Τρίτη 22 Φεβρουαρίου 2011

Η ΕΝΘΡΟΝΙΣΗ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΕΠΙΣΚΟΠΟΥ ΜΟΖΑΜΒΙΚΗΣ ΙΩΑΝΝΟΥ

Ο φίλος συνιστολόγος π. Παναγιώτης Καποδίστριας μας πληροφορεί αυτές τις μέρες, αγαπητοί συνοδίτες, για τα της ενθρονίσεως του Επισκόπου Μοζαμβίκης Ιωάννου, ο οποίος κατάγεται από τη Ζάκυνθο, που πραγματοποιήθηκε προχθές Κυριακή 20 Φεβρουαρίου στον Καθεδρικό Ναό των Ταξιαρχών του Μαπούτο, την πρωτεύουσα της Μοζαμβίκης.
Εκ προσώπου του Πάπα και Πατριάρχου κ.κ. Θεοδώρου Β΄ παρέστη ο Σεβ. Μητροπολίτης Ζιμπάμπουε και Αγκόλας κ. Σεραφείμ, από τη Ζάκυνθο ταξίδεψε ο Γέροντας του κ. Ιωάννου Σεβ. Ζακύνθου κ. Χρυσόστομος με κληρικούς του (Αρχιμανδρίτη Δανιήλ Μπιάζη - Ιεροκήρυκα και Πρωτοπρεσβύτερο του Οικουμενικού Θρόνου Παναγιώτη Καποδίστρια - Γενικό Αρχιερατικό Επίτροπο Ι. Μητροπόλεως Ζακύνθου), ενώ παρών ήταν και ο Σεβ. Μητροπολίτης Ζάμπιας και Μαλάουι κ. Ιωακείμ.
Εκτενές ρεπορτάζ με πλούσιο φωτογραφικό υλικό μπορείτε να δείτε στο νυχθημερόν.
Τον ενθρονιστήριο λόγο του νέου Επισκόπου Μοζαμβίκης κ. Ιωάννου μπορείτε να διαβάσετε εδώ.
Αξίζει να σημειωθεί το γεγονός ότι στην ενθρόνιση παρέστησαν εκπρόσωποι της Κυβέρνησης, αλλά και εκπρόσωποι των Ρωμαιοκαθολικών, των Αγγλικανών, αλλά και των Μουσουλμάνων, οι οποίοι μάλιστα απηύθυναν θερμούς χαιρετισμούς προς τον Θεοφιλέστατο, εκφράζοντας όλοι την καλή διάθεση συναλληλίας, αλληλοσεβασμού και συνεργασίας για την κοινή ωφέλεια της τοπικής κοινωνίας της χώρας.

Δευτέρα 21 Φεβρουαρίου 2011

ΤΟ ΕΤΗΣΙΟ ΜΝΗΜΟΣΥΝΟ ΤΟΥ ΑΕΙΜΝΗΣΤΟΥ ΑΡΧΙΜ. ΧΕΡΟΥΒΕΙΜ ΜΑΛΙΣΙΑΝΟΥ

Σε ατμόσφαιρα συγκινησιακής φόρτισης τελέσθηκε χθες Κυριακή 20 Φεβρουαρίου 2011 Αρχιερατικό Μνημόσυνο στον Ιερό Ναό Ζωοδόχου Πηγής, επί της οδού Ακαδημίας στην Αθήνα, υπέρ αναπαύσεως της ψυχής του μακαριστού Αρχιμανδρίτου Χερουβείμ Μαλισιάνου.

Της Θείας Λειτουργίας προέστη ο Θεοφιλέστατος Επίσκοπος Ναζιανζού κ. Θεοδώρητος και παρέστη συμπροσευχόμενος από του Ιερού Βήματος ο Θεοφιλέστατος Επίσκοπος Νύσσης κ. Ελευθέριος.

Με αφορμή την παρέλευση ενός έτους από την κοίμησή του η οικογένεια του μεταστάντος, τα μέλη της Διεθνούς Εταιρείας Εθελοντισμού «Άγιος Αιμιλιανός», που ίδρυσαν στη μνήμη του τα πνευματικά του παιδιά, πλήθος φίλων και γνωστών του μακαριστού γέροντα, είχαν την ευκαιρία συναχθούν και να προσευχηθούν για την ανάπαυση της ψυχής του.


Παραθέτουμε, στη συνέχεια, την ομιλία που εξεφώνησε ο κ. Άγγελος Δενδρινός, Πρόεδρος της Διαχειριστικής Επιτροπής της Διεθνούς Εταιρείας Εθελοντισμού.

Η κοινή πεποίθηση ότι ο χρόνος απαλύνει τον πόνο του χωρισμού δεν ισχύει στην περίπτωση για την οποία όλοι εμείς «επί τω αυτώ σκοπώ ενταύθα εσμέν», επιτελούντες το ετήσιο μνημόσυνο από την κοίμηση του αειμνήστου Αρχιμανδρίτου κυρού Χερουβείμ Μαλισιάνου.

Θεοφιλέστατε Επίσκοπε Νύσσης κύριε Ελευθέριε,

Θεοφιλέστατε Επίσκοπε Ναζιανζού κύριε Θεοδώρητε,

Αιδεσιμολογιώτατοι και Ιερολογιώτατοι Πατέρες,

Κύριε Πρέσβη,

Κύριοι Καθηγητές,

Πενθηφόρε Οικογένεια,

Κύριοι εκπρόσωποι του Σώματος Ελλήνων Προσκόπων,

Αξιότιμες κυρίες εκπρόσωποι των τιμηθέντων με τα Αριστεία Εθελοντισμού,

Αγαπητά Μέλη, Σύμβουλοι και Συνεργάτες της Διεθνούς Εταιρείας «Άγιος Αιμιλιανός»

Πνευματικά παιδιά, φίλοι και γνωστοί του μακαριστού Γέροντα,

Κυρίες και Κύριοι,

Προ έτους «εκοιμήθη εν Κυρίω» ο Πατήρ Χερουβείμ, εκλεκτός ιερέας, σπουδαίος ρήτορας, άνθρωπος πολυτάλαντος, ευγενής και γενναιόδωρος, υπηρέτης ακούραστος του Θεού και των ανθρώπων.

Ως ιερέας δίδαξε με το προσωπικό του παράδειγμα, πιστός στην παρακαταθήκη «ην έλαβε» μέχρι του τέλους της ζωής του. Ως κήρυκας του θείου λόγου, διακρίθηκε θεολογώντας προτύπως και πρωτοτύπως. Ως άνθρωπος «υπερέβη εαυτόν» στην διακονία του Θεού και την προσφορά προς τους «εν ανάγκαις» αδελφούς μας με αυταπάρνηση και αυτοθυσία, αξιοποιώντας στο έπαρκο τα τάλαντα που πλουσιοπάρχα του δώρισε ο Κύριος.

Δικαιολογημένα, η οικογένειά του και όλοι εμείς, που ζήσαμε δίπλα του για τριανταπέντε χρόνια, αισθανόμαστε την έλλειψη της φυσικής του παρουσίας, καθότι υπήρξε φιλόστοργος αδελφός, πραγματικός πνευματικός πατέρας, εξαίρετος παιδαγωγός και μοναδικός διδάσκαλος της υπομονής, της επιμονής, αλλά –προ πάντων – της αγάπης.


Αγαπημένε και αλησμόνητε Πατέρα Χερουβείμ,

Η φωνή σου, με το παράγγελμα «ειρηνεύετε», αντηχεί ακόμη στα αυτιά μας, ενώ τα υγρά από δάκρυα μάτια μας βλέπουν ακόμη το σχήμα της αγέρωχης μορφής σου να μας κοιτά με το αετίσιο βλέμμα σου και το γλυκό σου χαμόγελο.

Ευτύχησες να ζήσεις περιόδους εκκλησιαστικής δόξας, αλλά και ταραχής, και σε πολλές από αυτές τις στιγμές άλλοτε συμμετείχες και άλλοτε πρωταγωνίστησες.

Ο απόδημος Ελληνισμός σού οφείλει χάριτες, η Επιστήμη έπαινο, η Εκκλησία αναγνώριση, η Κοινωνία τιμή και εμείς, τα πνευματικά σου παιδιά, οφείλουμε να ολοκληρώσουμε το έργο που οραματίστηκες, ακολουθώντας τις προτροπές και το παράδειγμά σου.

Ως άριστος χειριστής του λόγου, λάμπρυνες το Ιερό Άμβωνα, ενώ τα λόγια σου «πράξις εγένοντο» εφαρμόζοντας πρωτοπόρες τεχνικές και μεθόδους υλοποίησης των σχεδίων που, είτε σου ανέθεταν, είτε σχεδίαζες εσύ ο ίδιος. Ως χαρακτήρας σεμνός ενέπνεες τον σεβασμό και τον θαυμασμό. Ως ψυχή ευγενής, εύρισκες τρόπους να προσφέρεις και να δίνεις λύσεις σε σοβαρά προβλήματα, δίχως να δημιουργείς εξαρτήσεις που μπορούσαν να υποχρεώσουν τον ευεργετηθέντα προς τον ευεργετήσαντα.

Με πνεύμα οξύ, με βαθειά κριτική σκέψη, με μοναδικές προσλαμβάνουσες και με εξαιρετικό γούστο ήσουν η προσωποποίηση της αρχοντιάς και η επιτομή της αξιοπρέπειας.

Όλο αυτό το διάστημα, από την κοίμησή σου έως σήμερα, πολλά υπήρξαν τα γεγονότα και τα περιστατικά της ζωής σου που ήλθαν στο φως, από μαρτυρίες ανθρώπων που τα γνώριζαν ή τα βίωσαν, και μας αφήνουν κατάπληκτους.


Αλησμόνητε πατέρα Χερουβείμ,

Για όλα αυτά και εκ μέρους όλων μας εδώ σήμερα σε διαβεβαιώνω ότι προσευχόμεθα καθημερινά για την ανάπαυση της μακαρίας ψυχής σου και αντί ανθέων καταθέσαμε εχθές επί του μνήματός σου τα πεπραγμένα της πρώτης περιόδου λειτουργίας της Διεθνούς Εταιρείας Εθελοντισμού «Άγιος Αιμιλιανός» -που ιδρύσαμε στη μνήμη σου- μαζί με το Αριστείο Εθελοντισμού που θεσπίσαμε στο όνομά σου, για να απονέμεται κατ΄ έτος στον οργανισμό εκείνο που διακρίθηκε για το έργο και την προσφορά του στον τομέα της καλλιέργειας και της προαγωγής του εθελοντικού πνεύματος.

Τις μέρες αυτές της θλιβεράς επετείου, τρισάγια και επιμνημόσυνες δεήσεις ανέπεμψαν οι αγαπημένοι σου ενορίτες από τον Άγιο Αιμιλιανό του λόφου Σκουζέ, η οικογένειά σου, φίλοι, γνωστοί, πνευματικά σου αναστήματα και εκπρόσωποι της Εταιρείας μας στον τόπο που αναπαύεσαι, και στους τόπους που υπηρέτησες και σφράγισες με το πέρασμά σου: το Άγιον Όρος, την Βενετία και την Βιέννη.

Δεν είναι τυχαίο που επιλέξαμε να συναχθούμε και να δεηθούμε για την αιωνία σου ανάπαυση εδώ στον Ιερό Ναό της Ζωοδόχου Πηγής, ενοριακό Ναό της έδρας της Εταιρείας μας. Γιατί η αγάπη και η ευλάβειά σου προς την Υπεραγία Θεοτόκο, ως Ζωοδόχου και Ιαματικής Πηγής, σε οδήγησε να δώσεις εντολή και εξ ιδίων να καλύψεις τα έξοδα της αγιογραφήσεως της υπερμεγέθους παραστάσεως της Ζωοδόχου Πηγής στην είσοδο της Στέγης Κατακοίτων Γερόντων, εκεί που διακόνησες τα 35 τελευταία χρόνια της ζωής σου, εκεί που έγινες συνώνυμος με την ευεργετική ένστοργο φιλανθρωπία της Εκκλησίας, εκεί που κατέλιπες την τελευταία σου πνοή.

Στις ψυχές και τις καρδίες μας παραμένεις ολοζώντανος οδηγός και παραστάτης.

Η μνήμη σου θα είναι πάντα αιώνια.


Με το πέρα της Θ. Λειτουργίας την διανομή των κολλύβων και το κέρασμα στο αρχονταρίκι του Ι. Ναού, ο Πρωτοπρεσβύτερος π. Σπυρίδων Λόντος, πνευματικό ανάστημα του γέροντα, ετέλεσε την ακολουθία του Αγιασμού στα γραφεία της έδρας της Εταιρείας, επί της οδού Θεμιστοκλέους 34, 3ος Όροφος, κατά την οποία ο Θεοφιλέστατος Επίσκοπος Νύσσης κ. Ελευθέριος συνεχάρη τους εμπνευστές της πρωτοβουλίας ιδρύσεως της Αστικής Μη Κερδοσκοπικής Εταιρείας «Αγιος Αιμιλιανός», για την καλλιέργεια και την προβολή του εθελοντικού πνεύματος και ευχήθηκε δύναμη στην ολοκλήρωση των οραμάτων και των προγραμμάτων.

Η Διεθνής Εταιρεία Εθελοντισμού «‘Αγιος Αιμιλιανός», με την ολοκλήρωση των εργασιών εγκατάστασης στα γραφεία της, ξεκινά το πρόγραμμα που εξήγγειλε στην ιδρυτική της πράξη και έδειξε το πνεύμα που την διέπει κατά την επίσημη παρουσίασή της στην Αθήνα, που πραγματοποιήθηκε υπό την αιγίδα της UNESCO τον περασμένο Νοέμβριο, στο πλαίσιο της Παγκόσμιας Ημέρας Εθελοντισμού.

ΚΩΣΤΑΣ ΛΟΓΑΡΑΣ: "Κάνε αυτό που αναπαύει την ψυχή σου αλλά συνυπάρχοντας..."


αποτυπώματα
Επιμέλεια: Γιάννης Δημογιάννης


Κώστας Λογαράς
Φιλόλογος-Συγγραφέας

Ιχνηλατώντας μέσα από το σώμα των λέξεων τον ανθρώπινο βίο

Γ.Σεφέρης: "Είναι παιδιά πολλών ανθρώπων τα λόγια μας..."

Κι όχι μόνο τα λόγια μας, αλλά και τα έργα μας και η ζωή μας. Δεν μπορούμε να υπάρξουμε χωρίς τους άλλους. Μέσα στη γλώσσα τους, τη συμπεριφορά τους, στα έργα τους βλέπουμε σαν σε καθρέφτη τα ψεγάδια μας και τα συνειδητοποιούμε. Στο λόγο τους –τον υποκριτικό ή τον καθαρό– ανιχνεύουμε τις δικές μας αλήθειες και το δικό μας ψέμα. Η αποδοχή και η απόρριψη εκ μέρους τους καθορίζει την ύπαρξή μας.

Είμαστε, επίσης, απόρροια ενός παρελθόντος με το οποίο συνομιλούμε, θέλοντας και μη, αφού κουβαλάμε τη μνήμη της γλώσσας: το αίσθημα, τον τρόπο της σκέψης, την αντίληψη της ζωής. Είμαστε λοιπόν καταδικασμένοι να συνυπάρχουμε με τον άλλον, με τον διαφορετικό, με τον ξένο. Όσο πιο γρήγορα το κατανοήσουμε και το δεχτούμε, τόσο πιο γρήγορα θα ισορροπήσουμε. Σαν άτομα και σαν κοινωνίες.

Τ.Πατρίκιος: "Να ρίξω λίγο φως στην πλαστογραφημένη μας ζωή..."

Να ξέραμε τουλάχιστον τι είναι «πλαστογραφημένο» στη ζωή μας, καλά θα ήτανε. Τότε ναι, θα μπορούσαμε -ως ένα βαθμό- να το αλλάξουμε. Και να αναζητήσουμε τη δική μας πραγματικότητα. Η ανίχνευση όμως αυτή απαιτεί εσωτερικό διάλογο και εσωτερική ζωή. Ενώ σήμερα τα φώτα του ενδιαφέροντός μας στρέφονται αποκλειστικά στη βιτρίνα… Ποτέ άλλοτε δεν ήταν ο άνθρωπος τόσο μακριά από τον δικό του εαυτό.

Κ. Π. Καβάφης: "Μα τα παράθυρα δεν βρίσκονται, ή δεν μπορώ να τάβρω... Ίσως το φως θα ναι μία νέα τυραννία ..."

Αλλά, πες ότι κάποιος βρίσκει την αλήθεια του. Την αντέχει άραγε; Δεν το πιστεύω. Αντιθέτως, τον πιάνει πανικός, όταν διαπιστώνει ότι κάπου διαφοροποιείται, σε κάτι παρεκκλίνει από τις νόρμες και τα κοινωνικά κλισέ. Και φοβισμένος σπεύδει να ενσωματωθεί στην αγέλη, στο ρεύμα της μάζας… Ενώ, αντιθέτως, η ελευθερία θέλει αρετή και τόλμη. Και δεν εννοώ να βγει κανείς να κραυγάσει τα ιερά του και τα όσια. Αλλά, να δεχτεί συνειδητά -τουλάχιστον αυτός- και να ομολογήσει στον εαυτό του την αλήθεια του.

Μ. Ανανωστάκης: "Η αγάπη είναι ο φόβος που μάς ενώνει με τους άλλους..."

Κι όμως, «η αγάπη έξω βάλλει τον φόβο» λέει ο Ευαγγελιστής Ιωάννης, νομίζω… Πολλές φορές μας ενώνει η δυστυχία μας, ενώ την επιτυχία των άλλων δύσκολα την αντέχουμε. Λόγω φθόνου, κυρίως. Στην ευτυχία οι άνθρωποι αποστασιοποιούνται. Η αδιαφορία και η ιδιωτεία υπερτερούν. Δείτε πόση είναι η διάσπαση της κοινωνικής συνοχής σήμερα, στην εποχή της ευδαιμονίας. Απ’ την άλλη, αναλογιστείτε πόσο κοντά υπήρξαμε σε εποχές οικονομικής δυσπραγίας και ανέχειας, λ.χ. στις δεκαετίες του ’50 και ’60.

Κ. Λογαράς. Ένα δικό σου αγαπημένο αποτύπωμα:

Κάνε αυτό που αναπαύει την ψυχή σου αλλά συνυπάρχοντας -όσο γίνεται- ισορροπημένα με τους άλλους. Πιστεύω ότι αυτό είναι η ευτυχία και η τέχνη της ζωής.


Έργα του ιδίου: Πάτρα, Μια πόλη στη λογοτεχνία (Μεταίχμιο, 2001), Στη χώρα του Νεντίμ μύριζε πεύκο (Μεταίχμιο, 2003), Να έρχεσαι όποτε θες (Μεταίχμιο, 2004)

Θέατρο: Η τελευταία μάσκα – Fallimento (Πάτρα, πολιτιστική πρωτεύουσα, 2006)

Η ΜΟΥΣΙΚΗ ΤΗΣ ΣΩΤΗΡΙΑΣ ΑΔΑΜ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΑΙΝΙΑ "ΕΓΩ,Ο ΓΙΑΝΝΟΥΛΗΣ ΧΑΛΕΠΑΣ"


Η ταινία της Στέλλας Αρκέντη "Εγώ, ο Γιαννούλης Χαλεπάς", που αναφέρεται στη ζωή του μεγάλου γλύπτη, προβάλλεται στον κινηματογράφο Τριανόν μέχρι και μεθαύριο Τετάρτη 23 Φεβρουαρίου.

Στην ταινία καθοριστικός είναι ο ρόλος της πρωτότυπης μουσικής της Σωτηρίας Αδάμ, η οποία ...δίνει ρεσιτάλ ηχοχρωμάτων που υπομνηματίζουν κατά πως πρέπει την τραγικότητα των στιγμών.

Από τον χώρο της «κλασικής μουσικής» η συνθέτις Σωτηρία Αδάμ δημιουργεί έναν ηχητικό κόσμο ο οποίος προσθέτει ένα νέο άξονα αφήγησης στην ταινία.

Ανέλαβε τον ηχητικό σχεδιασμό (sound design) της ταινίας και την σύνθεση πρωτότυπης μουσικής. Όσον αφορά τον ηχητικό σχεδιασμό ήταν υπεύθυνη για οτιδήποτε σχετίζεται με την ηχητική μπάντα της ταινίας από την ηχογράφηση και επεξεργασία των διαλόγων και των ηχητικών εφέ έως και την τελική μίξη την οποία πραγματοποίησε.

Για την σύνθεση της πρωτότυπης μουσικής χρησιμοποίησε ένα κουαρτέττο εγχόρδων και ένα φλάουτο με μουσικούς από την Kαμεράτα και την ορχήστρα της Λυρικής Σκηνής.

Τα έργα ηλεκτροακουστικής μουσικής δημιουργήθηκαν με εξειδικευμένο λογισμικό όπως το σύστημα επεξεργασίας ήχου ΚΥΜΑ και Pro Tools σε περιβάλλον MacOS.

Χρησιμοποίησε επίσης και αποσπάσματα έργων της για παράδειγμα στην σκηνή ο Χαλεπάς στον καθρέφτη «πως κατάντησα έτσι...», το έργο computer music «Dolly, you don’t need your mirror any more» το οποίο έχει ήδη παρουσιάσει στο μεγαλύτερο διεθνές φεστιβάλ computer music ICMC 1997.

Πρόθεσή της είναι η δημιουργία ενός ενιαίου ηχητικού κόσμου ο οποίος ενσωματώνει τις φωνές των ηρώων, τα ηχητικά εφέ και τα μουσικά θέματα. Αυτός ο ηχητικός-μουσικός κόσμος αποτελεί ένα μουσικό άξονα αφήγησης, ο οποίος κινείται παράλληλα με την δραματική εξέλιξη της ταινίας.

H συνεργασία της με την σκηνοθέτη Στέλλα Αρκέντη ξεκίνησε 1995 στο Φεστιβάλ Αθηνών, Θέατρο Λυκαβηττού με την θεατρική παράσταση «Πέρσες» του Αισχύλου και έκτοτε συνεχίζεται με αμείωτη αφοσίωση και εξαιρετική δημιουργικότητα ως ένα «καλλιτεχνικό δίδυμο», με πολλές παραγωγές στο ιστορικό της (κινηματογράφο, θέατρο και συναυλίες multimedia).

Κυριακή 20 Φεβρουαρίου 2011

ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ ΠΕΡΓΑΜΟΥ ΙΩΑΝΝΗΣ: "Ντοστογιέφσκι και ηθική"

Στο τεύχος 3 του περιοδικού νέα ευθύνη που κυκλοφορεί (Ιανουάριος – Φεβρουάριος 2011) το πρώτο κείμενο που συναντά ο αναγνώστης είναι του Μητροπολίτου Περγάμου Ιωάννη με θέμα: “Ντοστογιέφσκι και ηθική”. Παραθέτω εδώ το φινάλε του κειμένου που επιγράφεται Θεολογική αποτίμηση του Ντοστογιέφσκι.
Ενδιαφερθείτε, αγαπητοί συνοδίτες, να το διαβάσετε ολόκληρο. Είναι ένα σημαντικό βήμα για την απελευθέρωση από την τυραννία της ηθικής.
Ο Ντοστογιέφσκι μάχεται την ηθική για ένα και μόνο λόγο: διότι, όπως και η λογική, στερεί τον άνθρωπο από το πιο σημαντικό χαρακτηριστικό του, χάρη στο οποίο διαφέρει από τα ζώα, δηλαδή την ελευθερία. Αυτή είναι η “εικόνα του Θεού” στον άνθρωπο και η εικόνα αυτή με τίποτε δεν εξαλείφεται. Ο άνθρωπος πάντοτε θα επιζητεί την ελευθερία, όσες ευεργεσίες και αν του προσφέρει η λογική και η ηθική.
Η ελευθερία δεν είναι για τον Ντοστογιέφσκι αυτό που στη δυτική φιλοσοφία επικράτησε να λέγεται επιλογή μεταξύ του καλού και του κακού. Μια τέτοια επιλογή είναι για τον Ντοστογιέφσκι γελοία, διότι το καλό και το κακό είναι ανάμεικτα στην ανθρώπινη ύπαρξη. Η ελευθερία είναι κάτι οντολογικό, είναι η απόρριψη ή αποδοχή της ίδιας της ύπαρξής μας.
Εάν ο άνθρωπος, ασκώντας την ελευθερία του, απορρίψει την ύπαρξη, δεν έχει άλλη επιλογή από την αυτοκτονία. Αν αντιθέτως, αποδεχθεί την ύπαρξη, τότε δεν έχει άλλη επιλογή από το να την αποδεχθεί όπως αληθινά είναι, δηλαδή ως (παράλογη) οδύνη, ως Σταυρό. Αυτό ακριβώς συνέβη στην Ενανθρώπηση του Κυρίου.
Η αποδοχή του Σταυρού σημαίνει ταύτιση με όλους τους πάσχοντας, ανάληψη ευθύνης για όλο τον πόνο της κτίσεως, ταύτιση μέχρι θανάτου. Μόνον έτσι επέρχεται η λύτρωση από το κακό, όχι με την ηθική και τη λογική, αλλά με την αγάπη που αυτοθυσιάζεται. Δεν πρόκειται περί μαζοχισμού, διότι δεν πρόκειται για αυτοϊκανοποίηση του θυσιαζομένου. Πρόκειται για την διαπίστωση ότι ο μόνος δρόμος για να νικηθεί το κακό και ο ίδιος ο θάνατος είναι να τα υποστεί κανείς εκούσια, και τούτο προς χάρη των άλλων.
Έτσι ο Ντοστογιέφσκι, ασφαλώς όχι τυχαία, επιλέγει ως προμετωπίδα του μεγάλου έργου του το ευαγγελικό ρητό: ἐὰν μὴκόκκος τοῦ σίτου πεσὼν εἰς τὴν γῆν ἀποθάνῃ, αὐτὸς μόνος μένει· ἐὰν δὲ ἀποθάνῃ, πολὺν καρπὸν φέρει”. Ο Σταυρός δεν είναι αυτοσκοπός. Τελικός σκοπός είναι η Ανάσταση. Αλλά δεν φθάνει κανείς εκεί παρά περνώντας από το Σταυρό.
Ο Ντοστογιέφσκι ασκεί με τον τρόπο αυτό την πιο βαθιά και πειστική κριτική στη δυτική παράδοση, που πίστεψε ότι με τον ορθό λόγο, την ορθή πράξη (ηθική) και την αποτελεσματική οργάνωση του κόσμου θα εξαλείψει το κακό. Ολόκληρος ο 20ός αιώνας με τους πολέμους και τη φρίκη της απανθρωπιάς του απέδειξε πόσο δίκαιο είχε ο Ντοστογιέφσκι στην κριτική αυτή. Το μήνυμά του υπήρξε προφητικό και εξακολουθεί να είναι τέτοιο.
Ο Ντοστογιέφσκι είναι, πάνω από όλα, θεολόγος. Αντλεί από τη μοναστική, κυρίως, παράδοση της Εκκλησίας μας αλλά και αποπνέει το άρωμα της ευχαριστιακής κοινωνίας. Αλλά, ας το ομολογήσουμε με λύπη, η σύγχρονη Ορθόδοξη Εκκλησία μας και η θεολογία της δείχνουν να προτιμούν συχνά τη λογική και ηθική του Μεγάλου Ιεροεξεταστή.

Σάββατο 19 Φεβρουαρίου 2011

Ο ΑΣΩΤΟΣ ΥΙΟΣ ΤΟΥ ΡΕΜΠΡΑΝΤ


Ο Ρέμπραντ (1606-1669), ο πιο διάσημος ζωγράφος του «Χρυσού Αιώνα» της ολλανδικής τέχνης, ασχολήθηκε με πολλά θρησκευτικά θέματα, πάντα με ένα δικό του “αιρετικό” τρόπο.

Ο “Άσωτος υιός” που παρουσιάζουμε σήμερα έχει ένα ιδιαίτερο ενδιαφέρον.

Παλαιότερα θεωρούσαν τον πίνακα αυτοπροσωπογραφία του Ρέμπραντ και προσωπογραφία της γυναίκας του Saskia, αλλά σήμερα η άποψη αυτή αμφισβητείται. Η σκηνή που απεικονίζεται φαίνεται πράγματι ότι συνδέεται με την παραβολή του Ασώτου και ειδικότερα με την περίοδο εκείνη κατά την οποία ο άσωτος υιός κατασπαταλούσε την πατρική περιουσία σε κάθε είδους διασκεδάσεις. Αν πάντως λάβει κανείς υπόψη ότι το ποτήρι συμβολίζει γενικά τις καταχρήσεις και το παγώνι, που διακρίνεται στο αριστέρο άκρο, την υπεροψία και την οίηση, η αλληγορική διδακτική διάσταση του πίνακα είναι προφανής...

Ο άσωτος σηκώνει το ποτήρι χαμογελώντας στο θεατή, η γυναίκα κοιτάζει έξω από τον πίνακα. Έτσι κατά κάποιο ο θεατής γίνεται το τρίτο πρόσωπο της παράστασης.

Διαβάστε, επίσης, στην Ιδιωτική Οδό: Ο Άσωτος υιός του Προκόφιεφ.

Παρασκευή 18 Φεβρουαρίου 2011

ΔΙΟΝΥΣΗΣ ΚΑΡΑΤΖΑΣ: "Χρειάζεται διαρκής εγρήγορση"


αποτυπώματα

Επιμέλεια: Γιάννης Δημογιάννης



Διονύσης Καρατζάς

Φιλόλογος-Ποιητής


Το αποτύπωμά σου… απέναντι στις πολλαπλές αντιφάσεις του ανθρώπινου βίου:

• η τραγικότητα και η ματαιότητα

• η πληρότητα και το κενό

• οι προσδοκίες και οι διαψεύσεις

• το επώδυνο και το ανώδυνο

• η εγρήγορση και η απάθεια

Ο άνθρωπος, από τη φύση του δισυπόστατος, αγωνίζεται να ισορροπήσει ανάμεσα στις ανάγκες της ύλης και στις απαιτήσεις του πνεύματος, ή αλλιώς ανάμεσα στη φθορά και την αφθαρσία. Φτάνει να νιώθει ικανός ακόμη και να ξεπεράσει τα όρια της φθαρτότητας του και να προσεγγίσει την αθανασία. Κι αυτό το ελπίζει με την πίστη, με τον έρωτα, με την τέχνη, με τον πλούτο.

Στον αγώνα του αυτό άλλοτε βιώνει συγκρούσεις με τον εαυτό του και με δυνάμεις υπέρτερες, όπως τη φύση, τη μοίρα και τον Θεό και καταλήγει τραγικό πρόσωπο. Κι άλλοτε αναλώνεται σε άσκοπες και ανούσιες αναζητήσεις και συντρίβεται από τη ματαιοδοξία του.

Συγχέει την πληρότητα ως συναισθηματική, ψυχική ολοκλήρωση με την κενότητα, στην οποία τον εγκλωβίζει η αμάθεια και η επιθυμία κατάκτησης εφήμερων αγαθών.

Γι’ αυτό και οι προσδοκίες του για μία καλύτερη ζωή διαψεύδονται και ο ίδιος απογοητεύεται, χάνοντας την εμπιστοσύνη του σε αξίες και θεσμούς. Δυσκολεύεται να ξεχωρίσει την ειλικρίνεια των διαθέσεων από την σκοπιμότητα των προθέσεων στις κοινωνικές και διαπροσωπικές του σχέσεις.

Αισθάνεται τότε πληγωμένος και ή υπερεκτιμά καταστάσεις και συμπεριφορές που γίνονται έτσι επώδυνες γι’ αυτόν, ή τις υποτιμά θεωρώντας τες ανώδυνες, με αποτέλεσμα να συμβιβάζεται, να αλλοτριώνεται και να οδηγείται στην απάθεια.

Συνεπώς, χρειάζεται διαρκής εγρήγορση, την οποία εξασφαλίζει μόνο η πνευματική καλλιέργεια. Αυτή δίνει στον άνθρωπο τη δύναμη να εκτιμά ψύχραιμα τις καταστάσεις, να έχει την αίσθηση του μέτρου και να ανακαλύπτει κάθε θετικό, που θα τον κάνει αισιόδοξο και ισχυρό.

Ο καλλιεργημένος άνθρωπος αντιμετωπίζει κάθε πρόκληση σαν δοκιμασία, και κερδίζει μέσα από τις εμπειρίες του, αυτοπεποίθηση και δημιουργική επικοινωνία με τους άλλους.

Ο μη καλλιεργημένος άνθρωπος παραιτείται εύκολα, χάνει τον προσανατολισμό του και βυθίζεται σε αδιέξοδα.

Ο Σωκράτης έλεγε ότι οι ξένοι περιπλανώνται –και χάνονται- στους δρόμους, ενώ οι απαίδευτοι στις δυσκολίες. Και ο Ξενοφώντας θεωρούσε ως μόνον πλούσιο άνθρωπο τον αυτάρκη…

Έργα του ιδίου: Ταξίδια Εσωτερικού (Μεταίχμιο, 2009), Απ'το μισό παράθυρο (Μεταίχμιο, 2006), Όποιος θέλει να λάμψει, καίγεται (Τιμητική έκδοση του ΔΗΠΕΘΕ Πάτρας, 2005)

...ΣΤΟ ΟΥΡΑΝΙΟ ΤΟΞΟ ΝΆΜΑΙ ΒΕΛΟΣ...



- Υποκριτικά και πονηρά φερόμενοι κάποιοι σχολιαστές του ιστολογίου με ρωτούν την γνώμη μου για την φερόμενη ως δήλωση του συγγραφέα Πέτρου Τατσόπουλου ότι ο Κολοκοτρώνης ήταν gay!
Θα τους απαντήσω όταν οι “αρμόδιοι” εκκλησιαστικοί παράγοντες τοποθετηθούν επί της φερομένης ως δηλώσεως του αρχιμ. Κύριλλου Κωστόπουλου, ιεροκήρυκος της Μητροπόλεως Πατρών, ότι ο μακαριστός Αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος “είχε το κουσούρι” και χειροτονούσε ομοιοπαθείς κληρικούς.
- Έχει ...χαθεί ο αντιοικουμενιστής “αγωνιστής” κληρικός Αναστάσιος Γκοτσόπουλος. Δεν είδα να συμμαχεί με τον Μητροπολίτη Πειραιώς Σεραφείμ στο ζήτημα της “αναγνώρισης” του καθηρημένου Σέρβου Επισκόπου Αρτεμίου. Αυτός που λίγο προ της καθαιρέσεώς του έκανε σήριαλ στο διαδίκτυο την επίσκεψή του στον “διωκόμενο” πρ. Ράσκας και Πριζρένης. Ελπίζω ο π. Αναστάσιος να μην εκρύβη τω ...φόβω...
- Οι καλύτεροι διαφημιστές του “Οικουμενισμού” είναι οι “αντιοικουμενιστές”! Σχιζοφρενικό αλλά αποτελεί πραγματικότητα! Οι διαχειριστές πολλών “αντιοικουμενιστικών” ιστότοπων προβάλλουν αφειδώς “οικουμενιστικές” εκδηλώσεις όπου γης! Μη δούν την παραμικρή “οικουμενιστική” κίνηση αμέσως την καταγράφουν! Δουλειά κι αυτή!...
- Όσοι έσπευσαν να χαρακτηρίσουν τον νέο Δήμαρχο Θεσσαλονίκης Γιάννη Μπουτάρη ως “άθεο” και άλλα παρόμοια, ας κάνουν τον κόπο να δουν και να διαβάσουν στο Φως Φαναρίου τα της επισκέψεώς του στον Οικουμενικό Πατριάρχη. Όπου τον κ. Μπουτάρη συνοδεύουν και Αγιορείτες μοναχοί, μέλη του Δ.Σ. της Αγιορειτικής Εστίας, η οποία εδρεύει στην Θεσσαλονίκη και της οποίας Πρόεδρος τώρα είναι ο Γ. Μπουτάρης ως Δήμαρχος. Στην επίσκεψή του στο Άγιον Όρος να δείτε τι έχει να γίνει!

Ο ΧΑΛΚΗΔΟΝΟΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΠΡΟΣ ΤΙΤΙΚΑ ΣΑΡΙΓΚΟΥΛΗ


Ἐπιστολὴ τοῦ Γέροντος Χαλκηδόνος κ. Ἀθανασίου πρὸς τὴν κ. Τιτίκα Σαριγκούλη

Ἀγαπητὴ κ. Σαριγκούλη,
Εὐχαριστῶ πολὺ γιὰ τὸ γράμμα Σας. Πάντοτε διδάσκεται καὶ ἐπωφελεῖται κανεὶς ἀπὸ τὶς γνώσεις Σας.
Φαίνεται πάντως πὼς "μαντέψατε", ὅτι στὴ διδακτορική μου διατριβὴ γιὰ "μερικὰ βυζαντινὰ ἄμφια" στὸ Μόναχο, εἶχα ἀσχοληθεῖ ἰδιαίτερα μὲ τὴ φιλοσοφία τοῦ ἐνδύματος.
Καὶ τώρα κάποια σχόλια πάνω στὴ φωτογραφία, γιὰ τὴν "τολμηρὴ" ἐνδυμασιολογικὴ καὶ ὄχι μόνον ἐμφάνισή Σας στὸ Μέγαρο Μουσικῆς. Βέβαια σήμερα μὲ τὴ φθορὰ τῶν πάντων, ποὺ ἀσφαλῶς δὲν εἶναι γοητευτικὴ ἀλλὰ ἀποκρουστική, βλέπει κανεὶς τὰ πιὸ ἀπίθανα ροῦχα στὸ κοινὸ τῆς Ὄπερας καὶ ὄχι μόνον.
Ὅταν ἐξάλλου κάποτε παραπονέθηκα, γιατί στὶς ἐκδόσεις Σας δὲν βλέπει κανεὶς καὶ φωτογραφίες ἀπ’ τὰ νειάτα Σας, μὲ εἴχατε "κατατροπώσει" μὲ τὴ "γοητεία τῆς φθορᾶς", ποὺ μοιάζει τὸ παλιὸ πολύτιμο κρασί.
Ἡ προσωπικότητά Σας ἐμφανίζεται στὴ φωτογραφία ὡς "ἱματισμένη" ἀτόφια παραδοσιακή, ἀνήκουσα σὲ μιὰ ὁρισμένη ἐποχὴ καὶ τοπικὸ χρῶμα. Παρουσιάζει ἕνα συνδυασμὸ ζωντανοῦ ἀνθρώπου, ἀγκαλιασμένου ἀπὸ τὴν ἄψυχη μὰ θερμὴ γοῦνα καὶ τὸ πλουμιστὸ ὕφασμα. Τὴν ὅλη ἐνδυμασία χαρακτηρίζει ἡ κινητικότητα, ἡ ὁποία εἶναι ἐμφανὴς στὰ πλὶ καὶ τοὺς φαρμπαλᾶδες τῆς λαμπερῆς φούστας, ἐνῶ ἐξυπονοεῖται καὶ ἀπὸ τὴν ἄλλοτε κινητικότητα τοῦ ζώου καὶ τὴν ὑφὴ τῆς γούνας του, ὁλοκληρώνεται δὲ καὶ ἀπὸ τὴ διακριτικὴ ζωντάνια καὶ δραστικότητα τῆς ἐνδυομένης. Τὸ ἐσωτερικὸ δὲ μέλαν μὲ τὰ μαῦρα γάντια, προσδίδει ἰδιαίτερη κομψότητα καὶ φινέτσα. Χαριτωμένο καὶ τὸ τσαντί.
Ἔτσι ὑπάρχει μία ἁρμονικὴ τριχρωμία μαύρου, γκρὶ-μπὲζ καὶ μώβ, ἔστω κι’ ἂν τὸ τελευταῖο, χρωματολογικὰ θεωρεῖται σύμβολο τοῦ πόνου.
Τὸ σπουδαιότερο ὅμως εἶναι ἡ ἐντύπωση ποὺ δημιουργεῖ ἡ σεμνὴ μορφή Σας, μὲ τὸ σοφό, ἀλλὰ καὶ εἰρωνικὸ μειδίαμα – ποὺ γελοιοποιεῖ τὸ κενὸ καὶ εὔηθες τοιοῦτο τῶν μοντέρνων ψευδοχρυσομάλλων "θεοτήτων". Θυμίζει μιὰ μινιατοῦρα, ἢ γαλλικὴ "πορσελάνη" τοῦ Rococo.
Ἐπιπλέον, παρουσιάζει μιὰ ἰδιαίτερη τρυφερότητα, εὐαισθησία καὶ χάρη, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ στοιχεῖο ἀναφαίρετο τῆς μαεστρίας καὶ τῶν ἐμπειριῶν τῆς ὥριμης καλλιτέχνιδος, ἡ ὁποία κινεῖται καὶ ὁμιλεῖ δωρικά, ἀποφεύγοντας τὴν μορφολογικὴ καὶ γλωσσικὴ φλυαρία.
Εἶναι σὰν νὰ μᾶς λέει: Ἰδοὺ ἐγώ, ἡ δημοφιλέστερη γιαγιὰ-ντίβα τῆς ἑλληνικῆς τηλεόρασης! Τί ἔχετε νὰ πῆτε;

Χαλκηδών, 17. 01. 2011
Μὲ ἰδιαίτερη ἐκτίμηση καὶ εὐχὲς
Ὁ Χαλκηδόνος Ἀθανάσιος
Απογευματινή Κων/πόλεως 15.2.2011

Πέμπτη 17 Φεβρουαρίου 2011

ΣΤΗΝ ΑΠΟΓΕΥΜΑΤΙΝΗ ΤΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ



Στο σημερινό φύλλο της ιστορικής εφημερίδας Απογευματινή της Κωνσταντινουπόλεως, την οποία εκδίδει ο φιλόπονος και φιλογενής Μιχάλης Α. Βασιλειάδης, δημοσιεύτηκε το ημέτερον κείμενο για το άρθρο του Μ. Πρωτοπρεσβυτέρου π. Γεωργίου Τσέτση: "Το μετέωρο βήμα της Ορθοδοξίας".
Εδώ παραθέτω κάποιες προσθήκες στο αρχικό κείμενο.

Όπως εύστοχα έχει σημειώσει σε σχετικό άρθρο του ο Παντελής Καλαϊτζίδης “κείμενα και λόγος αυτοκριτικός και ελεγκτικός έναντι της Δύσεως, όπως του Ράνσιμαν, αντί να λειτουργήσουν αφυπνιστικά προς την κατεύθυνση επανακάλυψης της χριστιανικής καθολικότητας και οικουμενικότητας, ή ως μέτρο αυτοκριτικής και αναμέτρησης με τα δικά μας λάθη και παραλείψεις, ευνόησαν μάλλον τον εφησυχασμό και την αυτοδικαίωση, την πνευματική αυτάρκεια και εσωστρέφεια, την “ελληνορθόδοξη” θριαμβολογία, καθώς και τα παράγωγά της: την όξυνση του επιθετικού επαρχιωτισμού, του αντιδυτικισμού και του αντιευρωπαϊσμού” (περ. Αναλόγιον, τευχ. 3, σελ. 125).

...

Ο π. Γ. Τσέτσης τονίζει στο άρθρο του την ανάγκη για ομοψυχία των Ορθοδόξων Εκκλησιών. Αυτό το ομόφρονον θα πρέπει να εκδηλώνεται και με την καλύτερη δυνατή εκπροσώπηση στους Διαχριστιανικούς και Διαθρησκειακούς Διαλόγους. Γιατί, δυστυχώς, κάποιες Εκκλησίες συμμετέχουν στους Διαλόγους εκπροσωπούμενες ανεπαρκώς. Κάτι που έχει σαν συνέπεια η ενδοορθόδοξη ενότητα να πλήττεται από αστοχίες που εκθέτουν την Ορθοδοξία στους ετεροδόξους ή αλλοθρήσκους. Ο διάλογος είναι πλέον μονόδρομος. Γι' αυτό και η ενότητα των Ορθοδόξων καθίσταται εκ των συνθηκών μονόδρομος.

βλ. και amen.gr


ΑΠΟΨΕ Η ΤΑΙΝΙΑ ΤΗΣ ΣΤΕΛΛΑΣ ΑΡΚΕΝΤΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΜΕΓΑΛΟ ΓΛΥΠΤΗ ΓΙΑΝΝΟΥΛΗ ΧΑΛΕΠΑ


Απόψε στις 8 στον κινηματογράφο Τριανόν της Αθήνας η πρεμιέρα της ταινίας Εγώ, ο Γιαννούλης Χαλεπάς της Στέλλας Αρκέντη.
Η ταινία θα παίζεται μέχρι τις 23 Φεβρουαρίου και θα έχει τρεις προβολές καθημερινά: 18.00, 20.15 και 22.30.
Στο σημερινό φύλλο της εφημερίδας Ριζοσπάστης διαβάζουμε για την ταινία:
Η ταινία της Στέλλας Αρκέντη για τον γλύπτη Γιαννούλη Χαλεπά είναι η πρακτική απόδειξη ότι η Τέχνη είναι μία και αδιαίρετη παρά τις εφτά εκφράσεις της. Διέπεται, μάλιστα, από τις τρεις παραμέτρους που διαπερνούν όλες τις τέχνες και τις ενώνουν στο ένα και αδιαίρετο αισθητικό γεγονός: Τη μουσικότητα, τη γραφικότητα και την ποιητικότητα. Πυκνή, πολυμορφική και σύνθετη η προσέγγιση στο έργο, στη ζωή και την αρρώστια του Χαλεπά, στη σχέση με την μητέρα του, στη φιλοσοφία του για τη δημιουργία και τον δημιουργό. Αποδραματοποιημένος και αυστηρός ο λόγος.


Η ταινία της Αρκέντη διέπεται από εντονότατη θεατρικότητα σε στοιχεία και συμβάσεις, η οποία, όμως, όχι μόνο ενσωματώνεται, αλλά αφομοιώνεται σε ένα κινηματογραφικότατο αποτέλεσμα. Η κάμερα ρέει κι όταν είναι σταθερή, στο εργαστήρι του Χαλεπά στριφογυρίζει αργά σαν να φοβάται μη σπάσει κάποιο πρόπλασμα, αγγίζει τις επιφάνειες, χαϊδεύει τα σχήματα, επιτείνει την πλαστικότητα της εικόνας. Εκπληκτική η σεκάνς με τις δύο καθήμενες φιγούρες, δίπλα δίπλα αλλά μακριά, ο Χαλεπάς σε μεγάλη ηλικία και η μητέρα του να αφηγούνται. Εκκωφαντική η παρουσία της αφαίρεσης, η προσπάθεια να παραμεριστεί οτιδήποτε περίσσιο για να φθάσει κανείς κατευθείαν στην ουσία. Μνεία ιδιαίτερη στη μουσική και στον τρόπο που η Αρκέντη την εντάσσει οργανικά στην αφήγηση. Τέλος, θα ήθελα να αναφερθώ στους ηθοποιούς. Στον Θανάση Παπαθανασίου και την Ιωάννα Γκαβάκου, η οποία στιγμές στιγμές αγγίζει σημεία ύψιστης, απόλυτης και σπάνιας ερμηνείας, με όπλο σημαντικό τις βραχνές, χαμηλές οκτάβες στην τοποθέτηση της φωνής ...

Η παραγωγός και σκηνοθέτις Στέλλα Αρκέντη σπούδασε σκηνοθεσία στην Αθήνα, στη Σχολή Κινηματογράφου "'Λυκούργος Σταυράκος" και στο Παρίσι στο Πανεπιστήμιο: PARIS VIII.
ΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑ & ΠΑΡΑΓΩΓΕΣ ΤΑΙΝΙΩΝ ΜΙΚΡΟΥ ΜΗΚΟΥΣ
Tαινίες Mικρού Mήκους με συμπαραγωγή
1988, "Eνας Hθοποιός Δημιουργείται". Συμπαραγωγός: Eλληνικό Kέντρο Kινηματογράφου.
1986, "Aυτή και η Άλλη". Συμπαραγωγοί: Γιώργος Eμιρζάς & Bαγγέλης Kοτρώνης.
1983, «Θεαματικοί ή Φαντασματικοί».
ΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑ & ΠΑΡΑΓΩΓΕΣ ΤΑΙΝΙΩΝ ΜΥΘΟΠΛΑΣΙΑΣ ΜΕΓΑΛΟΥ ΜΗΚΟΥΣ
1987, «ENA XPEOΣ ΠAΛIO». Σενάριο σε συνεργασία με την Άντζελα Μπρούσκου Συμπαραγωγοί: "Positive E.Π.E., Mαίρη Xατζημιχάλη Παπαλιού" & Γιώργος Eμιρζάς.
2010, «Εγώ, ο Γιαννούλης Χαλεπάς». Μοντάζ- Κάμερα - Παραγωγή – Σενάριο –Σκηνοθεσία.
ΠAPAΓΩΓH & EKTEΛEΣH ΝΤΟΚΥΜΑΝΤΕΡ & ΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑ & ΣΕΝΑΡΙΟ
Από το 2008 έχει ξεκινήσει μια σειρά ντοκυμαντέρ, με θέμα την αδιάσπαστη ενότητα της ελληνικής τέχνης ανά τους αιώνες. Όπου πρωτότυπα θέματα θα δίνουν αφορμή για την παρουσίαση της Ελληνικής τέχνης και των μορφών της, από την Αρχαιότητα έως σήμερα.
2010, «Τρείς Παίδες εν Καμίνω». Ντοκυμαντέρ για το Λειτουργικό δράμα στα Βυζαντινά χρόνια (στη φάση του μοντάζ).
2010, Η "Ακολουθία των Χριστουγέννων με τους Βυζαντινούς Χορούς της Αγίας Ειρήνης" υπό την διεύθυνση του Χοράρχη Λυκούργου Αγγελόπουλου (Τηλεοπτική εκπομπή 245 λεπτά). Προβλήθηκε στο κανάλι της Βουλής.
2008, «Ο πάπυρος της Οξυρύγχου», το τέλος μιας εποχής και η αρχή μιας άλλης» διάρκεια 40’ λεπτών. Είναι το πρώτο επεισόδιο της σειράς ντοκυμαντέρ και προβλήθηκε από το κανάλι της Βουλής.
2008, «Τα 30 Χρόνια της Ελληνική Βυζαντινής Χορωδίας». Διάρκεια 80’ λεπτών.
Προβλήθηκε επίσης από το κανάλι της Βουλής.
1997, Nτοκυμαντέρ μεγάλου μήκους, με τίτλο «Ένα - Δύο - Tρία». Παραγωγή: Oργανισμός Πολιτιστικής Πρωτεύουσας της Eυρώπης, Θεσσαλονίκη 1997, Cyber Screen.
Xορηγία: Ίδρυμα Iωάννου Φ. Kωστοπούλου. Εκτέλεση Παραγωγής, Σενάριο, Σκηνοθεσία.
ΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑ & ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΘΕΑΤΡΙΚΟΥ ΕΡΓΟΥ
2004, Θεατρική παράσταση «O Aριστόξενος και οι Oλυμπιακοί αγώνες».
Συγγραφή - Σκηνοθεσία: Στέλλα Αρκέντη
Παραγωγή: Λιάνα Πατέρα. Yπό την αιγίδα της Aρχιεπισκοπής Aθηνών.
ΠAPAΓΩΓH & ΕΚΤΕΛΕΣΗ ΘEATPIKΩN ΠAPAΣTAΣEΩN & ΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑ
1996, Θεατρική παράσταση «O Δίκρανος Nτίσνεϋ», του Φίλιπ Pίντλεϋ, στον «Tεχνοχώρο υπό Σκιάν». Παραγωγή Cyber Scene. Xορηγία: Reynolds - Camel Art.
1995, Θεατρική παράσταση «ΠEPΣEΣ» στο θέατρο του Λυκαβηττού στα πλαίσια του Φεστιβάλ Aθηνών. Xορηγοί: Yπουργείο Tουρισμού - Philip Morris - Χαλυβουργική Α.Ε.
ΑΛΛΕΣ ΑΣΧΟΛΙΕΣ
Πρόεδρος της Eταιρείας Cyber Scene - Mουσικό και Θεατρικό Kέντρο Mελετών και Παραστάσεων. Aπό το 1995 - 2005.
2006, Θεατρικό έργο με τίτλο «Silly season».
2004, Θεατρικό έργο με τίτλο «O Aριστόξενος και οι Oλυμπιακοί αγώνες» κατόπιν παραγγελίας της παραγωγού Λιάνας Πατέρα και της Αρχιεπισκοπής Αθηνών.
2000, Σενάριο με τίτλο «Regardez Macha» (Arc en ciel). Mε την υποστήριξη του Ευρωπαϊκού προγράμματος Media για την ανάπτυξη σεναρίου.
2008, Λιμπρέττο για την Όπερα της Σωτηρίας Αδάμ «Το Βλέμμα του Αετού».
2009, Σενάριο μεγάλου μήκους με τίτλο: «Η Λογική γεννάει Τέρατα» στηριγμένο στο μυθιστόρημα του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη «Η Φόνισσα». Tα γυρίσματα της ταινίας ξεκίνησαν τέλος του 2010.

Τετάρτη 16 Φεβρουαρίου 2011

Ο ΣΤΑΥΡΟΣ ΖΟΥΜΠΟΥΛΑΚΗΣ ΕΞΩ ΑΠΟ ΤΑ ΔΟΝΤΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΔΗΛΩΣΕΙΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ


Δόξα και τιμή και έπαινος πρέπουν στον Σταύρο Ζουμπουλάκη, τον διευθυντή του ιστορικού περιοδικού Νέα Εστία και κράτιστο φιλόλογο, για όσα έγραψε στο τελευταίο τεύχος της Ν. Εστίας (τχ. 1840, Ιανουάριος 2011, σ. 187-190) με αφορμή τις αντισημιτικές δηλώσεις του μητροπολίτου Πειραιώς Σεραφείμ.

Το εκτενές σχόλιό του επιγράφεται “Ακραίος αντισημιτισμός, άκρα σιωπή”. Για τον Σταύρο Ζουμπουλάκη το πρόβλημα δεν είναι μόνο οι προκλητικότατες δηλώσεις του Πειραιώς Σεραφείμ, αλλά η σιωπή γύρω από το θέμα. Και διευκρινίζει πως δεν εννοεί τις αντιδράσεις των Εβραϊκών ή άλλων οργανώσεων, ή τις αποδοκιμασίες κάποιων πολιτικών, αλλά των υποτιθέμενων ζωντανών μελών της Εκκλησίας. Σημειώνει εμφαντικά: “Δεν αποδοκίμασαν τις φρικαλέες απόψεις εκείνοι που πρωτίστως έπρεπε να το πράξουν: οι επίσκοποι, οι ιερείς, οι μοναχοί, οι θεολόγοι, τα μέλη των ενοριών της Εκκλησίας της Ελλάδος. Λέω πρωτίστως αυτοί διότι ο αντισημιτισμός συνιστά τεράστια πνευματική απειλή κατά του χριστιανισμού, αφού αλλοιώνει με τον πιο βάναυσο τρόπο την ευαγγελική διδασκαλία”.

Ο Ζουμπουλάκης δεν διστάζει να χαρακτηρίσει το σχετικό με το θέμα ανακοινωθέν της Διαρκούς Ιεράς Συνόδου ως “κουτοπονηριές”! Απευθυνόμενος στους ιεράρχες λέει με τρόπο ευθύ: “Όχι, κύριοι συνοδικοί, το θέμα δεν ήταν να καταδικαστεί άλλη μια φορά ο φυλετισμός, αλλά να καταδικαστεί ο μητροπολίτης Πειραιώς για τις φρικτές αντισημιτικές δηλώσεις του”.

Φίλοι μου από το εξωτερικό, κληρικοί και λαϊκοί, αναγνώστες της Ιδιωτικής Οδού, μού επεσήμαναν από την πρώτη στιγμή αυτό που επίσης επισημαίνει ο Σταύρος Ζουμπουλάκης: “Σε οποιαδήποτε άλλη χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αν ο πρόεδρος, επί παραδείγματι, μιας ορεινής κοινότητας τριάντα κατοίκων είχε ξεστομίσει τέτοια κουβέντα, θα είχε πάει σπίτι του – σε ορισμένες μάλιστα και στη φυλακή”!

Στο κείμενό του ο Ζουμπουλάκης παραθέτει παραδείγματα από την Καθολική Εκκλησία, η οποία έχει καταδικάσει ανάλογες δηλώσεις επισκόπων της, επειδή ακριβώς έχει γίνει συνείδηση ότι “η άρνηση των θαλάμων αερίων και του Ολοκαυτώματος δεν είναι ιστορική άποψη, είναι βαρύ ηθικό ατόπημα”.

Επίσης, ο Στ. Ζουμπουλάκης απαντά και στο τάχα ...υπεράνω ερώτημα – συμβουλή, που και η Ιδιωτική Οδός έχει επανειλημμένως δεχθεί από πολλούς: “Τι κάθεσαι και ασχολείσαι με όλους αυτούς τους ανεκδιήγητους τύπους;”. Η απάντησή του είναι συντριπτική!

Και για το τέλος, ...στολίζει την δήλωση συμπαράστασης του Γλυφάδας Παύλου στον Πειραιώς με ένα μεγαλοφωνότατο “Αίσχος!”.

Αναζητήστε, αγαπητοί συνοδίτες, τη Νέα Εστία και διαβάστε το πλούσιο και υψηλού επιπέδου περιεχόμενό της και αυτό το εξαιρετικό άρθρο του Σταύρου Ζουμπουλάκη.

Γιατί πρέπει επιτέλους να βλέπουμε και να λέμε την των πραγμάτων αλήθεια. Χωρίς φόβο και με πάθος!


ΤΟ 1821 ΤΟΥ ΣΚΑΪ ΚΑΙ ΟΙ ΑΝΤΙΔΡΑΣΕΙΣ


Το γνωσιολογικό έλλειμμα γύρω από το 1821 έχει επισημανθεί επανειλημμένως από τους ειδικούς. Τα έγραψε θαυμάσια και ο Νίκος Μπακουνάκης στην επιφυλλίδα του στο Βήμα την περασμένη Κυριακή και συμπεραίνει ως απότοκο της ...αγνωσίας:
"Δεν είναι τυχαίο ότι οι θεσμοί, κυρίως τα πανεπιστήμια, δεν ασχολούνται με το ΄21, που σημαίνει ότι δεν προκύπτουν διδακτορικές διατριβές κ.ο.κ., και είναι αμφίβολο αν υπάρχει σήμερα στο πανεπιστήμιο καθηγητική θέση της οποίας το αντικείμενο να περιγράφεται ως «Ιστορία της Ελληνικής Επανάστασης» ή του «Αγώνα για την Ανεξαρτησία".
Έρχεται, λοιπόν, μια τηλεοπτική σειρά να καλύψει (!) αυτό το κενό! Τα αμφιλεγόμενα θέματα είναι τα ίδια, αυτά, δηλαδή, που έθεσε τα τελευταία χρόνια η νεώτερη επιστημονική έρευνα: Αν η Επανάσταση ξεκίνησε από τα Καλάβρυτα στις 25 Μαρτίου, αν το Κρυφό Σχολειό είναι μύθος, αν η Επανάσταση ήταν πρωτίστως ταξική, ποιος ήταν ο ρόλος των Φαναριωτών κ.α. Γνωστά όλα αυτά σε όσους ασχολούνται στοιχειωδώς με τα ιστορικά ζητήματα. Απλώς τώρα η έκφρασή τους μέσα, όχι από επιστημονικά εγχειρίδια ή ανακοινώσεις σε συνέδρια, αλλά από μια τηλεοπτική σειρά με ευρύτατη απήχηση, προκαλεί τις αναμενόμενες αντιδράσεις.
Φυσικά η ιστορία δεν πορεύεται με τη λογική του άσπρου-μαύρου, ούτε ερμηνεύεται μόνο ψυχολογικά ή ιδεολογικά. Υπάρχουν ιστορικά τεκμήρια που οι συντελεστές της σειράς 1821 του Σκάι αγνοούν ή παραβλέπουν, όσο και αν επικαλούνται την επιστημοσύνη τους για να προβληθούν ως το "διαφορετικό".
Νομίζω, πάντως, ότι είναι ωφέλιμη η κουβέντα που έχει ανοίξει με αφορμή τη σειρά, ενώ είναι άξια καταγραφής και ερμηνείας τα φαινόμενα αντίδρασης (Καλαβρυτινοί, Επίσκοποι, δυστυχώς και Χρυσαυγίτες κ.ο.κ.).
Επίσκοποι τινές ανέλαβαν τον ρόλο εθνοσωτήρος κι αυτό είναι αρκούντως γελοίο από πολλές πλευρές. Μιλούν παραληρηματικά για την ελευθερία που μας χάρισαν οι πρόγονοί μας, την ίδια στιγμή που οι ίδιοι στραγγαλίζουν κάθε αντίθετη άποψη ακόμα και με υπόγεια μέσα. Υπεραμύνονται της Επανάστασης όταν οι ίδιοι στην καθημερινή τους πρακτική δεν δέχονται καν την άρθρωση ενός θεολογικού λόγου πιο αφυπνιστικού των συνειδήσεων από αυτόν που έχουν συνηθίσει. Το καριοφύλλι προτάσσουν σήμερα εν είδει πυροτεχνήματος, γιατί λησμόνησαν το πετραχήλι, δηλαδή την επί τον τράχηλό τους υψηλή πνευματική ευθύνη.
Ο καιρός δεν είναι για έξαλλα λόγια, αλλά για υπεύθυνη στάση και σοβαρή δράση.
Θεόφιλος (Χατζημιχαήλ): Ο Ήρως Αθανάσιος Διάκος το 1821. Συλλογή Αλ. Ξύδη, Μακ. Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης

Τρίτη 15 Φεβρουαρίου 2011

ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΠΟΛΙΟΡΚΙΑΣ ΤΟΥ ΜΑΧΜΟΥΝΤ ΝΤΑΡΟΥΙΣ


Kυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Μαϊστρος, με την επιμέλεια των φιλόπονων εκδοτών Εύης Βουλγαράκη και Δημήτρη Πισίνα, και τη χορηγία του Επιτίμου Προξένου του Λιβάνου στην Πάτρα Γασάν Γαντούρ, ένα ποίημα - ποταμός του μεγάλου ποιητή Μαχμούντ Νταρουίς, σε μετάφραση από τα αραβικά Αγγελικής Σιγούρου.
Πρόκειται για μια δίγλωσση έκδοση και είναι το πρώτο ολόκληρο βιβλίο του Νταρουίς που μεταφράζεται στα ελληνικά από τα αραβικά.
Στην όλη εκδοτική προσπάθεια συνέβαλαν καθοριστικά ο υποπρόξενος του Λιβάνου στην Πάτρα Μισέλ Ναζάρ και ο πτυχιούχος Αραβικής φιλολογίας και μεταφραστής Roni Bou Saba.

Η μεταφράστρια Αγγελική Σιγούρου μας εισάγει στο ποιητικό βιβλίο:

"Τον Ιανουάριο του 2002, απομονωμένος στη Ραμάλα, ο εθνικός ποιητής των Παλαιστινίων Μαχμούντ Νταρουίς (1942-2008), σημειώνει μέρα με τη μέρα, σε σύντομα ποιήματα, τις εντυπώσεις του από έναν πόλεμο όλο και πιο άγριο, γράφοντας τελικά αυτό το εκτενές ποίημα που αποτελείται από εκατό περίπου θραύσματα, ως αντίδραση στην επίθεση του ισραηλινού στρατού στα παλαιστινιακά εδάφη.

Ποίημα άμεσο, μαχητικό, όπου κάθε θραύσμα αιχμαλωτίζει μια στιγμή, μια σκηνή, μια φευγαλέα σκέψη."

Ποίηση στα όπλα, λοιπόν! Η ποίηση εκφράζει τον μαχόμενο λαό. Η ποίηση του Νταρουίς ηχεί σαν πολυβόλο. Μα σκοπός πάντα είναι, πέρα από τη φρίκη του πολέμου, η δικαιοσύνη και η ειρήνη. Τα κατ' εξοχήν ποιητικά όπλα!

Ιδού στίχοι εκρηκτικοί του Νταρουίς:

Καμιά ομηρική ηχώ εδώ.

Οι θρύλοι χτυπούν τις πόρτες μας όταν τους έχουμε ανάγκη.

Καμιά ομηρική ηχώ…

Εδώ, ένας στρατηγός αναζητά ένα κράτος που κοιμάται

Κάτω από τα ερείπια μιας επερχόμενης Τροίας.


Οι στρατιώτες υπολογίζουν την απόσταση

ανάμεσα στο είναι και το τίποτα

πίσω απ’ το στόχαστρο ενός άρματος…


Υπολογίζουμε την απόσταση

ανάμεσα στα σώματά μας και την οβίδα…

με την έκτη μας αίσθηση.

Η ΦΛΕΡΥ ΤΗΣ ΑΘΑΝΑΣΙΑΣ




Στο ενημερωμένο Mediasoup εντοπίσαμε δυο ανέκδοτες ηχογραφήσεις της Φλέρυς Νταντωνάκη που έγιναν για το Τρίτο Πρόγραμμα του Μάνου Χατζιδάκι to 1980. Στο πιάνο ο ίδιος ο συνθέτης.
Δύο κλασικά, πλέον, τραγούδια από τον κύκλο των Μάνου Χατζιδάκι και Νίκου Γκάτσου Αθανασία, που κυκλοφόρησε το 1976, με ερμηνευτές την Δήμητρα Γαλάνη και τον Μανώλη Μητσιά. Αθανασία και Ο Γιάννης ο φονιάς.
Εδώ στην προσφιλή εκδοχή του Χατζιδάκι όταν ...δοκίμαζε με τη Φλέρυ. Για φωνή και πιάνο. Η ευαισθησία στα άκρα, δηλαδή το τραγούδι στην πιο καθαρή και υψηλή μορφή του.


Δευτέρα 14 Φεβρουαρίου 2011

π. ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΤΣΕΤΣΗ: “Το μετέωρο βήμα της Ορθοδοξίας”



Η περίφημη ρήση του μεγάλου Στήβεν Ράνσιμαν ότι “στον 21ο αιώνα θα επιβιώσει μόνον η Ορθόδοξη Εκκλησία, γιατί δεν θα έχει αποτινάξει την ιδέα ότι η θρησκεία είναι μυστήριο”, ή αλλιώς ότι “ο 21ος αιώνας θα είναι ο αιώνας της Ορθοδοξίας”, έτυχε μεγάλης απήχησης και κατέστη τσιτάτο από πολλούς, όχι μόνο απλά αισιόδοξους αλλά σούπερ ορθοδόξους, οι οποίοι κραδαίνουν την Ορθοδοξία ως ιδεολογική σημαία έναντι των πάσης φύσεως ...αντιπάλων.
Διαβάζοντας το κείμενο του Μ. Πρωτοπρεσβυτέρου της Μ.τ.Χ.Ε. π. Γεωργίου Τσέτση “Το μετέωρο βήμα της Ορθοδοξίας” (δημοσιεύθηκε στον τόμο Ζ', 2010, της Επιστημονικής Παρουσίας Εστίας Θεολόγων Χάλκης) αντιλαμβάνεται ο καθείς ότι τα πράγματα δεν είναι τόσο απλά και κυρίως δεν επιτρέπουν θριαμβολογίες. Η Πανορθόδοξη Ενότητα είναι το αεί ζητούμενο και δεν είναι τόσο αυτονόητο τους καιρούς μας. Παρ' ότι έχει δηλωθεί επανειλημμένως επισήμως και από τις κατά καιρούς Συνάξεις των Προκαθημένων των Ορθοδόξων Εκκλησιών, εν τούτοις δεν είναι εύκολη υπόθεση στην πράξη.
Ο π. Γεώργιος Τσέτσης, έχοντας θητεύσει για δεκαετίες ολόκληρες στο Παγκόσμιο Συμβούλιο Εκκλησιών και στους Διαχριστιανικούς και Διορθόδοξους Διαλόγους, ως μέλος αντιπροσωπειών του Οικουμενικού Πατριαρχείου, γνωρίζει τα πράγματα όσο λίγοι. Στο ευστοχότατο κείμενό του “Το μετέωρο βήμα της Ορθοδοξίας” καταγράφει την πραγματικότητα που αντιπαλαίει την ενότητα.
Σημειώνει χαρακτηριστικά ο π. Γ. Τσέτσης:
...Η ἀπροθυμία πολλῶν κατά τόπους Ἐκκλησιῶν νά συμμορφώνονται μέ τά πανορθοδόξως ἀποφασιζόμενα· ἡ ἀμφισβήτηση ἀπό ὁρισμένες Ἐκκλησίες τῶν συμπεφωνημένων κειμένων τῶν ἐπισήμων διμερῶν θεολογικῶν Διαλόγων συνόλης τῆς Ὀρθοδοξίας˙ οἱ διενέξεις μεταξύ διαφόρων κατά τόπους Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν ἐξ ἀφορμῆς ἐδαφικῶν διεκδικήσεων· οἱ σχισματικές τάσεις σέ πολλές Αὐτοκέφαλες Ἐκκλησίες, μέ ἔξωθεν, συχνά, παρεμβάσεις· οἱ ἐμφανεῖς, ἤ ἐκ τοῦ ἀφανοῦς, ἀπόπειρες ἀναμείξεως παραγόντων μιᾶς Ἐκκλησίας στά ἐσωτερικά ζητήματα μιᾶς ἄλλης ἀδελφῆς Ἐκκλησίας, ὅπως καί πολλές ἄλλες "ἀνορθόδοξες" ἐνέργειες καί μεθοδεύσεις, ὧν οὐκ ἔστιν ἀριθμός, ἀποτελοῦν χωρίς ἀμφιβολία αἰτίες ἀποδυναμώσεως τοῦ ἑνιαίου σώματος τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας, συντελοῦν στόν ἀποπροσανατολισμό τῶν πιστῶν, καί δίνουν πρός τά ἔξω τήν ἐντύπωση ὅτι στόν Ὀρθόδοξο κόσμο μεταξύ θεωρίας καί πράξεως, μεταξύ αὐτῶν πού πρεσβεύουμε καί αὐτῶν τά ὁποῖα πράττουμε, «χάσμα μέγα ἐστήρικται».
Όλα αυτά, και άλλα προβλήματα ενότητος, λειτουργούν ως τροχοπέδη για την Σύγκληση της Αγίας και Μεγάλης Συνόδου, ο δρόμος προς την οποία μοιάζει αδιέξοδος...
Αυτό, δηλαδή, που διακρίνει – δυστυχώς – την Ορθοδοξία στον καιρό μας είναι μια εσωστρέφεια, μια έκδηλη αδυναμία συνοχής και λειτουργίας “εν ενί στόματι και μιά καρδία”. Η λογική των Εθνικών Εκκλησιών δηλητηριάζει ακόμα την Ορθόδοξη σκέψη και ζωή. Συν το γεγονός ότι διάφορες Αυτοκέφαλες Εκκλησίες αναπτύσσουν σφαίρες επιρροής, προσδοκώντας ίδια οφέλη, κάτι που αποτρέπει την σάρκωση τού “εις εσμέν εν Χριστώ Ιησού”.
Ο π. Γεώργιος Τσέτσης τα λέει θαυμάσια. Αρκεί να ενστερνισθούμε την επιτακτική ανάγκη για ενότητα, προκειμένου η Ορθοδοξία να αποτελέσει την όντως σαρκωμένη ελπίδα στον σύγχρονο κόσμο που υποφέρει από κατακερματισμό:
“Γιά νά εἶναι ὄντως πειστικό τό μήνυμά της καί ἀποτελεσματική ἡ ὁποιαδήποτε αὐτῆς πρωτοβουλία, εἶναι ἀπαραίτητο ὅπως οἱ κατά τόπους Ἐκκλησίες μας ἐνεργοῦν ὁμόφωνα καί ὁμόψυχα, ὄχι δέ ὡς ἄσχετες καί ἐντελῶς ἀνεξάρτητες ἀπ' ἀλλήλων μονάδες.
Ὅσο ὅμως, ὑπό τό πρόσχημα μιᾶς κακῶς ἐννοούμενης καί ἐσφαλμένως ἑρμηνευόμενης καί ἀσκούμενης Αὐτοκεφαλίας, θά συνεχίσουμε νά πορευόμαστε μόνοι καί ἀσυντόνιστοι, ὅσο ὑπό τήν ἐπήρεια ἑνός ἐπιθετικοῦ ἐθνικισμοῦ θά πλήττουμε δίκην ἐλευθέρων σκοπευτῶν τό ἑνιαῖο σῶμα τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας, ὅσο καιρό σχίσματα καί διασπαστικές κινήσεις θά μᾶς διχάζουν τραγικά σέ ὅλα τά πλάτη καί μήκη τῆς ὑφηλίου, ὅσο θά καταστρατηγοῦμε Ἱερούς Κανόνες καί θά παραγκωνίζουμε βασικές ἐκκλησιολογικές ἀρχές πού ἀπό ἀμνημονεύτων χρόνων διέπουν τίς μεταξύ τῶν κατά τόπους Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν σχέσεις, τότε, φοβοῦμαι ὅτι ὁποιαδήποτε ἐκ μέρους μας ἀπόπειρα νά διεκδικήσουμε ἡγετικούς ρόλους ἀνά τήν χριστιανική οἰκουμένη, θά εἶναι καταδικασμένη σέ ἀποτυχία. Καί ἡ ρήση τοῦ Runciman θά παραμένει, ἁπλῶς, ἕνα ρητορικό σχῆμα!”
Και το βήμα της Ορθοδοξίας προς την οικουμένη κινδυνεύει να μείνει όντως μετέωρο...

Κυριακή 13 Φεβρουαρίου 2011

ΤΗΝ ΠΕΜΠΤΗ ΣΤΟ "'ΤΡΙΑΝΟΝ" Η ΤΑΙΝΙΑ ΤΗΣ ΣΤΕΛΛΑΣ ΑΡΚΕΝΤΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΓΙΑΝΝΟΥΛΗ ΧΑΛΕΠΑ

Την ερχόμενη Πέμπτη 17 Φεβρουαρίου θα προβληθεί στον κινηματογράφο Τριανόν στην Αθήνα μια ταινία μεγάλου μήκους, μια ταινία μυθοπλασίας, μια ταινία με θέμα την καλλιτεχνική πορεία του μεγάλου γλύπτη Γιαννούλη Χαλεπά.
Παραγωγή και σκηνοθεσία της Στέλλας Αρκέντη, που εκπροσωπεί την άλλη Ελλάδα, της Ιδιωτικής Οδού και ενός ήθους διαφορετικού.

Η ίδια η Στέλλα Αρκέντη μας λέει για την προσωπική της περιπέτεια σε σχέση με την ταινία:
H προσωπικότητα του Γιαννούλη Χαλεπά και κυρίως η αγάπη και η αφοσίωσή του στην τέχνη με παρακίνησαν να γυρίσω αυτήν την ταινία. Μελετώντας το έργο του πολλά στοιχεία της δικής μου καλλιτεχνικής αναζήτησης βρήκαν διέξοδο έκφρασης.
Ο Χαλεπάς με έμαθε πολλά, και συνέβαλε στο να ολοκληρωθεί το καλλιτεχνικό ύφος μου. Όπως λέει ο Γκαίτε “γυρνώ στον εαυτό μου και ανακαλύπτω έναν ολόκληρο κόσμο”.
Η ταινία μιλάει για τον αγώνα του Χαλεπά να ανακαλύψει το δικό του ύφος και ταυτόχρονα για το πώς η ελληνική τέχνη μπορεί να παραμείνει κλασσική και ταυτόχρονα σύγχρονη. Θεωρώ ότι η ταινία είναι αυτοβιογραφική στο βαθμό που κάθε δημιουργός αναζητά το ωραίο και το αληθινό.


Δούλεψα το σενάριο της ταινίας δύο χρόνια, δέκα ώρες την ημέρα σε μεγάλη απομόνωση. Μελέτησα τον βίο και του έργο του μεγάλου αυτού δημιουργού παράλληλα με τα χαρακτηριστικά της ελληνικής δημιουργίας-τέχνης.
Καρπός αυτής της εργασίας είναι η συγκεκριμένη ταινία και μεταξύ των άλλων η απόφασή μου να αφοσιωθώ στην δημιουργία ταινιών με πορτραίτα δημιουργών. Όχι μόνο δεν κουράστηκα αλλά ομολογώ ότι πέρασα την πιό δημιουργική περίοδο στην ζωή μου.



Στο έργο περιγράφεται ο αγώνας του Χαλεπά να ξεφύγει από τον Βαυαρικό κλασσικισμό προς μια προσωπική δημιουργία. Η ανάγκη να αφομοιώσει την Αρχαία Ελληνική τέχνη παράλληλα με την Βυζαντινή τεχνοτροπία γίνεται ένας αγώνας τιτάνιος να αποδώσει ήθος και ύφος ελληνικό και ταυτόχρονα σύγχρονο.
Η ταινία παρουσιάζει τον αγώνα αυτόν. Οι διάλογοι είναι σχεδόν όλοι λόγια του ίδιου του δημιουργού. Η αφήγηση στηρίζεται πάνω στους ίδιους τους μύθους που απασχόλησαν τον ίδιο τον γλύπτη και έγιναν σημαντικοί σταθμοί στην ζωή του. Το ύφος της ταινίας ακολουθεί την ελληνική αυτή γραμμή, δωρική στην παρουσίαση, αργή στον ρυθμό σαν ένα κράτημα του Κουκουζέλη που μας εγκλωβίζει στον ψυχικό κόσμο του μεγάλου δημιουργού και μας αφήνει να απολαύσουμε το μεγαλείο του μεγάλου γλύπτη.

Ο ΚΡΟΤΟΣ ΤΟΥ ΝΤΕΝΕΚΕ ΚΑΙ Η ΜΕΛΩΔΙΑ ΤΗΣ ΑΓΙΟΤΗΤΟΣ


Του π. Παύλου Α. Βαταβάλη

Θεολόγου - Γραμματέως της Ιεράς Μητροπόλεως Ιωαννίνων

«Ὁ κρότος τοῦ ντενεκὲ καὶ ἡ μελῳδία τῆς ἁγιότητος» εἶναι μιὰ βαρβαρότητα ἐκμοντερνισμοῦ τοῦ Ἀποστολικοῦ χωρίου «Ἐὰν ταῖς γλώσαις τῶν ἀνθρώπων λαλῶ καὶ τῶν ἀγγέλων, ἀγάπην δὲ μὴ ἔχω, γέγονα χαλκὸς ἠχῶν ἤ κύμβαλον ἀλαλάζον». Ἐνδεχομένως ὁ κρότος τοῦ τίτλου νὰ ἀποκαλύπτει καὶ γιὰ τὸν ὁμιλητὴ τὸ ἴδιο ἀκριβῶς γιὰ τὸ ὁποῖο θέλει νὰ μιλήσει, τὴν ἀπουσία δηλαδὴ τῆς ἀγάπης μέσα του, τὸ θορυβῶδες τοῦ τίτλου του ποὺ τὸν κάνει νὰ ἀλαλάζει ἐκκωφαντικὰ ὡς ντενεκές.
Τὸ σίγουρο εἶναι ὅτι ἂν μπορούσαμε νὰ σταθοῦμε γιὰ μιὰ στιγμὴ ἔξω ἀπὸ τὰ σταθερὰ πλαίσια τοῦ τόπου καὶ τοῦ χρόνου, καὶ νὰ ἀποξενωθοῦμε μόνο γιὰ λίγο ἀπὸ τὸν φρενήρη ρυθμὸ τῆς ζωῆς μας, καὶ κάνουμε τὸν κόπο νὰ ἀντικρύσουμε τὸν ἑαυτό μας, τὴ ζωή μας, φοβοῦμαι πὼς πολλοὶ θὰ σταθοῦμε στὴν ἴδια πλευρά, ἑνὸς ντενεκέ, ἄψυχου καὶ θορυβώδους.
Μοῦ δόθηκε πρὸς ἀνάπτυξη τὸ θέμα τῆς ἀγάπης. Καὶ εἶναι βέβαιο πὼς ἔχω καὶ ἔχετε ἀκούσει πολλὲς καὶ πολὺ καλύτερες ἐμβανθύνσεις. Ἂν θὰ ἀποτολμοῦσα κάτι θὰ προσέθετα τὸ ἑξῆς: Στὸ συγκεκριμένο χωρίο ὁ Ἀπόστολος χρησιμοποιεῖ, καὶ πιστεύω ὄχι τυχαῖα, τὸ ρῆμα «ἔχω», ὅταν ὁμιλεῖ γιὰ τὴν ἀγάπη.
Λέγει ὁ Ἀπόστολος: «Ἐὰν… ἀγάπην δὲ μὴ ἔχω». Χρησιμοποιεῖ ἕνα ρῆμα κτητικό, ποὺ φανερώνει κατοχή. Τὸ «ἀγάπην ἔχω» δὲν εἶναι δηλωτικὸ μιᾶς ἁπλῆς ἐκδήλωσης συναισθημάτων. Ἡ ἀγάπη ποὺ πρεσβεύει ὁ Ἀπόστολος δὲν μπορεῖ νὰ ἐκδηλώνεται τυχαῖα ἢ περιστασιακά. Ὄταν ἔχεις τὴν ἀγάπη μέσα σου δὲν μπορεῖς νὰ ἀγαπᾶς δέκα ἀνθρώπους καὶ ἄλλους δέκα νὰ μισεῖς ἢ γιὰ ἄλλους δέκα νὰ αδιαφορεῖς. Ἢ ἔχεις ἀγάπη γιὰ ὅλο τὸν κόσμο, γιὰ ὅλη τὴ δημιουργία, γιὰ ὅλη τὴ κτίση ἢ δὲν ἔχεις καὶ ἀπλᾶ κροτεῖς διαφορετικά, ἀνάλογα μὲ τὸ ποιὸς θὰ ἔρθει σὲ ἐπαφὴ μαζί σου.
Κάποτε τό ‘λεγε ἕνας θεολόγος, ἐμφατικὰ καὶ παράδοξα, ἀλλὰ ἔχει τὴν ἀλήθειά του. Ἕξι δισεκατομμύρια ἀνθρώπους νὰ ἀγαπᾶς, ἕναν νὰ μὴν ἀγαπᾶς, παράδεισο δὲν βλέπεις. Διότι, βλέπετε, τό «ἔχω ἀγάπη» τοῦ Ἀποστόλου δὲν ἀφήνει περιθώρια ἐπιλογῆς. Τό «ἔχω ἀγάπη» ἤ «δὲν ἔχω ἀγάπη» τοῦ Ἀποστόλου εἶναι μιὰ πρόταση ὀντολογική. Δείχνει αὐτὸ ποὺ ἔχουμε. Δείχνει αυτὸ ποὺ εἴμαστε. Αὐτὸ ποὺ εἶμαι, αὐτὸ ποὺ ἔχω εἶναι ὀντολογικό, εἶναι φύσις, δὲν εἶναι κάτι ἐκτὸς τῆς φύσεως. Ἡ ἐπιλογὴ ἐκεῖ δὲν ἔχει θέση.
Στὸ βαθμὸ ποὺ ἐμφιλοχωρεῖ ἡ ἐπιλογὴ μεταβαίνουμε ἀπὸ τὴν ὀντολογία στὴν ἠθική. Ἡ ἠθικὴ προσφέρει τὴ δυνατότητα τῆς ἐπιλογῆς καὶ ἄρα προϋποθέτει μία φύση ποὺ παλινδρομεῖ μεταξὺ φθορᾶς καὶ ἀφθαρσίας, ἀνήμπορη νὰ τελέσει τὸ ἅλμα τῆς πίστεως καὶ τῆς πλήρους μεταμορφώσεως ποὺ προσφέρει ἡ συσσωμάτωσή μας μὲ τὸν Χριστό. Προτάσσει τό «πρέπει» ἀντὶ τοῦ νά «εἶναι» κανεὶς ἀγάπη. Προτάσσει τὴν ἀγάπη ὡς διηνεκὴ ἐπιλογή, χωρὶς νὰ ἐξασφαλίζει οὔτε κἂν τὴν ἀκεραιότητά της. Διότι, ὅπως κάθε τι ἀνθρώπινο, ἔτσι καὶ οἱ καθημερινές μας ἐπιλογὲς ἔχουν πολλὲς φορές, ἂν ὄχι πάντα, καὶ τὴν ἰδιοτέλειά τους.
Στὴν Ἐκκλησία ὁ ἄνθρωπος καλεῖται νὰ ἀγαπήσει, ὄχι περιστασιακὰ καὶ προσωποληπτικά, ἀλλὰ ὡς μεταμορφωμένη φύσις μέσα στὸ Σῶμα τοῦ Χριστοῦ, τὴν Ἐκκλησία. Γενόμενος ὁ ἴδιος, ὁ καθένας ἀπὸ μᾶς, Σῶμα Χριστοῦ, μέλος τοῦ Σώματός του, ἀποτινάσσει τὴν ἐπιλογικὴ ἀγάπη του, ἀποτινάσσει τὸν προσωπικό του τενεκὲ ποὺ σέρνει στὸ διάβα τῆς ἱστορικότητάς του καὶ ἐνδύεται τὴ μελῳδικότητα τῆς ἁγιότητος. Πλέον, δὲν ὀφείλεις ἁπλᾶ νὰ αγαπήσεις, ἀγαπᾶς διότι δὲν μπορεῖς νὰ κάνεις ἀλλιῶς. Ἡ ἐπιλογὴ ἔχει συντελεστεῖ καὶ συντελεῖται διαρκῶς στὴ μία καὶ μόνη ὀντολογικὴ ἐπιλογή: νὰ εἶμαι ἐν Χριστῷ, νὰ εἶμαι Χριστός.
Στὴν Ἐκκλησία ἡ ἀγάπη, ὅπως καὶ κάθε ἄλλη ἀρετή, δὲν εἶναι ἠθικὴ κατηγορία ἀλλὰ ὀντολογική. Τὸ αὐτεξούσιο τοῦ ἀνθρώπου, μέσα στὴν Ἐκκλησία, δὲν χορηγεῖται ἔτσι φθηνά, ὥστε νὰ ἐπιλέγει κανεὶς περιστασιακὰ τὰ θύματα τῆς ἀγάπης του. Μιὰ τέτοια φθηνὴ ἐλευθερία δὲν γεννᾶ ἁγίους ἀλλά, ἐνδεχομένως, ὀπαδοὺς μιᾶς κοινωνικῆς κουλτούρας ἢ σέκτας. Τὸ αὐτεξούσιο, γιὰ τὸ ὁποῖο μιλᾶ ἡ Ἐκκλησία οὐσιαστικὰ ἀφορᾶ μία καὶ μόνη ἐπιλογή, τὴν ἀναμέτρηση τοῦ ἀνθρώπου μὲ τὴν προσδοκία καὶ τὴν βεβαιότητα τῆς ἀναστημένης φύσεως τοῦ Θεανθρώπου, μὲ λίγα λόγια τὴ προσωπική μας μετοχὴ στὴ θέωση. Τὸ αὐτεξούσιο εἶναι ἡ σχοινοβασία μεταξὺ τῆς ἀνθρώπινης ἀθλιότητος καὶ μεγαλειότητος ταυτόχρονα, μὲ φόντο τὴν αἰωνιότητα.
Γι’ αὐτὸ καὶ τό «ἀγάπην ἔχω» τοῦ Ἀποστόλου ἐνῶ εἶναι κτητικὸ δὲν συνιστᾶ ἀξιομισθία πράξεων, δὲν ἀποτελεῖ κατόρθωμα τοῦ ἀνθρώπου. Καὶ ἀπὸ τὴν ἄλλη, ἂν καὶ δὲν χωράει ἐπιλογὴ στὸ πότε καὶ σὲ ποιὸν θὰ ἐκδηλώνεται, ταυτόχρονα προϋποθέτει καὶ τὴ μοναδική, πραγματικά, ὀντολογικὴ ἐπιλογὴ τοῦ ἀνθρώπου, νὰ εἶναι ἢ νὰ μὴν εἶναι Θεός.
Μὲ ἁπλᾶ λόγια, ἡ ἀγάπη τῆς ἐπιλογῆς εἶναι μιὰ ἠθικὴ διέξοδος, τὴν ὁποία ἄλλοτε ἐξασκοῦμε καὶ ἄλλοτε ὄχι, ἀλλὰ πάντοτε στὰ ἰδιοτελῆ πλαίσια τῆς ἐπιλογῆς ποὺ κάνουμε ἐμεῖς καὶ μόνον ἐμεῖς. Ἀντίθετα, ἡ ἐπιλογὴ τῆς ἀγάπης, ἡ συγκατάνευση καὶ τὸ πολυπόθητο «ναί» τῆς συναντήσεώς μας μὲ τὸ Θεό, ἡ ἐπιλογὴ τῆς πραγματικῆς ἕνωσης καὶ συσσωματώσεώς μας στὸ Χριστὸ μᾶς ἐξασφαλίζει μιὰ ἀγάπη ποὺ μᾶς δίδεται ἄνωθεν, ὡς χάρη καὶ χάρισμα, διηνεκὴς καὶ μόνιμη, ἐντός μας. Διότι, τότε, μέσα μας, ζεῖ ὁ Χριστὸς καὶ ὁ Χριστὸς δὲν παζαρεύει τὴν ἀγάπη του στὸ ἄθλιο ἀλισβερίσι τῆς ἀνθρωπίνης ἰδιοτέλειας.
Αὐτὸ πρέπει νὰ ζητοῦμε ἢ μᾶλλον καὶ κατεπειγόντως νὰ ἐπιζητοῦμε. Ὁ πρῶτος καὶ μοναδικὰ βεβαιωμένος, ἀπὸ τὸν ἴδιο τὸν Κύριό μας, ἅγιος τῆς Ἐκκλησίας μας, ὁ ληστής, ποὺ σταυρώθηκε δίπλα στὸ Χριστό, στὴ μεγάλη ἀναμέτρηση τοῦ αὐτεξουσίου του, δὲν παγιδεύτηκε στὰ δίχτυα καμιᾶς καιροσκοπικῆς ἐπιλογῆς καὶ ἠθικῆς. Στὴ μεγάλη αὐτὴ ἀναμέτρηση τοῦ αὐτεξουσίου του, ποὺ δὲν διήρκησε περισσότερο ἀπὸ δέκα δευτερόλεπτα, κατόρθωσε μὲ τὴν ἐπιλογή του, μὲ τὸ ψέλλισμα καὶ μόνον ἐλαχίστων, φτωχῶν λέξεων, μὲ ἕνα «μνήσθητί μου Κύριε ἐν τῇ Βασιλείᾳ σου», νὰ ἁρπάξει μιὰ θέση στὸν παράδεισο καὶ νὰ καταστεῖ ὁ πρῶτος πολίτης τοῦ οὐρανοῦ.
Τρανὸ παράδειγμα γιὰ νὰ θυμόμαστε μιὰ καὶ μόνο βασικὴ ἀλήθεια. Πὼς οὔτε τὰ κηρύγματα σώζουν, οὔτε οἱ νηστεῖες, οὔτε οἱ μετάνοιες, οὔτε ἡ ἠθική μας ἀξιοσύνη οὔτε τὰ ἀνδραγαθήματά μας. Διότι, πολὺ ἁπλᾶ, σωτηρία δὲν εἶναι τὸ καλύτερο δυνατὸ ποὺ μπορῶ νὰ ἀπογίνω μὲ τὶς πράξεις μου ἀλλὰ σωτηρία σημαίνει νὰ γίνω Θεός. Καὶ αὐτὴ τὴ σωτηρία ἦρθε νὰ φέρει στὸν κόσμο ὁ Χριστός. Καὶ γι’ αὐτὸ ἔγινε ἄνθρωπος, ὄχι γιὰ νὰ δώσει ὑποδείγματα καὶ παραδείγματα ἠθικῶν ἐπιλογῶν ἀλλὰ γιὰ νὰ θεώσει, νὰ μεταμορφώσει τὴν ἀνθρώπινη φύση, νὰ τὴν κάνει, νὰ μᾶς κάνει Θεούς.
Δυστυχῶς, στὶς μέρες μας, ἔχουμε μεταφέρει τὴν ἠθικὴ καὶ τὴν ἔχουμε στρογγυλοκαθίσει σὲ περίοπτη θέση μέσα στὴν Ἐκκλησία. Ἔχουμε μολύνει ἀκόμα καὶ τὸ θεμελιωδέστερο ὅλων, τὴ Θεία Εὐχαριστία. Ποιά, ἀλήθεια, εἶναι ἡ μελῳδία μας σήμερα, ὅταν ἐνὼ σφύζουν οἱ ἐκκλησίες, κοινωνοῦν ἐλάχιστοι; Πῶς μπορεῖ κάποιος νὰ ἰσχυρίζεται ὅτι ἀγαπᾶ ὅταν δὲν μετέχει τοῦ κοινοῦ Ποτηρίου; Ποιὰ ἡ ἀγάπη μας ὅταν στὴ δική μας μεγάλη ἀναμέτρηση τοῦ αὐτεξουσίου μας ἀρνούμαστε ἐμφατικὰ στὸν συνάνθρωπο τοῦ διπλανοῦ μας στασιδίου νὰ γίνουμε ἕνα Σῶμα καὶ μέρη ἐκ μέρους; Ὅταν κοινωνοῦμε ἀπὸ φοβικὰ σύνδρομα πρὸ τοῦ ἐπικρεμάμενου θανάτου μας καὶ μετατρέπουμε τὸ Σῶμα του καὶ τὸ Αἷμα Του σὲ εἶδος τοτὲμ καὶ μαγικοῦ φυλακτοῦ, γιὰ τὴν περίπτωση ποὺ ἡ Ἐκκλησία ἀληθεύει ὅταν ὁμιλεῖ γιὰ αἰωνιότητα καὶ κόλαση; Γιὰ ποιὰ ἀγάπη μιλοῦμε, ὅταν σπρωχνόμαστε νὰ κοινωνήσουμε πρῶτοι καὶ γρήγορα, ὅπως κάνουμε στὴν οὐρὰ τῶν ταμείων τοῦ ΣούπερΜάρκετ; Ἀλλὰ ἐκεῖ εἴμαστε συνήθως πιὸ εὐγενικοί!
Πῶς μιλᾶμε γιὰ ἀγάπη καὶ πῶς, ἀλήθεια, πῶς, πιστεύουμε ὅτι εἴμαστε Ἐκκλησία, ἕνα Σῶμα καὶ ὄχι αὐτάρεσκες μονάδες, ὅταν ἡ μετοχὴ μας στὴ Θεία Εὐχαριστία, ποὺ μὲ τό «Εὐλογημένη» τοῦ Ἱερέως εἰσαγόμαστε στὴ Βασιλεία τοῦ Θεοῦ, εἰδικὰ τὶς μεγάλες ἑορτές, σταματᾶ τὴ στιγμὴ ποὺ ἀτομικὰ κοινωνήσαμε καί, ἀμέσως, χωρὶς δεύτερη σκέψη, τὴν κοπανᾶμε σὰ κυνηγημένοι ἔξω ἀπὸ τὴν ἐκκλησία καὶ πρὶν τό «Δι’ εὐχῶν» τῆς Βασιλείας, ἔμπλεοι, παρόλα αὐτά, ὅτι ἐκπληρώσαμε ἕνα ὕψιστο κοινωνικὸ καθῆκον; Πόσα ἀκόμη ἐρωτήματα, σκληρὰ εἶναι ἡ ἀλήθεια, μποροῦν νὰ εἰπωθοῦν; Γι’ αὐτὸ καὶ τελικὰ ἐρχόμαστε μέσα στὴν Ἐκκλησία ξένοι ὁ ἕνας γιὰ τὸν ἄλλο καὶ φεύγουμε ξένοι. Τίποτα δὲν μᾶς ἑνώνει καὶ πολλὰ μᾶς χωρίζουν.
Μὰ θὰ κοινωνοῦμε κάθε Κυριακή; Σὲ κάθε Θεία Λειτουργία; Μὰ εἴμαστε ἄξιοι; Γιατὶ μήπως οἱ Ἱερεῖς καὶ σίγουρα πρῶτος ἐγώ, εἴμαστε ἄξιοι; Μήπως ἄξιζε ὁ ληστὴς νὰ ἀντικρύσει τὴν πόρτα τοῦ Παραδείσου; Μήπως ἄξιζε σύνολο τὸ ἀνθρώπινο γένος τὴ θυσιαστικὴ ἀγάπη τοῦ Κυρίου μας;
Στὴ λογικὴ τῆς ἠθικῆς τὸ ἄξιος εἶναι ἀπόλυτα συνυφασμένο μὲ τὶς πράξεις μας. Μὲ τὶς ἱκανότητες καὶ τὶς ἀτέλειές μας. Ἡ λογικὴ τῆς ἠθικῆς φωνάζει, κροτεῖ καὶ ἀλαλάζει ὅτι ἂν νήστεψες, ἂν προσευχήθηκες, ἂν ἐξομολογήθηκες, ἀκόμα καὶ ἂν μετανόησες, εἶσαι ἄξιος, ἕστω κι ἂν ἀγωνίζεται νὰ μᾶς τὸ ἀποκρύψει, θάβοντάς το στὰ συντρίμια μιᾶς δήθεν εἰσέτι ἀναξιότητος. Ἐμφωλεύει ὅμως μέσα μας καὶ σὰν τὸ σκόρο ἀπομυζεῖ κάθε ἰκμάδα τῆς ὄντως ζωῆς ἀλλὰ ἐν τέλει ἀποκαλύπτεται ἐν καιρῷ στὴν ὑποκρισία της.
Στὴ λογικὴ τῆς Ἐκκλησίας, ἄξιος καθίστασαι ὅταν θέλεις. Ἄξιος γίνεσαι στὴν ἐπιλογὴ τοῦ «ναί, ἔρχου Κύριε Ἰησοῦ». Στὴν καταφατικὴ ἀπόκριση στὸ μυστήριο. Στό «ναί» θέλω νὰ εἶμαι μαζί Σου. Θέλω νὰ γίνω Σῶμα Σου καὶ Σὺ Κεφαλή μου. Εἶναι τὸ «αἰτεῖτε καὶ δοθήσεται», τόσο ἁπλὸ μὰ καὶ τόσο παράλογο καὶ περίπλοκο γιὰ τὴν ἠθικὴ τοῦ κόσμου. Δὲν τὸ κατακτᾶς ἀλλὰ κατακτιέσαι ἀπὸ τὴ Χάρη τοῦ Θεοῦ.
Γι’ αὐτὸ καί «τὰ ἅγια» δίδονται «τοῖς ἁγίοις». Αυτὸ δὲν λέμε μετὰ τὸ «Πρόσχωμεν»; Νὰ δοθοῦν τὰ ἅγια στοὺς ἁγίους; Μήπως εἴμαστε ἅγιοι ἠθικὰ ὅσοι κοινωνοῦμε καὶ ὅσοι δὲν κοινωνοῦμε ὄχι; Αὐτὸ τὸ παράδοξο συμβαίνει στὴν Ἐκκλησία. Στὴν Ἐκκλησία, ὡς μέλος της, μπορῶ νὰ πῶ, χωρὶς ἴχνος ματαιοδοξίας, ὅτι εἶμαι ἅγιος, διότι ἡ ἁγιότητα μοῦ δίδεται ὡς χάρη καὶ ὡς χάρισμα, δὲν εἶναι ἀξιομισθία. Ἀντιθέτως, δὲν μπορῶ νὰ πῶ ὅτι εἶμαι ἀναμάρτητος, διότι σὲ ἀντίθεση μὲ τὴν ἁγιότητα, ποὺ δίδεται σὲ ἐκείνους ποὺ τὴν ἀποζητοῦν ἐν Ἐκκλησίᾳ, ἐν κοινωνίᾳ, σὲ ἐκείνους ποὺ θέλουν νὰ γίνουν καὶ γίνονται ἕνα μὲ τὸ Σῶμα τοῦ Χριστοῦ, ἡ ἁμαρτία εἶναι ἐξ ὁλοκλήρου δικὸ μου κατόρθωμα καὶ ψευτο-παλικαριά!
«Αἰτεῖτε καὶ δοθήσεται ὑμῖν» εἶναι τὸ κλειδὶ τοῦ παραδείσου ποὺ πρῶτος παρέλαβε ὁ ληστὴς ἐπάνω στὸ Σταυρό. «Αἰτεῖτε καὶ δοθήσεται» ἡ κλεὶς τῆς μελωδικῆς πενταγράμμου τῆς αγάπης ἢ ἄλλώς πως τό «Πρόσθες ὑμῖν πίστιν» καὶ σὲ παραλλαγὴ τό «πρόσθες ὑμῖν ἀγάπην» τῶν ἀποστόλων. Αἴτημα προσευχῆς διαρκοῦς ἀλλὰ καὶ μετοχῆς διαρκοῦς στὸ Σῶμα Του καὶ τὸ Αἷμα Του, διότι, πάντοτε, καὶ μέσα στὴν Ἐκκλησία καὶ ὡς στρατευόμενα μέλη Της, κουβαλᾶμε τὴ φθορὰ καὶ σέρνουμε τὸ σαρκίο τοῦ θανάτου καὶ τῆς ἁμαρτίας.
Ἔτσι καὶ μόνον ἔτσι, ἡ ἀγάπη, ὅπως καὶ κάθε ἄλλη ἀρετή, δὲν θὰ μπορεῖ νὰ εἶναι ἐπιλογὴ ἀλλὰ ἡ μόνη ὀντολογική μας ἀπόκριση, ἡ μόνη διέξοδος στὸ ἀδιέξοδο τῆς μίας καὶ μοναδικῆς ἐπιλογῆς μας νὰ εἴμαστε ἐν Χριστῷ, νὰ εἴμαστε Χριστός.
«Εἶδες τὸν ἀδελφόν σου, εἶδες Κύριον τὸν Θεό σου», λέει ἕνα γεροντικὸ ἀπόφθεγμα περὶ ἀγάπης. Ἂς τὸ σπουδάσουμε αὐτό, ὄχι ἠθικὰ ἀλλὰ ἀποκαλυπτικὰ καὶ θὰ διαπιστώσουμε ὅτι προσφέρει καὶ μία ἀκόμη πιὸ δυναμικὴ προοπτική. Ἂς ὀρθοτομήσουμε ὀντολογικά, λέγοντας: «Εἶδες τὸν ἑαυτόν σου εἶδες Κύριον τὸν Θεό σου». Μέσα μας νὰ κατοικεῖ ὁ Χριστὸς καὶ ἡ ἀγάπη πλέον δὲν θὰ ὑποκύψει στὴν ἐλευθερία τοῦ φθαρτοῦ γνωμικοῦ μας θελήματος ἀλλὰ θὰ μεταμορφωθεῖ σὲ ἀναπόδραστη ἀνάγκη, σὲ ἔρωτα μανικὸ καὶ ἐξουσιαστικό, αὐτεξουσιαστικό, ἂν μοῦ ἐπιτρέπεται ἡ ἔκφραση.
Δὲν προσδιορίζουν οἱ πράξεις μας τὸ εἶναι μας, ἀλλὰ τὸ εἶναι μας καθορίζει τὶς πράξεις μας. Ἡ ἀφετηρία τῆς ὕπαρξης εἶναι πάντοτε καὶ πρωταρχικὰ ὀντολογικὴ καὶ ὄχι ἠθική. Τὸ νὰ εἶμαι ἐν Χριστῷ, τὸ νὰ ζεῖ ὁ Χριστὸς ἐν ἐμοί, ἡ σχέση αὐτή, αὐτὴ ἡ ἄθληση καὶ συνάμα συνάθληση, διότι ἐδὼ κανεῖς δὲν εἶναι μόνος, διότι ἐδὼ δὲν εἶναι ΣούπερΜάρκετ, ἀναγκαστικὰ ὁδηγεῖ στὴν ἐκδήλωση τῆς ἀγάπης καὶ κάθε ἀρετῆς καὶ ἀγωνίσματος, ἐν τόπῳ καὶ χρόνῳ, στὸ τώρα.
Νὰ ἀναθεωρήσουμε, λοιπόν, τὴ ζωὴ μας, νὰ ζοῦμε ὡς ἐν Βασιλείᾳ Θεοῦ, νὰ προγευθοῦμε ἀπὸ τοῦ νῦν τὴν μελῳδικότητα τῆς μελλούσης ζωῆς, νὰ ἀτενίζουμε τὸν κόσμο καὶ τὴ κτίση μέσα από τὰ ἔσχατα, διὰ μέσου τῶν ἀναστημένων μας βλεμμάτων ἐν τῇ Βασιλείᾳ τοῦ Θεοῦ, ἀμήν.

Η ομιλία αυτή εκφωνήθηκε πριν από λίγη ώρα στον  Ιερό Ναό Κοιμήσεως της Θεοτόκου ("Περιβλέπτου")  πόλεως Ιωαννίνων, στο πλαίσιο των φετεινών εσπερινών ομιλιών της Μητρόπολης, με θέμα: "Αγιότητα, το λησμονημένο όραμα".
Related Posts with Thumbnails