενώ χάριζε συχνά ηχογραφημένο υλικό κ.λπ. Η αυστηρότης του πήγαζε από τον ζήλο του για την διάσωση της παραδοσιακής ελληνικής μουσικής, όπως την κληρονόμησε από τον άλλον Μεγάλο του Διδάσκαλο, τον Σίμωνα Καρά. Αγρυπνούσε επιμελώς να μάθει στους μαθητές την σωστή εκφορά των διαστημάτων και την ορθή εκτέλεση των σημαδιών, τα οποία καθιστούν την βυζαντινή μουσική ποικιλόμορφη, κατανυκτική και ηδύτατη. 
Όποιος είχε την καλή τύχη να μαθητεύσει κοντά σε αυτόν τον γίγαντα της μουσικής, μάθαινε και διάφορα άλλα αντικείμενα πέραν της βυζαντινής μουσικής. Ξένος ων ο ίδιος έμαθα την ιστορία της βυζαντινής μουσικής, την υμνογραφική παράδοση, την λειτουργική εκτέλεση των ύμνων, το τυπικόν και προπαντός την αρχαία αλλά και την νέα ελληνική γλώσσα. Ειδήμων ήταν σε όλες τις όψεις της ελληνικής παραδόσεως κατάφερε να μας συγκινήσει και να ανάψει στις καρδιές μας την αγάπη για την Ρωμιοσύνη. 
Ο Λυκούργος Αγγελόπουλος άφησε στα χέρια όλων όσων τον γνώρισαν και μαθήτευσαν σ’ αυτόν μια τεράστια παρακαταθήκη. Χρέος όλων μας, είτε εν Ελλάδι είτε εν τη αλλοδαπή, να συνεχίσουμε το έργο που άρχισε, το οποίο δεν είναι παρά να διασώσουμε όλα όσα μας δίδασκε, διδάσκοντας και διδασκόμενοι στην μνήμη των λόγων του, τα οποία ποτέ δεν θα εξαλειφθούν από τη συνείδησή μας.
Είμαστε σίγουροι ότι ο δάσκαλός μας βρίσκεται σύντροφος των χορών των αγγέλων και προσφέρει ατελείωτους ύμνους στον ζώντα Θεό και ότι με ασταμάτητους αίνους περνάει από δόξα σε δόξα στην Βασιλεία των Ουρανών. 
Ευχαριστούμε Δάσκαλε!

Κυριακή, 17 Μαΐου 2020

ΟΙ ΑΦΟΡΙΣΑΝΤΕΣ ΤΟΝ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ, ΤΗΝ ΥΠΟΥΡΓΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΝ ΥΦΥΠΟΥΡΓΟ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΕΣ ΚΑΛΑΒΡΥΤΩΝ

Ο πρώην και ο νυν Καλαβρύτων και Αιγιαλείας 


Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου

Με τον μητροπολίτη πρ. Καλαβρύτων Αμβρόσιο ασχολούμαστε εδώ και πολλά χρόνια.
Όλοι μας έλεγαν: «Του δίνεις αξία. Μην ασχολείσαι. Είναι τρελός».
Ο αντίλογος είναι απλός: «Δεν πρόκειται για κάποιον τυχαίο. Είναι μητροπολίτης και αν είναι τρελός θα πρέπει να τον κλείσουν σε φρενοκομείο. Επειδή φαίνεται πως δεν είναι και είναι και δημόσιο πρόσωπο, καλό θα ήταν να μην προσπερνάμε με ελαφρότητα τις ενέργειές του, πολλές από τις οποίες είναι και ακραίες».
Ο πολύς κόσμος ταυτίζει την Εκκλησία με τον κάθε Αμβρόσιο. Δεν εξετάζει αν είναι «ένας» ή «τρελός», θεωρεί ότι εκφράζει την Εκκλησία κάθε φορά που μιλάει δημόσια.
Τώρα ο Αμβρόσιος είναι πρώην, δεν είναι εν ενεργεία μητροπολίτης, αλλά αυτό δεν μειώνει την βαρύτητα της πράξης του να αφορίσει τον πρωθυπουργό της χώρας Κυριάκο Μητσοτάκη, την Υπουργό Παιδείας και Θρησκευμάτων Νίκη Κεραμέως και τον Υφυπουργό Πολιτικής Προστασίας Νίκο Χαρδαλιά.
Στο βίντεο που κυκλοφορεί στο διαδίκτυο, με τον Αμβρόσιο να αφορίζει πανηγυρικά, ακούγονται πιστοί που λένε «μεσαίωνας», ενώ άλλοι αποχωρούν από τον ναό διαμαρτυρόμενοι. Όμως αυτό δεν πτοεί τον Αμβρόσιο. Το ότι εξαιτίας του οι πιστοί που πήγαν σήμερα να εκκλησιαστούν μετά από δύο μήνες αποχής - λόγω των μέτρων για την πανδημία του κορωνοϊού – ταύτισαν την Εκκλησία με τον μεσαίωνα, τον αφήνει παγερά αδιάφορο. Αυτός έκανε αυτό που ήθελε, αφού εξέπνευσε η προθεσμία (sic) που ο ίδιος έβαλε στους πολιτικούς, στους οποίους είχε ...τάξει τον αφορισμό.
Φυσικά την πρώτη και κύρια ευθύνη για το απαράδεκτο αυτό γεγονός φέρει ο διάδοχος του Αμβροσίου, μητροπολίτης Καλαβρύτων και Αιγιαλείας (όπως φαίνεται μόνο κατ’ όνομα) Ιερώνυμος.
Αυτός ήξερε τι επρόκειτο να κάνει ο «γέροντάς» του. Εν γνώσει του λοιπόν και με την κανονική άδειά του, όπως λέμε στην εκκλησιαστική γλώσσα, λειτούργησε ο πρ. Καλαβρύτων Αμβρόσιος στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό της Παναγίας της Φανερωμένης στο Αίγιο, απ’ όπου εξαπέλυσε τον αφορισμό.
Η πράξη του Αμβροσίου έγινε στον Μητροπολιτικό Ναό κι αυτό βαρύνει εξ ολοκλήρου τον Καλαβρύτων Ιερώνυμο, ο οποίος κανονικά, μετά από αυτό, θα έπρεπε να παραιτηθεί. Αλλά πού τέτοια ευαισθησία... Πάντως από την  στιγμή που ο Καλαβρύτων Ιερώνυμος δεν αποδοκίμασε την πράξη του προκατόχου του, σημαίνει ότι την αποδέχεται κι αυτό δημιουργεί σοβαρό πρόβλημα για τον ίδιο. Πρόβλημα όχι έναντι της Ι. Συνόδου, ενδεχομένως, αλλά της κοινωνίας γενικότερα, αφού εμφανίζεται ολότελα ακυρωμένος ως ποιμενάρχης.
Ας πούμε όμως εδώ πως και η κοινωνία ανέχτηκε πανηγυρικά 40 χρόνια τον Αμβρόσιο ως δεσπότη. Και τώρα γράφουν κάποιοι «αγανακτισμένοι»: «δεν υπάρχει κανείς να τον μαζέψει αυτόν;». Η Εκκλησία έδωσε γερή ασυλία στον Αμβρόσιο. Αλλά και η πολιτεία και η κοινωνία, δεν πήγαν πίσω...
Οπότε τώρα – και ως πρώην - μπορεί να αφορίζει ελεύθερα και με μπέϊκη άνεση!

ΖΗΣΙΜΟΣ ΛΟΡΕΝΤΖΑΤΟΣ: "Το Θεό μπορείς να τον ξεμάθεις μόνο"


Ο Ζήσιμος Λορεντζάτος (1915-2004) είναι ένας σπουδαιότατος διανοητής του 20ού αιώνα, που εκπροσωπεί την Άλλη Ελλάδα, τη διαχρονική και ουσιαστική. 
Με αφορμή τα 105 χρόνια από τη γέννησή του, σταχυολογώ ενδεικτικές καταγραφές από τα «Collectanea» (εκδόσεις Δόμος): 
542 Στη βραδινή προσευχή μου είδα χθες, ξαφνικά, τούτο που δεν είχα ξαναδεί: «ποιητήν ουρανού και γης ορατών τε πάντων…». Ως εδώ –είδα– μπορούν να ψάχνουν και να παλεύουν για την «αλήθεια» τους η φιλοσοφία ή η επιστήμη, μέσα στον πολυθαύμαστο κόσμο «ουρανού και γης», «ορατών τε πάντων». Aπό εκεί και πέρα, εκείνο που με συνέχει εμένα και με συντηρεί είναι το παραμικρό συμπλήρωμα «και αοράτων». Στον ποιητή και των δυο (τε άτονο) και όχι μοναχά του ενός, κατευθύνεται η προσευχή μου. 
852 Tο πρώτο πράμα στη ζωή μου είναι η ζωή. Έπειτα έρχονται τα άλλα όλα, η σκέψη, η δουλειά, τα ενδιαφέροντα, η απασχόληση με διάφορα προβλήματα ή ζητήματα, η διανόηση κοντολογίς ή τα γράμματα και οι τέχνες. Δεν μπορώ, δηλαδή, κάθε μέρα να βάζω, πρώτα από τη ζωή μου, την απασχόλησή μου με όσα διαβάζω σε βιβλία, με όσα γράφω ή αναπτύσσω ή διαλογίζομαι ή απασχολούμαι, επειδή τάχα κατέχω μιαν ιδιότητα άλλη από τη ζωή –και για μερικούς σπουδαιότερη– εκείνη του σκεφτόμενου ή του φιλόσοφου ή του κριτικού ή του ερευνητή ή του περιφερόμενου ομιλητή σε συναπαντήματα και συνέδρια. Δεν κάνω όπως άλλοι. Όμως στη ζωή μου μέσα υπάρχουν η θρησκεία και η αγάπη, οι μόνες δυνάμεις που αναταράζουν τα βάθη μας, καταπώς ωραία το σημείωνε από νωρίς στη ζωή τη δικιά του ο W. B. Yeats. Tα υπόλοιπα όλα ταράζουν λίγο την επιφάνεια και αυτό είναι όλο. («The only two powers that trouble the deeps are religion and love, the others make a little trouble upon the surface» – γύρω στο 1898, θαρρώ). 
1171 Zωή και θάνατος είναι τίποτα – μπροστά στην Aνάσταση.
Κι ακόμα μερικά χρυσά ψήγματα: 
Πού ’ναι το τέλος;
Εν αρχή ην ο Λόγος
εμείς στη μέση.
Αλφαβητάρι, Ν. 1969. 23.
Μαθαίνω κάτι μοναχά σα θα το ιδώ χεροπιαστό μπροστά μου
Μα το θεό δε μας τον έμαθε κανείς [...]
Το θεό μπορείς να τον ξεμάθεις μόνο.
[«Έμαθα τον Όμηρο στην Αλβανία»], 17-18, 30. Μικρά Σύρτις, 1955. 34-35.


360 […] Η τελευταία στη σειρά από τις θέσεις για τον Φόιερμπαχ (1845) του Μαρξ, λέει: […] «Οι φιλόσοφοι με διάφορους τρόπους εξήγησαν μοναχά τον κόσμο· το ζήτημα είναι να τον αλλάξει κανένας». […] Αντίθετα με όσους -ή με όσες- νομίζουν σήμερα πως πρέπει (πρώτα) να αλλάξει ο κόσμος -verandern, στη γλώσσα του Μαρξ- η πνευματική παράδοση διδάσκει πως πρέπει (πρώτα) να αλλάξει ο άνθρωπος. (Οχι πως ο κόσμος δεν πρέπει να αλλάξει, με την έννοια πως είναι ο optimus, είτε κοινωνικά και οικονομικά -από την άποψη της κοινωνικής δικαιοσύνης- είτε από οποιαδήποτε άλλη άποψη, τοπικά ή στο σύνολό του. Πολύ απέχει φυσικά, το ξέρομε όλοι μας, από το επιθυμητό αυτό σημείο.) Το ζήτημα όμως είναι ο άνθρωπος και όχι ο κόσμος. Οσο για τον κόσμο, η πνευματική παράδοση διδάσκει με το στόμα του Ιωάννη πως: ήλθον ίνα… σώσω τον κόσμον. Και ο κόσμος θα σωθεί αλλάζοντας ο άνθρωπος, όχι αλλάζοντας ο κόσμος.

Παρασκευή, 15 Μαΐου 2020

ΟΙ "ΜΥΣΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ" ΤΩΝ "ΑΚΤΙΒΙΣΤΩΝ ΙΕΡΕΩΝ"


Του Συμεών Σολταρίδη 
Δρος Θεολογίας 
Καλά κρατεί η πολιτική εναντίωσης της φιλο-Καραμανλικής εφημερίδας «Εστία» η οποία δεν αφήνει μέρα να περάσει και να μην στιγματίσει την Κυβέρνηση Μητσοτάκη. Επί παντός επιστητού έχει άποψη. Από την απαγόρευση των λειτουργιών στις Εκκλησίες λόγω κορονοϊού μέχρι αν πρέπει να κτυπούν τα νταούλια αυτή την περίοδο του ραμαζανιού στην Δυτική Θράκη τα ξημερώματα, ένα έθιμο που ξυπνά τους πιστούς για το πρωινό φαγητό το sahur. 
Από το κτύπημα με τις καμπάνες στην περίοδο του κορονοϊού πού σημαίνει πρόσκληση των πιστών σε Ιερή Ακολουθία, μέχρι το εζάνι του μουεζίνη από τα μεγάφωνα, που δεν είναι πρόσκληση σε τελετουργία γιατί στο Ισλάμ δεν υπάρχουν τελετουργίες με δογματικό χαρακτήρα, αλλά είναι υπενθύμιση στους πιστούς για ομαδική ή ατομική προσευχή. 
Με το άρθρο της «Νέο κρυφό σχολείο οι Εκκλησίες: Μυστικές Λειτουργίες 4-6 π.μ» στις 9/5/2020 κάνει λόγο για «ακτιβιστική δράση ιερέων» την περίοδο που απαγορεύονταν οι Εκκλησιαστικές Ακολουθίες, αφού σημειώνει στην εισαγωγή του άρθρου τα περί κρυπτοχριστιανών στην Τουρκία, γιατί όπως γίνεται κατανοητό εν πολλοίς στον Ελληνικό Τύπο δεν περνά κομμάτι αν δεν συγκριθεί με κάτι στην Τουρκία. 
Επιπλέον δεν γίνεται αναφορά σε Χριστιανισμό και Ορθοδοξία από ορισμένους αρθρογράφους, αν δεν υπάρξει σύγκριση με το Ισλάμ και πολύ περισσότερο περνά στα ψιλά γράμματα του Τύπου, αν δεν παραλληλιστεί με την Μειονότητα στην Δυτική Θράκη. Έχουμε φτάσει σε σημείο ορισμένες εφημερίδες του κέντρου ή ραδιόφωνα ή κανάλια στην τηλεόραση, να αναφέρονται σε κάποια δράση που έπρεπε να απαγορευτεί λόγω κορονοϊού και αντί να συζητηθεί ή μη η απαγόρευση, γράφουν ή συζητούν «επαΐοντες» για την μειονότητα της Δυτικής Θράκης και σημειώνουν, «ναι, αλλά το κάνει η μειονότητα»; 
Δεν ήθελα να αναφερθώ σε όλα αυτά που γράφονται ή λέγονται από μερίδα πολιτών «Ελληναράδων και Ορθοδόξων» που σε άλλους καιρούς δεν πατάνε στις Εκκλησίες ή και δεν γνωρίζουν που είναι η Θράκη ή και αγνοούν τα ζητήματα της Θράκης και τα θυμούνται μόνο αν «ενοχληθούν»! 
Πήρα λοιπόν έναυσμα από το παραπάνω άρθρο της εφημερίδας η οποία γράφει «αποκαλύπτουμε σήμερα τι συνέβη το Πάσχα σε χιλιάδες Ορθοδόξους Ναούς της επικράτειας». Και σε άλλο σημείο του άρθρου αναφέρεται σε «ακτιβιστές ιερείς και αθόρυβους ιερείς». 
Παρακάτω γράφει «οι οποίοι έδρασαν χωρίς δημοσιότητα. Συμφώνως προς απολύτως εξακριβωμένες πληροφορίες της ”Εστίας” κάτω από την μύτη της Κυβερνήσεως και των αρχών δεκάδες ναοί μέσα στο Άγιο Πάσχα άνοιγαν την ώρα που ο αρμόδιοι υπουργοί και οι αστυνομικές αρχές ευρίσκοντο στον τρίτο ύπνο… Οι εκκλησίες λειτούργησαν με γερμανικό νούμερο μέσα στο Πάσχα! Οι ιερείς λειτουργούσαν μυστικά κάθε βράδυ από τις 4 έως τις 6 τα χαράματα με ικανό εκκλησίασμα! Στην… παρανομία». Ενώ το δημοσίευμα κάνει λόγο «για τους πιστούς που πείσμωσαν από τις απαγορεύσεις και τα πρόστιμα και δεν πτοήθηκαν για το «κρυφό σχολείο των Εκκλησιών»! 
Συνεχίζοντας το άρθρο σημειώνεται ότι σε Ναό της Νότιας Ελλάδας «ιερέας κάλεσε τους πιστούς του να παρακολουθήσουν την λειτουργία έξω από την Εκκλησία και τα χαράματα να του στείλουν μήνυμα για να τους κοινωνήσει στα αυτοκίνητα τους μέσα με το δισκοπότηρο στο χέρι, την λαβίδα και την θεία κοινωνία και τους πλησίαζε, κατά τα γραφόμενα πάντα της εφημερίδας, μετά από συνθηματικό ανοιγόκλεισμα των φώτων των αυτοκινήτων και τους κοινωνούσε «πριβέ» μέσα στα αυτοκίνητα τους»! Και καταλήγει το άρθρο «Οι ιστορίες αυτές έρχονται να προστεθούν στις ιστορίες των ιερέων που έκρυβαν την Θεία Κοινωνία στις τσάντες με τα φρούτα»! 
Μετά από 40 χρόνια περίπου δημοσιογραφίας και αρθρογραφίας δεν έχω λόγια να σημειώσω σχετικά με το άρθρο το οποίο επαινεί τις πράξεις όλων αυτών των κληρικών, τους οποίους χαρακτηρίζει «ακτιβιστές» οι οποίοι εν μέσω πανδημίας μετέφεραν την Θεία Κοινωνία σαν φρούτο του μπαχτσέ στις τσάντες τους! Επί πλέον πήγαιναν στα αυτοκίνητα και κοινωνούσαν τους οδηγούς μετά από μηνύματα που έστελναν στον παπά; Και πού είχαν το δισκοπότηρο; Όταν η εφημερίδα επαινεί όλους αυτούς τους δήθεν κληρικούς οι οποίοι δεν φοβούνται έναντι του Θεού, μια και μεταφέρουν το «σώμα και το αίμα του Χριστού», ρίγη με συνεπαίρνουν για το ολίσθημα τους! 
Πού είναι το μυστήριο της θείας Εξομολόγησης, πού είναι «το έτι μεταδίδοται σοι..», πού είναι το τροπάριο «του δείπνου σου του μυστικού», τι έκανε ο αποκαλούμενος «ακτιβιστής» παπάς και τι έκανε ο οικείος Μητροπολίτης του και ακόμη δεν τον καθαίρεσε επειδή ενέπαιξε με την Θεία Κοινωνία; Τι θα γίνονταν αν από τα χέρια του «ακτιβιστή» έπεφτε ένα σπυρί από το σώμα του Χριστού στην γη; 
Πολλά θα μπορούσα να γράψω σαν άνθρωπος, που εκτός των άλλων, σπούδασε την επιστήμη της Θεολογίας και πολύ περισσότερα για το θέατρο των κληρικών εκείνων που όψιμα ανακάλυψαν ότι το πλήρωμα της ενορίας στους έπρεπε να «κοινωνήσει»! Μήπως γνωρίζουν όλοι αυτοί οι ανυπάκουοι και μακράν των κανόνων της Εκκλησιαστικής τάξης «δήθεν» ιερείς τι έκαναν; Όταν το συνειδητοποιήσουν ας δικαιολογηθούν μπροστά στο θυσιαστήριο. 
Όσο για την εφημερίδα η οποία προβάλει το γεγονός, ας μου επιτραπεί να σημειώσω ότι μετά από αρκετές δεκαετίες επαγγελματικής δημοσιογραφίας ανακαλύπτω εκ νέου την δημοσιογραφία και αρθρογραφία σε νέο ιδεολογικό πλαίσιο!

Ο ΠΑΤΡΩΝ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΣ ΥΠΟΚΛΙΝΕΤΑΙ ΣΤΟΝ "ΟΜΟΛΟΓΗΤΗ" ΝΙΚΟ ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟ


Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου

Ο μητροπολίτης Πατρών Χρυσόστομος διαβάζουμε πως συγχαίρει τον "αοιδό" Νίκο Οικονομόπουλο για τη δημόσια τοποθέτησή του σχετικά με τη Θεία Κοινωνία. 
Ο τραγουδιστής πριν από μερικές μέρες σε συνέντευξή του είχε πει χαρακτηριστικά: «Θα κοινωνούσα και μετά από ένα λεπρό». 
Σε δηλώσεις του στην έντυπη έκδοση της πατρινής εφημερίδας ΓΝΩΜΗΣ, ο Μητροπολίτης είπε για τον τραγουδιστή: «Ένα δικό μας παιδί, από την Κάτω Αχαΐα, ο Νίκος Οικονομόπουλος, ένας νεαρός καλλιτέχνης, έκανε μια πολύ ωραία δήλωση και τον συγχαίρω διότι από τα βάθη της ψυχής του ομολόγησε την πίστη του στον Θεό και βεβαίωσε ότι η Θεία Κοινωνία είναι ο ίδιος ο Χριστός. Με συγκίνησαν πολύ τα όσα είπε, ότι ακόμα και αν έβλεπε μπροστά του έναν λεπρό θα κοινωνούσε χωρίς να έχει κανένα πρόβλημα...». 
Φαίνεται πως περιποιεί ιδιαιτέρα ...τιμή στον Ιησού Χριστό ότι θα τον κοινωνήσει ο "αοιδός" Νίκος Οικονομοπόπουλος και ο μητροπολίτης Πατρών Χρυσόστομος σπεύδει να τον συγχαρεί (sic) συγκινημένος! 
Σωστά! Γιατί ούτε ο μητροπολίτης ούτε ο Ν. Οικονομοπόπουλος έχουν ακούσει ποτέ το "¨Σιγησάτω πάσα σάρξ βροτεία..." ενώπιον του φρικτού μυστηρίου της Θ. Ευχαριστίας και έχουν την ανάγκη να κάνουν "δηλώσεις"! Πάντως μπράβο στον μητροπολίτη Χρυσόστομο που στηρίζει την Θ. Κοινωνία στην showbiz. 
Και επειδή η δήλωση Οικονομόπουλου κάνει τον γύρο του διαδικτύου, γιατί η Θ. Κοινωνία είναι πια στο νόμο της αγοράς και της ζήτησης, έβγαλε και ο Πατρών Χρυσόστομος το μυστήριο σεργιάνι...
Ελπίζουμε σύντομα να δούμε σε μια από τις "μεγαλειώδεις" συναυλίες που διοργανώνει η Μητρόπολη Πατρών τον "ομολογητή" Νίκο Οικονομόπουλο και τις κοριτσάρες του να άδουν ενώπιον του μητροπολίτου το ...ψυχωφελές άσμα "Βαλ' το τέρμα"!


Πέμπτη, 14 Μαΐου 2020

Η ΕΡΜΗΝΕΥΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΟΥ ΛΥΚΟΥΡΓΟΥ ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΥ ΣΤΑ ΕΡΓΑ ΤΟΥ ΙΩΑΝΝΗ ΚΟΥΚΟΥΖΕΛΗ


Ο καθηγητής Βυζαντινής Μουσικής Άγγελος Μπέντης, με σπουδές στην Μουσικοθεραπεία, εκπόνησε μια εξαιρετικά ενδιαφέρουσα εργασία με θέμα: "Λυκούργος Αγγελόπουλος και η Ελληνική Βυζαντινή Χορωδία – Μορφολογικές, παλαιογραφικές και ερμηνευτικές προσεγγίσεις στον ψαλμικό στίχο «Τότε λαλήσει πρὸς αὐτοὺς» σε ήχο πλ. δ΄, σε μελοποίηση Ι. Κουκουζέλη". 
Στο πλαίσιο του αφιερώματός μας για την επέτειο των έξι χρόνων από την εκδημία του Λυκούργου Αγγελόπουλου, παρουσιάζουμε στη συνέχεια ολόκληρη την εργασία αυτή, για την οποία έγραψε ο Άγγελος Μπέντης: 
"Πριν ξεκινήσω τη συγγραφή της εργασίας μου, πραγματοποίησα βιβλιογραφική έρευνα και διαπίστωσα ότι σχετικά με τον Λ. Αγγελόπουλο και την Ελληνική Βυζαντινή Χορωδία έχουν γραφτεί μόνο κάποια αφιερώματα και κριτικές των συναυλιών τους σε εφημερίδες και περιοδικά. Επίσης δίνονται στοιχεία για την πορεία της ΕΛ.ΒΥ.Χ. και σε κύκλους συναυλιών και εμφανίσεών της, αλλά συνολικά η υπάρχουσα βιβλιογραφία είναι πολύ περιορισμένη. Καμία όμως επιστημονική μελέτη δεν έχει πραγματοποιηθεί μέχρι τώρα και έτσι θεώρησα ότι η παρούσα, εργασία συνιστά απόπειρα προσέγγισης ενός θέματος, που θα καλύψει το κενό αυτό τόσο στη βιβλιογραφία όσο και στην έρευνα. Ακόμη δεν έχει γίνει απ’ όσο γνωρίζω καμία μουσικολογική ανάλυση του ψαλμικού στίχου «Τότε λαλήσει πρὸς αὐτούς», σε ήχο πλ. δ΄ του Ι. Κουκουζέλη, όπου μέσα από την αντιπαραβολή των πηγών και τους σχολιασμούς που ακολουθούν, πιστεύω μπορεί κανείς να καταλήξει σε χρήσιμα και τεκμηριωμένα συμπεράσματα, είτε προέρχεται από το χώρο της Ψαλτικής τέχνης, είτε από τον κλάδο της Δυτικοευρωπαϊκής κλασσικής μουσικής.
Στο πρώτο κεφάλαιο αναλύεται συνολικά η διττή καλλιτεχνική παρουσία του Λ. Αγγελοπούλου ως σολίστ-ψάλτη και χοράρχη καθώς και το πολύπλευρο έργο του, διδακτικό και ερευνητικό. Με βάση τις ελάχιστες δημοσιευμένες πληροφορίες και το βιβλιογραφικό υλικό που παρεχωρήθη στον γράφοντα από τον Λ. Αγγελόπουλο, συντάσσεται η προσωπογραφία του βιογραφουμένου και καταγράφεται η πολυδιάστατη δράση του.
Στο δεύτερο κεφάλαιο προβάλλεται η δημιουργική πορεία, η καλλιτεχνική δραστηριότητα, το δισκογραφικό έργο και η συνολική παρουσία της Ελληνικής Βυζαντινής Χορωδίας στα καλλιτεχνικά δρώμενα σε παγκόσμιο επίπεδο. Από το 1977 -έτος ιδρύσεώς της- η ΕΛ.ΒΥ.Χ. μέσα από συνεχή συστηματική προσπάθεια και τεκμηριωμένες ερμηνευτικές προσεγγίσεις, κατάφερε να αποτελεί την πλέον αναγνωρισμένη από τον ευρύτερο μουσικό και επιστημονικό χώρο, βυζαντινή χορωδία στο παγκόσμιο στερέωμα.
Στο τρίτο κεφάλαιο σχολιάζονται η θεολογία, η ιστορία καθώς και το λειτουργικό πλαίσιο του ψαλμικού στίχου «Τότε λαλήσει πρὸς αὐτούς». Παράλληλα σκιαγραφείται ο βίος και το έργο του Αγίου Ιωάννη Κουκουζέλη, του κυριοτέρου εκπροσώπου της περιόδου της καλοφωνίας, ο οποίος συνέβαλε καθοριστικά στη διαμόρφωση της ασματολογίας του Μ. Εσπερινού και στην οριοθέτηση του είδους των αναγραμματισμών.
Το τέταρτο κεφάλαιο περιλαμβάνει μουσικολογικές και παλαιογραφικές προσεγγίσεις στον ψαλμικό στίχο «Τότε λαλήσει πρὸς αὐτούς» σύμφωνα με δύο χειρόγραφα μεταβυζαντινής σημειογραφίας (όψιμης και εξηγητικής) και της εξήγησης του Χουρμουζίου Χαρτοφύλακος. Στο β΄ τόμο παρατίθεται η αντιπαραβολή των πηγών, επί των οποίων γίνεται η συγκριτική ανάλυση, ακολουθεί ο πίνακας των αναλύσεων (αρχιτεκτονική, μετρική, τροπική, συντακτική) και ο σχολιασμός αυτών, καθώς και η ερμηνευτική ανάλυση σύμφωνα με την ερμηνεία της ΕΛ.ΒΥ.Χ. Στο τελευταίο μέρος της εργασίας παρατίθενται τα γενικά συμπεράσματα και ακολουθεί το παράρτημα το οποίο περιλαμβάνει μουσικά χειρόγραφα μεσοβυζαντινής και εξηγητικής σημειογραφίας, χειρόγραφα μελοποιήσεων του Λ. Αγγελοπούλου και φωτογραφίες της ΕΛ.ΒΥ.Χ."
Η εργασία είναι αρχικά δημοσιευμένη εδώ



Ο Άγγελος Μπέντης γεννήθηκε στην Αλεξανδρούπολη.
Ξεκίνησε τις μουσικές του σπουδές στη βυζαντινή εκκλησιαστική μουσική σε ηλικία 9 ετών στην Αλεξανδρούπολη με τον αείμνηστο Γεώργιο Σβυντρίδη, παππού του και πρωτοψάλτη της Ιεράς Μητροπόλεως Αλεξανδρουπόλεως. Παράλληλα στις τελευταίες τάξεις του δημοτικού ξεκίνησε τα θεωρητικά και της ευρωπαϊκής μουσικής.
Σε ηλικία 18 ετών έλαβε το δίπλωμα βυζαντινής μουσικής με βαθμό Άριστα παμψηφεί. Μετά από 3 μήνες εισήχθη στο τμήμα Μουσικής Επιστήμης και Τέχνης του Πανεπιστημίου Μακεδονίας, στην κατεύθυνση βυζαντινής μουσικής.
Εκπόνησε την δίτομη πρωτοποριακή πτυχιακή του εργασία με τίτλο «Ο Λυκούργος Αγγελόπουλος και η Ελληνική Βυζαντινή Χορωδία – Μορφολογικές, παλαιογραφικές και ερμηνευτικές προσεγγίσεις στον ψαλμικό στίχο «Τότε λαλήσει πρὸς αὐτοὺς» σε ήχο πλ. δ΄, σε μελοποίηση Ι. Κουκουζέλη». Η παρουσίαση της εργασίας πραγματοποιήθηκε στο Πανεπιστήμιο Μακεδονίας, παρουσία καθηγητών μουσικολογίας, μουσικολόγων, συνθετών, ιεροψαλτών, αλλά και του ίδιου του Άρχοντος Πρωτοψάλτου της Αρχιεπισκοπής Κωνσταντινουπόλεως αειμνήστου Λυκούργου Αγγελόπουλου. Αποφοίτησε το 2011 από το τμήμα Μουσικής Επιστήμης και Τέχνης και της κατευθύνσεως βυζαντινής μουσικής, με ειδίκευση: Ερμηνεία και εκτέλεση Ψαλτικής με βαθμό 9.73.
Μαθήτευσε δίπλα στον Αναπληρωτή Καθηγητή του τμήματος Μουσικής Επιστήμης και Τέχνης και Αρχιμανδρίτη του Οικουμενικού Θρόνου, π. Νεκτάριο Πάρη, ενώ εντρύφησε βαθύτερα στο επιστημονικό πεδίο της βυζαντινής μουσικολογίας, δίπλα στην Καθηγήτρια του τμήματος μουσικών σπουδών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου, Μαρία Αλεξάνδρου. Επίσης μαθήτευσε από το 2009 μέχρι το 2014 δίπλα στον Λυκούργο Αγγελόπουλο.
Ταυτόχρονα ήδη από τη σχολική του ηλικία, ήταν πολύ συχνές οι παρουσίες του για διδακτικούς σκοπούς στον Πάνσεπτο Πατριαρχικό Ναό του Αγίου Γεωργίου στο Φανάρι της Κωνσταντινούπολης, δίπλα στον τέως Άρχοντα Πρωτοψάλτη της Μ.τ.Χ.Ε. Λεωνίδα Αστέρη.
Το 2011 ξεκίνησε τις διετείς μεταπτυχιακές του σπουδές στο ανώτατο εκπαιδευτικό ίδρυμα SRH Hochschule, στην πόλη της Χαϊδελβέργης στη Γερμανία. Το 2013 αποφοιτά με τον μεταπτυχιακό τίτλο σπουδών Master of Arts στον τομέα της Μουσικοθεραπείας. Έχει κάνει 2 πρακτικές ως μουσικοθεραπευτής σε ψυχιατρικές κλινικές και ενηλίκων και παιδιών και νέων στο Ludwigshafen της Γερμανίας. Έχει παρακολουθήσει μουσικολογικά συνέδρια και ημερίδες, ενώ υπήρξε μέλος της οργανωτικής επιτροπής της επιστημονικής διεθνούς διημερίδας «Αφιέρωμα στην Ευρωπαϊκή ημέρα για τη Μουσικοθεραπεία» του τμήματος Μουσικών σπουδών του ΑΠΘ.
Κατά τη Μεγάλη Εβδομάδα του 2010 εστάλη από το Οικουμενικό Πατριαρχείο και έψαλλε στις Αναστάσιμες ακολουθίες στην Ελληνική Πρεσβεία της Άγκυρας. Το έτος 2011 διετέλεσε Λαμπαδάριος του Ι.Ν. Παναγίας Δεξιάς της Ι. Μητροπόλεως Θεσσαλονίκης. Στη συνέχεια από το 2012 μέχρι το 2015 διετέλεσε Πρωτοψάλτης του Ι.Ν. Αγίου Γεωργίου Φραγκφούρτης της Ιεράς Μητροπόλεως Γερμανίας, όπου έψαλλε αρκετές φορές σε πανήγυρεις Ιερών Ναών, χοροστατούντος του Σεβ. Μητροπολίτου Γερμανίας κ. Αυγουστίνου.
Από τον Ιούλιο του 2016 μέχρι και σήμερα είναι ο Πρωτοψάλτης του Ιερού Ναού Αγίου Γεωργίου της Ι. Μητροπόλεως Αλεξανδρουπόλεως. Έχει συμμετάσχει σε πολλά festivals και εκδηλώσεις στην Ελλάδα και με βυζαντινές χορωδίες και με ευρωπαϊκές πολυφωνικές χορωδίες.
Το 2011 τραγούδησε με τη χορωδία του Τμήματος Μουσικής Επιστήμης και Τέχνης σε παρουσίαση έργων του Νίκου Σκαλκώτα, όπου την ορχήστρα διηύθυνε ο αείμνηστος Γεώργιος Χατζηνίκος. Επίσης έχει συμμετάσχει με διάφορα μουσικά σχήματα και σε πολλές εκδηλώσεις και στο εξωτερικό. Στη Κωνσταντινούπολη, στο Λονδίνο με τη Χορωδία «Άγιος Ιωάννης ο Κουκουζέλης», αλλά και σε εμφανίσεις της Ελληνικής Βυζαντινής Χορωδίας υπό τη διεύθυνση του Λυκούργου Αγγελόπουλου, στο Άαχεν της Γερμανίας, στο Αββαείο Notre-Dame de Saint Remy στο Rochefort (γαλλόφωνο Βέλγιο), αλλά και στο Κρεμνλίνο στη Μόσχα.
Συμμετείχε με το μουσικό σχήμα «Πολύτροπον» του Παναγιώτη Ανδριόπουλου στην παράσταση La Fiesta του γνωστού ισπανού χορευτή Flamenco και χορογράφου Israel Galvan στη Βαρκελώνη (2017) και στο Λουξεμβούργο (2018).
Κατά το ακαδημαϊκό έτος 2016-2017 εργάστηκε ως μουσικοθεραπευτής στο κέντρο δημιουργικής απασχόλησης για ΑμεΑ του Παιδικού Χωριού SOS Θράκης, ως δάσκαλος μουσικής προπαιδείας στον παιδικό σταθμό «Ο Άγιος Στυλιανός» του Νιαρχείου Εκκλησιαστικού Ιδρύματος της Ι. Μητροπόλεως Αλεξανδρουπόλεως, ενώ παράλληλα συνέστησε και διηύθυνε την Παιδική Χορωδία της Μητροπόλεως Αλεξανδρουπόλεως.
Ως καθηγητής βυζαντινής μουσικής εργάζεται στο μουσικό σχολείο Αλεξανδρούπολης, στο ωδείο «ΦΑΕΘΩΝ», ενώ έχει διδάξει και στο μουσικό σχολείο Αργολίδας. 

ΚΕΙΜΕΝΑ ΤΟΥ ΛΥΚΟΥΡΓΟΥ ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΜΟΥΣΙΚΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΣΗΜΕΡΑ

Artwork: Ιωάννης Πορφύριος - Καποδίστριας

Έξι χρόνια συμπληρώνονται την Δευτέρα 18 Μαΐου 2020, από την εκδημία του Λυκούργου Αγγελόπουλου, ιδρυτού και διευθυντού της Ελληνικής Βυζαντινής Χορωδίας, Άρχοντος Πρωτοψάλτου της Αγιωτάτης Αρχιεπισκοπής Κωνσταντινουπόλεως και επί έτη Πρωτοψάλτη στον Ι. Ναό της Αγίας Ειρήνης (οδού Αιόλου). 
Με αφορμή αυτή την επέτειο, η Ιδιωτική Οδός προβαίνει αυτές τις μέρες σε σχετικές αναρτήσεις, με σπάνιο, εν πολλοίς, υλικό, που αφορά στη ζωή και το έργο του μακαριστού δασκάλου. 
Σήμερα δημοσιεύουμε ένα γενικό κείμενό του για την Βυζαντινή Μουσική και μία ανακοίνωσή του σε διεθνές συνέδριο στο Παλέρμο της Ιταλίας, στις 23 Μαΐου 1992. Το συνέδριο είχε ως γενικό θέμα: "Η μουσική στην Ελλάδα σήμερα" και ο Λυκούργος Αγγελόπουλος ανέπτυξε το θέμα: "Θεωρία και πρακτική της Βυζαντινής Μουσικής στη σημερινή Ελλάδα". 
Το γενικό κείμενο δημοσιεύτηκε στο 1ο τεύχος του τριμηνιαίου περιοδικού "Παράδοση", που άρχισε να εκδίδει το 1992 ο αείμνηστος Γιάννης Χατζηφώτης και η ανακοίνωση δημοσιεύτηκε σε τρεις συνέχειες στα επόμενα τεύχη (2-4).

Τετάρτη, 13 Μαΐου 2020

Η ΠΑΤΡΑ ΤΟΥ ΝΙΚΟΥ ΒΑΤΟΠΟΥΛΟΥ ΚΑΙ ΔΙΚΗ ΜΑΣ ΠΑΤΡΑ


Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου
Το βιβλίο του Νίκου Βατόπουλου «Όπου και να ταξιδέψω – Περπατώντας σε 24 πόλεις» (εκδ. Μεταίχμιο), είναι σίγουρα όχι μόνο ένας συναρπαστικός ταξιδιωτικός οδηγός υψηλής αισθητικής, αλλά και μια σύνοψη, θα έλεγα, του νεοελληνικού μας βίου, μέσα από τις ελληνικές πόλεις.
Το βιβλίο είναι πυκνό και δίνει αφορμή στον αναγνώστη για πραγματικό ψάξιμο παραπέρα, αναφορικά με την ιστορία και το σήμερα κάθε πόλης.
Οι πληροφορίες δίνονται με ποιητικό τρόπο  και δεν συνιστούν μια απλή παράθεση, έστω ενδιαφέρουσα.
Η οδοιπορία στα ελληνικές πόλεις είναι ψυχική υπόθεση κι όχι «ταξιδιωτική» εμπειρία.
Στέκομαι στο κείμενο για την γενέθλια πόλη μου, την Πάτρα, την οποία ο Ν. Βατόπουλος αναδεικνύει αριστοτεχνικά.
Πρώτα απ’ όλα η βιωματική εμπειρία, καθώς ο συγγραφέας έχει επισκεφθεί την Πάτρα ήδη ως έφηβος. Και κατόπιν, βέβαια, η ιστορική ματιά στη νεώτερη ιστορία της πόλης.
Άρα μιλάει για μια Πάτρα που δεν υπάρχει πια, την αστική πόλη, του εμπορίου και των νεοκλασικών, που είχαν στοιχειώσει την φαντασία του, την Πάτρα του Παναγιώτη Κανελλόπουλου και της γενιάς του, αυτή της Παναχαϊκής του Δαβουρλή, την μεταπολεμική Πάτρα των πολυκατοικιών και πάει …περπατώντας…
Και βέβαια στέκεται στο περίφημο θέατρο του Τσίλλερ και στο ιστορικό κέντρο της πόλης, αλλά ανηφορίζει και στην Άνω Πόλη και σεργιανίζει στα προσφυγικά «έναν κόσμο που ήταν ξένος», καθώς γράφει, «αλλά απροσδιόριστος οικείος και αγαπητός».
Ο Βατόπουλος θέλγεται από την αστική αρχιτεκτονική. Είναι το πάθος του και το φωνάζει. Μπορεί, όμως, να νιώσει και την ταπεινή αρχιτεκτονική των προσφυγικών της Πάτρας και να αισθανθεί τους ισχυρούς κραδασμούς της.
Η Πάτρα με την ιταλική αύρα, ως πύλη προς την Δύση, αλλά και η Πάτρα της προσφυγιάς, που θυμίζουν στον συγγραφέα «σελίδες από τον Βενέζη».
Ανακαλύπτει κι ο Βατόπουλος «τα σπίτια της σιωπής», που μας αποκάλυψε ο Κώστας Λογαράς το 1988, στο Διεθνές Φεστιβάλ Πάτρας του μεγάλου Πατρινού Θάνου Μικρούτσικου.
Δεν παραλείπει να μνημονεύσει τον Νίκο Μπακουνάκη και τον Ξενοφώντα Παπαευθυμίου, οι οποίοι όντως έχουν συμβάλλει στην ανάδειξη της «πατρινής μυθολογίας».
Αίφνης, θυμάμαι και το σχετικά πρόσφατο άρθρο (29-11-2019) του Νίκου Βατόπουλου στην Καθημερινή, με τίτλο «Η Πάτρα πριν από μισό αιώνα», που αναφέρεται στην πολύτιμη παρακαταθήκη του αρχιτέκτονα Μιχάλη Δωρή, με φωτογραφίες από την Πάτρα εκείνης της εποχής.
Ναι! Η Πάτρα του Νίκου Βατόπουλου είναι η δική μας Πάτρα. «Η Πάτρα των Αγγέλων», που θα ‘λεγε κι ο ποιητής Διονύσης Καρατζάς.

Related Posts with Thumbnails