ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΤΗΣ ΨΥΧΗΣ ΜΑΣ ΑΠΟΨΕ ΣΤΟ POLIS art cafe

Ο Μεγάλος Ερωτικός του Μάνου Χατζιδάκι παρουσιάζεται απόψε στις 9 το βράδυ, με τον Μυστικό Τρόπο της Τατιάνας Ζωγράφου, της Δάφνης Πανουργιά και του Ανδρέα Καρακότα, στο Polis Art Café, στη Στοά του Αρσακείου, στο κέντρο της Αθήνας.
Στο πρώτο μέρος της συναυλίας θα παρουσιαστεί ο Μεγάλος Ερωτικός (1972) του Μάνου Χατζιδάκι (1925-1994). Τραγουδούν: ο Ανδρέας Καρακότας, τραγουδιστής που ο ίδιος ο Χατζιδάκις επέλεξε για να ηχογραφήσει τον τελευταίο του δίσκο, «Τα τραγούδια της αμαρτίας», η Δάφνη Πανουργιά και η Τατιάνα Ζωγράφου. 

Στο δεύτερο μέρος παρουσιάζονται τραγούδια της Τατιάνας Ζωγράφου από το δίσκο «Μ’ έναν τρόπο μυστικό» (με ζωγραφιές του Χρήστου Κεχαγιόγλου από τις εκδόσεις Καλειδοσκόπιο), τραγούδια για τον έρωτα, σε στίχους σημαντικών σύγχρονων Ελλήνων ποιητών (Γιώργου Χρονά, Ιουλίτας Ηλιοπούλου, κ.ά.) και σε ενορχήστρωση του Κώστα Βόμβολου. Επίσης θα ακουστούν μια σειρά αγαπημένων τραγουδιών του Μάνου Χατζιδάκι. Ο Γιώργος Χρονάς διαβάζει ποιήματά του. 

Παίζουν οι μουσικοί: Κώστας Βόμβολος (ακορντεόν), Βαγγέλης Ζωγράφος (κοντραμπάσο), Πάνος Κανελλόπουλος (μαντολίνο), Μιχάλης Πορφύρης (τσέλο). Στο πιάνο ο Θόδωρος Κοτεπάνος.

"İ polis tha se akoulouthi" άρθρο στη Σαμπάχ για την προτομή του Καβάφη

Διαβάστε το παρακάτω άρθρο του δημοσιογράφου Ενγκίν Αρντίτς στην εφημερίδα Σαμπάχ της 17ης Απριλίου με αφορμή τα αποκαλυπτήρια της προτομής του Καβάφη από την κοινότητα Νεοχωρίου στο πλαίσιο του μαθητικού συνεδρίου «150 χρόνια Καβάφης». Η μετάφραση του άρθρου είναι της Νίκης Σταυρίδη. 

Για το πρωτότυπο κείμενο στα τουρκικά δείτε εδώ. 

İ polis tha se akoulouthi * 

Καινούργιους τόπους δεν θα βρεις, δεν θάβρεις άλλες θάλασσες, η πόλις θα σε ακολουθεί... Αγαπημένε Κώστα, ίσως εσύ να μην εννοούσες την Κωνσταντινούπολη αλλά την Αλεξάνδρεια, ωστόσο η Πόλη αρχίζει τώρα, αυτή τη στιγμή να σε ακολουθεί, τώρα, στα εκατόν πενήντα χρόνια από την γέννηση και ογδόντα χρόνια μετά τον θάνατό σου... 

Επειδή η Κωνσταντινούπολη μόλις τώρα αρχίζει και να "ακολουθεί τον εαυτό της" (να συνέρχεται, σ.τ.μ.). 

Ο μεγάλος ποιητής Κωνσταντίνος Καβάφης, ένας από τους μεγαλύτερους ποιητές του κόσμου, είναι από το Νιχώρι (Γενίκιοϊ) της Κωνσταντινούπολης. Πέρασε εδώ κάποια από τα παιδικά του χρόνια, στην Αγγλία κάποια χρόνια της νεότητάς του, και στην Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου τα χρόνια της ωριμότητας και τα γεράματά του. Η καταγωγή του ωστόσο είναι από εδώ, Νιχωρίτης. 

Η πόλις θα τον ακολουθεί, όπως λέει στο πιο φημισμένο ποίημά του, η Πόλη και όχι η Αλεξάνδρεια... Στην Αλεξάνδρεια τώρα πλέον ζουν άνθρωποι που δεν τον γνωρίζουν ούτε έχουν ακούσει το όνομά του. Σε βαθμό που να ρωτάς πού είναι το σπίτι του και κανείς να μην ξέρει να σου πει. Έμενε στην Ρυ Λέψιους, έναν δρόμο που μύριζε βραστό λάχανο, υγρή μπουγάδα και συνουσία, το τωρινό του όνομα είναι Οδός Σαρμ-ελ-Σεΐχ. 

Στον κάτω όροφο του σπιτιού όπου ζούσε, δούλευε ένα πορνείο, και δυο σπίτια παραπέρα έμενε ο Νεσίμ, πατέρας του τραγουδιστή Ζορζ Μουστακί, πριν μετοικήσει στη Γαλλία, γείτονάς του. Ο Καβάφης ήταν ομοφυλόφιλος. 

Ο ήλιος του απογεύματος έπεφτε πάνω στο κρεβάτι και εκείνος συλλογιζόταν τον αγαπημένο του που είχε φύγει για μια εβδομάδα να πάει στη Σμύρνη και δεν είχε επιστρέψει πια, τα μάτια του ήταν γκρίζα... 

Είναι μεγάλος ο Καβάφης, πολύ μεγάλος. 

Τον διαβάσαμε πάντα από μετάφραση. Είτε του Τζεβάτ Τσαπάν, είτε του Ερντάλ Αλόβα, είτε του Μπαρίς Πίρχασαν. Ήταν καλές μεταφράσεις αλλά από δεύτερο χέρι, από τις αγγλικές του Έντμουντ Κήλι και του Φίλιπ Σέραρντ, δεν σου έδιναν την αίσθηση του πρωτότυπου. 

Το έβαλα σκοπό, μόνο και μόνο για να μπορέσω να διαβάσω τον Καβάφη, κάθισα κι έμαθα κουτσά στραβά ελληνικά. 

Ήταν εξεζητημένη η γλώσσα του, παλιά ελληνικά της ελληνιστικής περιόδου. Για να σας δώσω μια ιδέα, ήταν όπως η γλώσσα, ας πούμε, του δικού μας Γιαχγιά Κεμάλ Μπέγιατλι ή του Αχμέτ Χαμντί Τάνπιναρ. 

Όμως αποδείχθηκε ότι και ρίμα είχε η ποίησή του και άφθονες παρηχήσεις... Δεν ήταν καθόλου "εγκεφαλικός" ποιητής όπως νομίζαμε... 

Θαρρώ πως ήταν ο Ονάτ Κουτλάρ εκείνος που είχε πει ότι "Ο αληθινός κινηματογραφόφιλος είναι εκείνος που μπορεί να παρακολουθήσει μια πολωνέζικη ταινία με ντουμπλάζ στα τσέχικα και υπότιτλους στα ουγγαρέζικα και να μπορεί να την απολαύσει". Έτσι κι ένας αληθινός εραστής της ποίησης θα πρέπει να είναι εκείνος που καταφέρνει να ακούσει τον Καβάφη στο πρωτότυπο, έστω κι αν δεν καταλαβαίνει λέξη. 

“İpes, tha pagho s’alli yi, tha pagho s’alli thalassa... Mia polis alli tha vrethi, kaliteri apo afti... Kathe prospathia mou mia katadhiki ine grafti... Ki in’i kardia mou -san nekros- thameni... O nous mou os pote ston marazmon afton tha meni... (...) 

Kenourious topous dhen tha vris, den tha’vris alles thalasses, i polis tha se akoulouthi...” 

Στο Νιχώρι, στον κήπο της Παναγίας της Κουμαριώτισσας, έγιναν τα αποκαλυπτήρια της προτομής του Καβάφη. 

Πόσο θα θέλαμε την προτομή αυτή να την είχε στήσει όχι η εκκλησία αλλά ο Δήμος του Γενίκιοϊ (Νιχωριού), και όχι απόμερα αλλά ακριβώς στο κέντρο του Νιχωριού. 

Ο μέγας και πολύς Δήμος της Σμύρνης, το προπύργιο της αντίστασης ενάντια στην εξουσία, οι πολύ κοσμικοί (όχι θρησκειολάτρες, σ.τ.μ.) και Κεμαλιστές λεβέντες, τι άλλο περιμένουν για να στήσουν στη Σμύρνη την προτομή του Νομπελίστα Γιώργου Σεφέρη, ενός τέκνου της Σμύρνης; Μήπως την παρότρυνση κάποιου φιλοκυβερνητικού; 

* Με λατινικούς χαρακτήρες παραμένουν τα ελληνικά όπως ακριβώς είναι γραμμένα μέσα στο τουρκικό κείμενο (σ.τ.μ.)

"Ο ΚΑΒΑΦΗΣ ΤΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗ" ΣΤΗΝ ΟΙΚΙΑ ΚΑΤΑΚΟΥΖΗΝΟΥ ΑΠΟ ΤΟ ΣΥΝΟΛΟ "ΠΟΛΥΤΡΟΠΟΝ"

Το Καλλιτεχνικό Σύνολο Πολύτροπον παρουσιάζει για δύο βραδιές, 26 και 27 Απριλίου στις 8.30 μ.μ., στο Ίδρυμα Άγγελου και Λητώς Κατακουζηνού (Αμαλίας 4, 5ος όροφος, Σύνταγμα) την παραγωγή Ο Καβάφης του Πατριάρχη. 

Πρόκειται για την παρουσίαση των ποιημάτων του Κ. Π. Καβάφη που ανθολόγησε ο μαθητής της Θεολογικής Σχολής της Χάλκης Δημήτριος Αρχοντώνης, ο σημερινός Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος. Η νεανική αυτή ποιητική ανθολογία του Πατριάρχη εγκαινιάστηκε από τον ίδιο το 1954, και περιλαμβάνεται σ’ ένα τετράδιο με τον τίτλο Ποιήματα. 

Η εκδήλωση θα ανοίξει με μια ομιλία από τον υπεύθυνο του Συνόλου Πολύτροπον, θεολόγο και μουσικό Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλο, ο οποίος θα αναφερθεί στην Καβαφική ανθολογία του Πατριάρχη Βαρθολομαίου, αλλά και στη σχέση του Καβάφη με την Κωνσταντινούπολη. 

Θα ακολουθήσει η παρουσίαση των ποιημάτων αυτών στη μελοποιημένη εκδοχή τους, κυρίως για φωνή και πιάνο, από σύγχρονους Έλληνες συνθέτες. 

Θερμοπύλες, Αντίοχου Ευαγγελάτου (1903-1981) 

Κεριά, Λεωνίδα Κανάρη (γενν. 1963) 

Τείχη, Λεωνίδα Κανάρη (α΄ εκτέλεση) 

Απολείπειν ο θεός Αντώνιον, Λεωνίδα Κανάρη 

Απολείπειν ο θεός Αντώνιον, Γιώργου Κουρουπού (γενν. 1942) 

Che fece.... il gran rifiuto, Γιάννη Ιωαννίδη (γενν. 1930) 

Η Πόλις, Μίκη Θεοδωράκη (γενν. 1925) 

Επίσης, θα παρουσιαστούν δύο ακόμα ποιήματα: 

Προς το τέρμα, Μητροπολίτου Πέργης Ευαγγέλου, μουσική Κωνσταντίας Γουρζή (γενν. 1962) 

Το Νιχώρι, Κ. Π. Καβάφη, μουσική Φίλιππου Τσαλαχούρη (γενν. 1969) (α΄ εκτέλεση) 

Απαγγέλλει η Ιουλίτα Ηλιοπούλου 

Ερμηνεύουν οι μουσικοί: 

Δάφνη Πανουργιά, τραγούδι 

Νικόλ Καραλή, πιάνο 

Πέτρος Μπούρας, πιάνο 

Νίκος Σολωμός, βιολί 

Σωκράτης Κάνας, βιολοντσέλο 

Η Πόλις του Καβάφη στα αραβικά σε μετάφραση και απαγγελία του Roni Bou Saba 

Το Νιχώρι του Καβάφη στα τουρκικά σε μετάφραση Ηρακλή Μήλλα και απαγγελία του τ. Προξένου στην Κωνσταντινούπολη Νικολάου Σαπουντζή.

Την αφίσα της εκδήλωσης φιλοτέχνησε ο Ιωάννης Πορφύριος Καποδίστριας. 

Χειρόγραφο του μαθητή Δημητρίου Αρχοντώνη, νυν Οικουμενικού Πατριάρχου Βαρθολομαίου

Για την παρακολούθηση της εκδήλωσης υπάρχει εισιτήριο 10 ευρώ και θα τηρηθεί σειρά προσέλευσης, ενώ δεν υπάρχει η δυνατότητα κρατήσεων. 

Η οικία Κατακουζηνού θα ανοίξει στις 19.30 και δεν θα υπάρχει η δυνατότητα πρόσβασης στο χώρο μετά τις 20.30. 

Ευχαριστούμε για την κατανόηση και συνεργασία. 

ΤΟ "ΑΡΧΟΝΤΑΡΙΚΙ" ΤΗΣ ΕΤ1 ΣΗΜΕΡΑ ΣΤΟ ΝΙΧΩΡΙ ΤΟΥ ΒΟΣΠΟΡΟΥ

φωτογραφίες: Δημήτρης Ν. Σαμπαζιώτης

Το Αρχονταρίκι της ΕΤ1 σήμερα στο αγαπημένο Νιχώρι του Βοσπόρου στην Κωνσταντινούπολη. Σήμερα εκεί όπου φυσάει ο άνεμος της Παναγίας της Κουμαριώτισσας ο υπεύθυνος και παρουσιαστής της εκπομπής Αρχονταρίκι Μητροπολίτης Δημητριάδος Ιγνάτιος συνομίλησε μ' ένα Ρωμιό - θεριό! 

Γιατί τον Λάκη Βίγκα είναι να τον φοβάσαι! Όχι φυσικά γιατί προκαλεί τρόμο. Αντιθέτως είναι γλυκύτατος ο Πρόεδρος της Κοινότητας του Νεοχωρίου. Είναι όμως να απορεί κανείς πώς ένας άνθρωπος - αυτός! - κινεί πραγματικά γη και ουρανό για να ζει και να θεριεύει η Ρωμιοσύνη στην Πόλη, να πετιέται από παντού. 

Ανύστακτος, λοιπόν, ο Λάκης Βίγκας. Μόνη του έγνοια η Ρωμιοσύνη, εκεί στου Βοσπόρου τα νερά, όπου κυματούνται η θάλασσα και τα σπλάγχνα του!... 

Πόσα θα είπε σήμερα στον Μητροπολίτη Ιγνάτιο, στο πλαίσιο των γυρισμάτων μιας εκπομπής που θα προβληθεί προσεχώς από την ΕΤ1. 

Σήμερα ο Λάκης Βίγκας είναι μέλος της Γενικής Διεύθυνσης Βακουφίων που εδρεύει στην Άγκυρα, ως εκπρόσωπος των μειονοτήτων. Ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος τον τίμησε με το οφφίκιο του Μ. Χαρτοφύλακος της Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας. Διετέλεσε πρώτος Πρόεδρος του Συνδέσμου Υποστήριξης Ρωμαίικων Κοινοτικών Ιδρυμάτων. Κι ακόμα Πρόεδρος του Συνδέσμου Αποφοίτων Ζωγραφείου. Και πολλά άλλα... 

Όμως στην ουσία του παραμένει Νιχωρίτης και απόστολος μιας ιδέας. Αυτής που το δημοτικό τραγούδι λέει και Ρωμιοί σαν τον Βίγκα σαρκώνουν: "Η Ρωμιοσύνη ανθεί και φέρει κι άλλο". Ζώντας βέβαια το σήμερα, κι όχι διακατεχόμενοι από προγονοπληξία. 

Το Αρχονταρίκι φιλοξένησε ένα Ρωμιό, του οποίου η φιλοξενία είναι παροιμιώδης. Και ο λαλών μεμαρτύρηκε. 

Ελπίζουμε σε καιρούς αφιλίας το Αρχονταρίκι να μας μεταδώσει μέσα από τις εκπομπές που πραγματοποιεί αυτές τις μέρες στην Πόλη, την αρχοντιά του Γένους των Ρωμιών και την ελπίδα ότι η Ρωμιοσύνη στην Πόλη σήμερα αντρειεύει και θεριεύει. 

Π.Α.Α.

ΜΙΑ ΞΕΧΩΡΙΣΤΗ ΣΥΝΑΥΛΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ "ΕξΗ" ΜΕ 4 ΚΥΚΛΟΥΣ ΤΡΑΓΟΥΔΙΩΝ ΚΑΙ ΤΡΙΑ ...ΠΑΙΔΙΚΑ

φωτογραφίες: Χριστίνα Παπαδάκη

Με επιτυχία πραγματοποιήθηκε την Παρασκευή 12 Απριλίου 2013 στις 8.30 μ.μ. στην αίθουσα συναυλιών του Ωδείου Φίλιππος Νάκας η συναυλία του γυναικείου φωνητικού σύνολου «ΈξΗ».

Οι "ΕξΗ" παρουσίασαν τέσσερις κύκλους τραγουδιών των: Zoltán Kodály, David Stone, Gustav Holst, Miklós Kocsár και τρία από τα παιδικά τραγούδια του Witold Lutoslavski (αφιέρωμα στα 100 χρόνια από τη γέννηση του). 

Το πρόγραμμα κράτησε αμείωτο το ενδιαφέρον του κοινού, παρά την ιδιαιτερότητά του (έργα για μικρό φωνητικό σύνολο), αφού οι "ΈξΗ" τραγούδησαν a capella, με συνοδεία πιάνου, με συνοδεία άρπας και σε αρκετά κομμάτια με θεατρική κίνηση. Οι εναλλαγές ήταν εκπλήξεις και μια ξεχωριστή εικόνα κάθε φορά. 

Το κοινό καταχειροκρότησε το σύνολο που θα εμφανιστεί και πάλι στις 22 Μαϊου, αυτή τη φορά στην αίθουσα συναυλιών του Ωδείου Athenaeum. 

Το γυναικείο φωνητικό σύνολο "ΈξΗ" αποτελούν οι σοπράνο Δάφνη Πανουργιά (η οποία είχε και την πρωτοβουλία για τη δημιουργία του συνόλου) και Μορφούλα Παπαγεωργίου και οι μέτζο σοπράνο Αγγελική Κρεμπενιού, Κυριακή Τροχάνη, Ευτυχία Γεωργακοπούλου, Βάσω Καριώτη. 

Στο πιάνο ήταν ο Πέτρος Μπούρας και στην άρπα η Γωγώ Ξαγαρά. 

Στο έργο του Holst συμμετείχαν οι: Άννα Κτενά - σοπράνo, Τζίνα Μαρκουλή - μέτζο σοπράνο. 

Την εικαστική επιμέλεια είχε ο Κωστής Παπαδόπουλος.

Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΧΟΡΩΔΙΑ ΓΙΑ ΜΙΑ ΑΚΟΜΗ ΦΟΡΑ ΣΤΗΝ ΑΓΙΑ ΠΕΤΡΟΥΠΟΛΗ

φωτογραφίες: Ιωάννης Πανουσάκης

Η Ελληνική Βυζαντινή Χορωδία υπό τη διεύθυνση του ιδρυτή και διευθυντή της Λυκούργου Αγγελόπουλου έχει δώσει πολλές συναυλίες στη Ρωσία, κατά τη διάρκεια της 35ους δράσης της. Έχει εμφανιστεί σε αρκετές πόλεις της Ρωσίας (από τη Μόσχα ως την Αγία Πετρούπολη και το Κίεβο) στο πλαίσιο διεθνών επιστημονικών συνεδρίων ή χορωδιακών φεστιβάλ. 

Πριν λίγες μέρες, στις 28 Μαρτίου, η Ελληνική Βυζαντινή Χορωδία έδωσε μία ακόμα συναυλία στην Αγία Πετρούπολη, στο πλαίσιο ενός διεθνούς φεστιβάλ. 

Η συναυλία πραγματοποιήθηκε στην μεγάλη αίθουσα της Φιλαρμονικής της Πετρούπολης «D. Shostakovich». Στο πρώτο μέρος έψαλαν οι πατέρες της αδελφότητος των Θωμάδων του Αγίου Όρους και στο δεύτερο μέρος η Ελληνική Βυζαντινή Χορωδία υπό τη διεύθυνση του Ιωάννη Τσιοτσιόπουλου, Λαμπαδαρίου του Ι. Ναού της Αγίας Ειρήνης Αιόλου. 

Η ΕΛΒΥΧ ερμήνευσε μέλη από την ακολουθία του Ακαθίστου Ύμνου και συγκεκριμένα: 

- Είσοδος της χορωδίας με το κοντάκιο «Τη Υπερμάχω…». 

- «Ο μέγας στρατηγός…», κάθισμα ήχος α’, στο μέλος των Κολλυβάδων της Σκιάθου – καταγραφή οικονόμος Γεώργιος Ρήγας. 

- Τρεις ωδές (Α’, ΣΤ’ και Θ’) από τον Κανόνα του Ακαθίστου, ήχος δ’. 

- "Τη υπερμάχω αργόν", μέλος αρχαίον, ήχος πλ. δ’. Σόλο Πέτρος Ανδρουτσόπουλος. 

- "Άγγελος πρωτοστάτης" – οίκοι του Ακαθίστου. Εμμελής απαγγελία Βασίλης Γεωργαράς. 

- "Χαίρε νύμφη ανύμφευτε" και "Αλληλούια" (αργά) 

- "Την ωραιότητα", μέλος αργό, ήχος γ’. 

- "Ρόδον το αμάραντον", Καλοφωνικός ειρμός από τον Αντώνη Αετόπουλο. 

- Κράτημα Ιωάννη Κουκουζέλη, ήχος α’. 

Μετά το παρατεταμένο χειροκρότημα των θεατών που είχαν κατακλύσει το θέατρο η ΕΛΒΥΧ έψαλε τον ψαλμικό στίχο "Κύριε, οδήγησόν με" , ήχος πλ. δ’, μέλος Πέτρου Μπερεκέτη και τον ψαλμό "Μεθ’ ημών ο Θεός", ήχος πλ. β’, από την ακολουθία του Μ. Αποδείπνου. 

Μετά το πέρας της συναυλίας τα μέλη της ΕΛΒΥΧ συναντήθηκαν με τους αγιορείτες πατέρες, οι οποίοι εκφράστηκαν με ιδιαίτερα τιμητικά λόγια για την απόδοση της χορωδίας. 

Στην εκδήλωση παρέστη και ο Γενικός Πρόξενος της Ελλάδας στην Αγία Πετρούπολη Θεόδωρος Μπιζάκης, ο οποίος ήταν απολύτως ικανοποιημένος από την παρουσία της ΕΛΒΥΧ, και μάλιστα τόνισε την ιδιαίτερη σημασία της συναυλίας για την Ελλάδα στους δύσκολους καιρούς που περνά η πατρίδα μας και ευχήθηκε γρήγορη επανεμφάνιση της χορωδίας στην Αγία Πετρούπολη. 

Η ΕΛΒΥΧ ξεναγήθηκε στα αξιοθέατα της ιστορικής πόλης, που βέβαια είναι οικεία στα μέλη της, λόγω των συχνών συναυλιών εκεί τα τελευταία χρόνια. 

Π.Α.Α.

Η Ελληνική Βυζαντινή Χορωδία με Αγιορείτες πατέρες

Ο π. Θωμάς της Αγιορειτικής Αδελφότητος των Θωμάδων, συγχαίρει τον χοράρχη της ΕΛΒΥΧ Γιάννη Τσιοτσιόπουλο

Από πρόβα της ΕΛΒΥΧ στην Αγία Πετρούπολη

Ο Γιάννης Τσιοτσιόπουλος διηύθυνε την ΕΛΒΥΧ σ' αυτή τη συναυλία της στην Αγία Πετρούπολη

ΤΑ ΑΠΟΚΑΛΥΠΤΗΡΙΑ ΤΗΣ ΠΡΟΤΟΜΗΣ ΤΟΥ ΚΑΒΑΦΗ ΣΤΟ ΝΙΧΩΡΙ ΤΟΥ ΒΟΣΠΟΡΟΥ

Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου 

Το Σάββατο 13 Απριλίου το απόγευμα το Νιχώρι του Βοσπόρου τίμησε πανηγυρικά τον μεγάλο μας ποιητή Κ. Π. Καβάφη, ο οποίος είχε Πολίτικη καταγωγή, έζησε για ένα διάστημα της νεότητός του (1882-1885) σ' αυτό το θαυμάσιο προάστιο της Κωνσταντινούπολης και έγραψε κι ένα ποίημα για το Νιχώρι. 

Με τη συμμετοχή των συνέδρων του μεγάλου μαθητικού συνεδρίου για τον Καβάφη, που διοργανώθηκε στην Πόλη από το Ζωγράφειο Λύκειο και τα εκπαιδευτήρια Μαντουλίδη (11-14 Απριλίου), πραγματοποιήθηκαν τα Καβάφεια, ας τα ονομάσουμε έτσι, του Νιχωριού. Στο ναό της Παναγίας της Κουμαριώτισσας τελέστηκε τρισάγιο στη μνήμη του Καβάφη από τον Μητροπολίτη Μυριοφύτου και Περιστάσεως Ειρηναίο, Αρχιερατικώς Προϊστάμενο της Περιφερείας Βοσπόρου, ο οποίος και απηύθυνε χαιρετισμό προς τους συνέδρους και όλους τους παρευρισκομένους, πάνω από 250 άτομα. 

Ακολούθησε η τελετή αποκαλυπτηρίων της προτομής του Καβάφη στον αυλόγυρο του Ναού. Εκ μέρους της Κοινότητας Νεοχωρίου μίλησε ο Προέδρός της Παντελής Βίγκας, Άρχων Χαρτοφύλαξ της Μ.τ.Χ.Ε. Στη συνέχεια απηύθυνε χαιρετισμό ο δήμαρχος Sarıyer Sukru Genç, ο οποίος ευχήθηκε ο Καβάφης να είναι ο εκφραστής της ομορφιάς και της συνεργασίας μεταξύ των δύο λαών. Ακολούθησαν οι χαιρετισμοί της Αικατερίνης Μαντουλίδου και της γλύπτριας Ασπασίας Παπαδοπεράκη, η οποία φιλοτέχνησε την προτομή του ποιητή και μετά μαθητές από το Αβερώφειο της Αλεξάνδρειας απήγγειλαν ποιήματα του Καβάφη σε αραβικά, αγγλικά, γαλλικά, τουρκικά και ελληνικά. 

Ο παλιός Νιχωρίτης Cemal Beskardes, που μεγάλωσε στο Νιχώρι την εποχή της ακμής του, απήγγειλε μαζί με την ομογένεια το «Νιχώρι» του Καβάφη στα τουρκικά. Έγιναν τα αποκαλυπτήρια της προτομής και ακολούθησε δεξίωση στον αυλόγυρο της Κουμαριώτισσας. 

Οι σύνεδροι ξεναγήθηκαν στον Ναό από τον ιερατικώς προϊστάμενο της Κοινότητας Αρχιμ. Αγαθάγγελο, ενώ ο συγγραφέας και μεταφραστής Άρης Κοτσώνας ανέπτυξε το θέμα «Η γενεαλογία του Καβάφη», παραθέτοντας ενδιαφέρουσες λεπτομέρειες για τη ζωή του ποιητή στην Πόλη. 

Στη βάση της προτομής οι Νιχωρίτες τοποθέτησαν κόκκινα τριαντάφυλλα, επειδή σε ποιήματα του Καβάφη γίνεται αναφορά στα τριαντάφυλλα κι ακόμα προσφέρθηκαν σε όλους στραγάλια, που ήταν ένα από τα κεράσματα του ποιητή στους μουσαφίρηδές του. 

Στις εκδηλώσεις παραβρέθηκαν: ο εκπρόσωπος του Γενικού Προξενείου της Ελλάδας στην Πόλη Δημήτρης Μουστακλής, ο δήμαρχος της περιοχής Sarıyer Sukru Genç, ο αντιδήμαρχος Πριγκηποννήσων Rafii Hermon (αρμενικής καταγωγής) και πολλοί τούρκοι, εραστές της ποίησης και του Καβάφη. 

Ο Υπουργός Πολιτισμού της Τουρκίας έστειλε θερμό συγχαρητήριο τηλεγράφημα στην εκδήλωση, η οποία συγκέντρωσε πάνω από 500 άτομα. 

Ο Καβάφης ενώνει πια στο Νιχώρι όλους τους ανθρώπους, Ρωμιούς και Τούρκους και Αρμένιους. Η ποίησή του φωτίζει και πάλι το Βόσπορο. 

Η νύχτα του Καβάφη στο Νιχώρι ήταν μαγική. Όπως την περιγράφει ο ποιητής στο πεζό του «Μία νυξ εις το Καλιντέρι»: «Η πανσέληνος άπλωνεν επί των υδάτων του Βοσπόρου αργυρούν μανδύαν, η δε απέναντι ασιατική όχθη έλαμπε με τα λευκά της σπιτάκια και εφαίνετο ως χαρίεσσα σκηνογραφία μαγικού θεάτρου».

φωτογραφίες: Mıgırdiç Arzivyan και livemedia.

ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗ ΜΟΖΑΜΒΙΚΗΣ ΣΤΟ ΜΠΑΝΑΤΟ ΤΗΣ ΖΑΚΥΝΘΟΥ

Γράφει ο Ιωάννης-Πορφύριος Καποδίστριας 

Το Κέντρο Λόγου Μπανάτου «ΑΛΗΘΩΣ», συνεχίζοντας τις μορφωτικές δράσεις του, αφιέρωσε την 8η -προτελευταία για το τρέχον ακαδημαϊκό έτος- σύναξή του στην Ορθόδοξη Εκκλησία της Μοζαμβίκης. 

Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε το σαββατόβραδο, 13 Απριλίου 2013, στον γνώριμο χώρο του «Αληθώς», δηλαδή το ναό της Παναγούλας Μπανάτου Ζακύνθου, με φιλοξενούμενο και κεντρικό ομιλητή έναν αγαπητότατο Ιεράρχη του Αλεξανδρινού Θρόνου και γέννημα του νησιού, τον Επίσκοπο Μοζαμβίκης κ. Ιωάννη. 

Στον κατάμεστο ναό παρέστησαν οι Μητροπολίτες Ζακύνθου κ. Διονύσιος Δ΄ και Δωδώνης κ. Χρυσόστομος, ο Αντιπεριφερειάρχης του νησιού κ. Διονύσιος Μυλωνάς, ο Δημοτικός Σύμβουλος κ. Διονύσιος Παν. Στραβοπόδης, ο Πρόεδρος Μπανάτου κ. Χαράλαμπος Δημ. Κοντονής, ευάριθμοι Κληρικοί, άνθρωποι των Γραμμάτων και των Τεχνών, εκπρόσωποι πνευματικών ιδρυμάτων και σωματείων, οι οποίοι προσήλθαν για να τιμήσουν με την παρουσία τους έναν Ζακυνθινό, που από την γη του μεταφυτεύτηκε στη νοτιότερη Αφρική, για να συμβάλει με όλες τις δυνάμεις του στη μετάδοση του ορθόδοξου ευαγγελικού λόγου στο νότιο ημισφαίριο της γης «εφ’ ώ ετάχθη». 

Πρώτος πήρε τον λόγο ο οικείος Μητροπολίτης, Σεβ. Ζακύνθου κ. Διονύσιος Δ΄, ο οποίος, με την γλυκύτητα που τον διακρίνει, προσφωνώντας τον Επίσκοπο κ. Ιωάννη, είπε μεταξύ άλλων: «Αναλογιζόμαστε τις μύριες δυσκολίες που αντιμετωπίζετε στην αφρικανική ήπειρο. Για εμάς αυτές οι δυσκολίες είναι ένα ανάγνωσμα σε κάποιο ιεραποστολικό περιοδικό ή μια συνηθισμένη είδηση σε ένα τηλεοπτικό δελτίο ειδήσεων. Εσείς όμως έχετε το προνόμιο, μα και την ευλογία του Θεού, να βιώνετε από κοντά αυτές τις δυσκολίες και να προσπαθείτε να δώσετε λύσεις». 

Αμέσως μετά, ο Επίσκοπος Μοζαμβίκης, βαθιά συγκινημένος από την αθρόα προσέλευση των Ζακυνθινών στην τιμητική βραδιά, ανέπτυξε το θέμα: «Ιεραποστολικά βήματα στη Μοζαμβίκη. Παρελθόν και μέλλον». Στην διάλεξή του ο ομιλητής, χρησιμοποιώντας πλούσιο οπτικοακουστικό υλικό, αλλά και λόγο άμεσο, θεολογικά καταρτισμένο και σεμνό, αναφέρθηκε στον θεόσδοτο θεσμό της Ιεραποστολής, στο πώς διακονείται σήμερα από το δευτερόθρονο Πατριαρχείο των Ορθοδόξων και μάλιστα υπό τον σημερινό πατέρα της Ιεραποστολής Πάπα και Πατριάρχη Αλεξανδρείας και πάσης Αφρικής κ. Θεόδωρο Β΄, στην πολιτική, θρησκευτική και ορθόδοξη ιστορία της Μοζαμβίκης, στους στόχους και τα οράματα που έχει για την εκκλησιοποίηση της μεγάλης και πάμπτωχης χώρας των Μοζαμβικάνων. Μεταξύ πολλών ενδιαφερόντων σκέψεων και στοιχείων, μάλιστα με διάθεση αυτοκρικής ανέφερε: 

«Τα τρία τελευταία χρόνια ο Θεός, με τα χείλη τού μεγάλου ιεραποστόλου και άοκνου εργάτη του Ευαγγελίου Του, Μακαριωτάτου Πάπα και Πατριάρχου Αλεξανδρείας κ. κ. Θεοδώρου του Β΄, με κάλεσε να διακονήσω ως Επίσκοπος την Εκκλησία στη Μοζαμβίκη, όπου και ο ίδιος έχει αφήσει έντονα τα αποτυπώματα της ιεραποστολικής καρδιάς του. 

Το κατά Ματθαίον Ευαγγέλιο τελειώνει με τα εξής πολύ γνωστά λόγια: “Πορευθέντες οὖν μαθητεύσατε πάντα τὰ ἔθνη…” Μια αξιοσημείωτη λέξη στο ως άνω χωρίο είναι το ρήμα “μαθητεύω”. Στην συγκεκριμένη συνάφεια το “μαθητεύω” σημαίνει “δημιουργώ μαθητές-αποστόλους”, ή, θεολογικότερα, “συνδέω τον ακροατή του λόγου του Χριστού κατευθείαν με Αυτόν, χωρίς μεσάζοντες”. […] Ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα και προκλητική θα ήταν, όμως, η ερμηνεία του ως άνω χωρίου με την έννοια που έχει στη θύραθεν γραμματεία. “Μαθητεύω” θα πει γίνομαι εγώ μαθητής, δηλαδή στην περίπτωσή μας μπαίνω στη διαδικασία να μελετήσω, να γίνω εγώ ένα με την κουλτούρα του τόπου στον οποίο αποστέλλομαι, να γίνω ένας από αυτούς. Αυτή η ερμηνεία, βέβαια, δεν είναι ανερμάτιστη, ούτε αποτελεί προσωπικό ευφυολόγημα. Ο Απόστολος των εθνών, Παύλος, αναφέρει “τοις πάσι γέγονα τα πάντα, ίνα πάντως τινάς σώσω”. Δεν είναι πάντα εύκολο να γίνεις ένα με μια κουλτούρα τόσο διαφορετική από τη δική σου, να μάθεις τη γλώσσα και τα έθιμα, να τρως τα φαγητά του τόπου, να “αναγεννηθείς άνωθεν” σαρκούμενος σε νέο τόπο. Αυτή η δεύτερη γέννηση έχει μεγάλο πόνο, αλλά και μεγάλη χαρά. Πόνο, διότι η μοναξιά είναι ανυπόφορη, διότι η αλλαγή νοοτροπίας και προσέγγισης των πραγμάτων φαντάζει αδύνατη, […]. Χαρά, διότι σταδιακά καταλαβαίνεις ότι “μείζων εστιν ο εν υμίν ή ο εν τω κόσμω”. Στις ελάχιστες δικές σου δυνάμεις και ικανότητες αλλά και στην απλότητα, την ειλικρίνεια και τη θέληση, ο Θεός συνεργεί και μπορούν να γίνουν Θαύματα. Και κάπως έτσι το καντηλάκι, που κάποιος ανάβει στα έσχατα της γης, μπορεί να γίνει πυρκαγιά θείας αγάπης και δύναμης». 

Ακολούθησε σπουδαία Συναυλία ενός αξιάκουστου φωνητικού συνόλου υπό τον κ. Ιωάννη Σούλη, Ιατρό - Πρωτοψάλτη της Μονής Στροφάδων και Αγίου Διονυσίου Ζακύνθου. Αποδόθηκαν με τρόπο υπέροχο, κατ’ αρχήν μια αφρικάνικη προσευχή και ακολούθως ψάλματα κατά το βυζαντινό και ζακυνθινό μουσικό ύφος. 

Τέλος, ο Γέροντας του Επισκόπου Μοζαμβίκης Σεβ. Μητροπολίτης Δωδώνης κ. Χρυσόστομος, αναφέρθηκε θερμά για το έργο τόσο του κ. Ιωάννου στην Αφρική, όσο άλλων πνευματικών αναστημάτων του, δώρισε μάλιστα στον τιμώμενο Επίσκοπο αρχιερατικό εγκόλπιο με την μορφή του Αγίου Διονυσίου, Προστάτη των απανταχού Ζακυνθίων, ώστε ο Άγιος της Συγνώμης και Ανεξικακίας, να τον στηρίζει και να τον ενισχύει στον αγώνα του ευαγγελισμού της Μοζαμβίκης. 

Στο κλείσιμο της βραδιάς, ο υπεύθυνος του «Αληθώς» Πρωτοπρεσβύτερος του Οικουμενικού Θρόνου Παναγιώτης Καποδίστριας ευχαρίστησε τους πιστούς φίλους του Κέντρου Λόγου για την παρακολούθηση και αυτής της μορφωτικής δράσης, αλλά και όλους όσοι βοήθησαν στην ευπρόσωπη παρουσίαση και αυτής της σύναξης, προανάγγειλε μάλιστα την επόμενη και τελευταία εκδήλωση για φέτος, η οποία θα πραγματοποιηθεί το βράδυ της Μεγάλης Δευτέρας και θα περιλαμβάνει μεγαλοβδομαδιάτικη Συναυλία της Φιλαρμονικής Ορχήστρας «Άγιος Κήρυκος».