"ΑΧΡΟΝΙΚΕΣ ΤΟΠΟΘΕΤΗΣΕΙΣ" ΤΗΣ ΘΑΛΕΙΑΣ ΞΕΝΑΚΗ ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ

Έκθεση ζωγραφικής της Θάλειας Ξενάκη με τίτλο «Αχρονικές Τοποθετήσεις» 

Γκαλερί Χρυσόθεμις 25ης Μαρτίου 20, Χαλάνδρι τηλ. 210.68.11.418 

Εγκαίνια: Παρασκευή 15 Μαΐου 2015, 7.30 μ.μ. 

Διάρκεια έκθεσης: 15 Μαΐου έως 6 Ιουνίου 2015 

Ώρες λειτουργίας: 

Τρίτη: 19.00 – 21.00 

Τετάρτη, Πέμπτη, Παρασκευή: 11.00 – 14.00, 19.00 – 21.00 

Σάββατο: 11.00 – 15.00 

Αχρονικές Τοποθετήσεις 

Με μια καθαρά προσωπική γραφή, η Θάλεια Ξενάκη αναπροσδιορίζει την αφήγηση του εσωτερικού χρόνου, χρόνου συνυφασμένου με μνήμες που μετατρέπονται άλλοτε σε διαχρονικές και άλλοτε σε αχρονικές. Σαθροί, απομονωμένοι, χωρίς αρχή και τέλος, κλειστοφοβικοί διάδρομοι – χώροι, αντιστοιχίες των ψυχικών τοπίων των ανθρώπων που ενυπάρχουν σε αυτούς. Πρόσωπα ελλειμματικά και στο κέντρο η ύπαρξη που αναδιπλώνεται στον εαυτό της, άλλοτε μέσα από τη ματαίωση της επικοινωνίας με τον έξω κόσμο κι άλλοτε για να τραφεί από τους θησαυρούς της μνήμης.

Ανθρώπινες υπάρξεις, εγκλωβισμένες σε ψυχρούς χρωματικά χώρους, κλειστοφοβικούς, σε διαδρόμους – σήραγγες, που οδηγούν στο άπειρο του αβέβαιου. Στο αβέβαιο μέλλον ενός πολιτικά σκληρού κόσμου, δέσμιοι ενός ανθρωποφαγικού συστήματος, ψυχές που έρπουν προσπαθώντας να αποδράσουν σε άλλες γέφυρες του νου. Αντανακλάσεις παρελθόντος, μοιάζουν πια, παραμορφωμένες εκφάνσεις της διαστρεβλωμένης από τον άνθρωπο φύσης. Όλα μολυσμένα, δηλητηριασμένα, βορά και θυσία στο κέρδος άπληστων νοών. Οι ζωές μας, αντιασφυξιογόνες μάσκες προσαρμογής στη θανάτωση της Φύσης αλλά και διεκδίκησης ελευθερίας και δικαιοσύνης. Απομεινάρια υγρών τσιμέντων, σαθρών σανίδων που τρίζουν αβέβαια στο πάτημα, κοιτάζοντας εγκαταλειμμένες νεκροπόλεις. Τάξεις κοινωνικές, χαοτικές, αγεφύρωτες. Στα άκρα τους, πείνα και απληστία αξεχώριστες αλλά και αλληλοτροφοδοτούμενες. Αναζητώντας ελευθερίες, που κλάπηκαν με βιαιότητα. Όμπρες ψημένες τα υπόγεια που φυλακίζουν παιδιά αθώα και ανέμελα, που παίζουν ανυποψίαστα στο αδιόρατο και απειλητικό μέλλον τους. Φιγούρες παγωμένες στο χρόνο, κάτω από το ψυχρό φως της λάμπας που στέκει απειλητικό, έτοιμο να κλέψει αλήθειες και ζωές. 

Κωνσταντίνος Σκαντζής 

γλύπτης, καθηγητής στο τμήμα ξυλογλυπτικής της ΑΣΚΤ 

Η Θάλεια Ξενάκη γεννήθηκε στη Ζάκυνθο το 1975. Είναι πτυχιούχος του τμήματος «Γραφικών Τεχνών και Καλλιτεχνικών Σπουδών» του ΤΕΙ Αθήνας (2000) και της «Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών Αθήνας» (ΑΣΚΤ) στο β΄ εργαστήριο ζωγραφικής του Χρόνη Μπότσογλου (2005), με ειδικότητα στη σκηνογραφία, στο εργαστήριο του Γιώργου Ζιάκα. Έχει πραγματοποιήσει δύο ατομικές εκθέσεις (Απτικότητες, Γκαλερί «Κρύπτη», Ζάκυνθος, 2008• Τοποθετήσεις, «Χώρος Τέχνης Ίριδα», Ζάκυνθος, 2014) και έχει λάβει μέρος σε 24 ομαδικές εκθέσεις στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Έχει κάνει εικονογράφηση σε βιβλία και λευκώματα. Έχει κάνει σκηνικά-κοστούμια για παραστάσεις θεάτρου, σύγχρονου χορού και μουσικού θεάτρου. 

Προσωπική ιστοσελίδα: thaliaxenaki.weebly.com

ΤΟ "ΑΣΜΑ ΑΣΜΑΤΩΝ" ΤΟΥ ΜΑΝΟΥ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ

Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου 

Στον περίφημο κύκλο τραγουδιών του «Μεγάλος Ερωτικός» (1972), ο Μάνος Χατζιδάκις μελοποιεί δύο τραγούδια στο αρχαιοελληνικό πρωτότυπο. 

Το τραγούδι Κέλομαί σε Γογγύλα σε ποίηση Σαπφούς που ερμήνευσε η Φλέρυ Νταντωνάκη και το Κραταιά ως θάνατος αγάπη, που ήταν η μελοποίηση ενός αποσπάσματος από το Άσμα Ασμάτων του Σολομώντος, βιβλίου της Παλαιάς Διαθήκης στη μετάφραση των Ο’ ερμηνευτών (από το εβραϊκό πρωτότυπο). Οι στίχοι που επέλεξε ο Χατζιδάκις είναι από το 7ο και 8ο Άσμα και στην ιστορική, πλέον, ηχογράφηση το τραγουδούν όλοι οι συντελεστές του «Μεγάλου Ερωτικού», δηλ. η Φλέρυ Νταντωνάκη, ο Δημήτρης Ψαριανός και η χορωδία της Έλλης Νικολαϊδη. Μάλιστα, είναι χαρακτηριστικό ότι ο Χατζιδάκις θέλησε το «Άσμα» να κλείσει τον δίσκο, μ’ ένα μάλλον θριαμβευτικό τρόπο, αφού όντως «Κραταιά ως θάνατος αγάπη». 

Πρέπει εδώ να σημειωθεί ότι ο Χατζιδάκις είναι, μέχρι τώρα, ο μοναδικός έλληνας συνθέτης ο οποίος μελοποίησε στο πρωτότυπο απόσπασμα από το «Άσμα Ασμάτων». 

Εξ’ όσων γνωρίζω, πολύ αργότερα, το 2009 κυκλοφόρησε δίσκος με τη μελοποίηση του «Άσματος Ασμάτων» από τον Μάριο Στρόφαλη, όπως το απέδωσε στα νέα ελληνικά ο Λευτέρης Παπαδόπουλος. Το 2010 κυκλοφόρησε μια νέα μουσική εργασία πάνω στο ποίημα – πάλι στην μετάφραση Λ. Παπαδόπουλου - αυτή τη φορά από τον συνθέτη και μουσικό ερευνητή, Κώστα Μυλωνά. 

Σε μια συνέντευξη τύπου για την παρουσίαση του δίσκου του Στρόφαλη, ο Λ. Παπαδόπουλος είχε πει για την δική του μετάφραση: «Εγώ, σε αντίθεση με τον Σεφέρη, έριξα το βάρος στο ερωτικό στοιχείο. Θέλω να φθάσει τραγουδιστικά στον κόσμο». 

Νομίζω όμως ότι ακόμα δεν έχει γίνει αυτό. Η μόνη μελοποίηση που έχει περάσει στον κόσμο και τραγουδιέται συχνά – και από μαθητές – είναι αυτή του Μάνου Χατζιδάκι. Το «Κραταιά ως θάνατος αγάπη» είναι ένα κλασικό τραγούδι. 

Αυτά σκέφτηκα διαβάζοντας την πολύ ενδιαφέρουσα μελέτη της Κίρκης Κεφαλέα «Κραταιά ως Θάνατος Αγάπη - Το 'Ασμα Ασμάτων στη Νεοελληνική Λογοτεχνία» (Εκδόσεις Gutenberg, Αθήνα 2015). 

Φαίνεται πως μια αντίστοιχη μελέτη για «Το 'Ασμα Ασμάτων στη νεοελληνική μουσική», δεν είναι ακόμα ώριμη, καθώς δεν ακόμα υπάρχει ανάλογο, με τη λογοτεχνία, υλικό. Πάντως ο Χατζιδάκις ήταν και εδώ πρωτοπόρος. 

Στη συνέχεια παραθέτουμε τους στίχους και την πρώτη εκτέλεση του τραγουδιού «Κραταιά ως Θάνατος Αγάπη» από τον «Μεγάλο Ερωτικό». Στο βιντεάκι με το τραγούδι μπορείτε να δείτε και την μεταγραφή του από τον Γ. Σεφέρη, ο οποίος, ως γνωστόν, μετέγραψε ολόκληρο το «Άσμα ασμάτων».  

Τι ωραιώθης και τι ηδύνθης, 

αγάπη, εν τρυφαίς σου;

Τούτο μέγεθός σου, 

ωμοιώθης τω φοίνικι, 

και οι μαστοί σου τοις βότρυσιν. 

Είπα αναβήσομαι επί τω φοίνικι, 

κρατήσω των ύψεων αυτού. 

Εγώ τω αδελφιδώ μου, 

και επ’ εμέ η επιστροφή αυτού 

ευώνυμος αυτού υπό την κεφαλήν μου, 

και η δεξιά αυτού περιλήψεταί με. 

Υπό μήλον εξήγειρά σε 

εκεί ωδίνησέ σε η μήτηρ σου, 

εκεί ωδίνησέ σε η τεκούσα σε.  

Θες με ως σφραγίδα επί την καρδίαν σου, 

ως σφραγίδα επί τον βραχίονά σου 

ότι κραταιά ως θάνατος αγάπη, 

σκληρός ως Άδης ζήλος 

περίπτερα αυτής περίπτερα πυρός, 

φλόγες αυτής. 

Ύδωρ πολύ ου δυνήσεται σβέσαι την αγάπην, 

και ποταμοί ου συγκλύσουσιν αυτήν.

ΕΝΑ ΒΙΒΛΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΡΩΣΙΑΣ

Δημήτρης Μπαλτᾶς 

Orlando Figes, Revolutionary Russia, 1891-1991, Penguin Books, London 2014, σελ. 473 

Τό παρόν βιβλίο τοῦ O. Figes, καθηγητῆ στό Birkbeck (Λονδίνο), καί συγγραφέως τοῦ μεταφρασμένου στήν ἑλληνική βιβλίου Ὁ χορός τῆς Νατάσας (τ. 2, μετ. Χ. Οἰκονόμου, Ἐκδόσεις Ἠλέκτρα, Ἀθήνα 2006) ἀφορᾶ τήν ἐπαναστατική θεωρία καί πρακτική διάρκειας ἑνός αἰῶνα (1891-1991) στήν Ρωσσία, βεβαίως μέ κυρίαρχο γεγονός τήν ἐπικράτηση τῶν μπολσεβίκων τό 1917. 

Ἐπισημαίνει ὁ Figes ὅτι μετά τήν αἱματηρή ἐξέγερση τοῦ 1905 (σσ. 29-35), πού ἀκολούθησε τήν ταπεινωτική στρατιωτική ἥττα στόν ρωσσο-ιαπωνικό πόλεμο τοῦ 1904 (σ. 32), ὁ Τσάρος, γιά νά κατευνάσει τήν λαϊκή δυσαρέσκεια, προχώρησε σταδιακά, μέ ἐπικεφαλῆς στήν πρωθυπουργία τόν Στολύπιν, σέ ὁρισμένες πολιτικές καί οἰκονομικές μεταρρυθμίσεις, οἱ ὁποῖες, ὡστόσο, «μετά τήν δολοφονία του [τοῦ Στολύπιν] ἐγκαταλείφθηκαν» (σ. 66). 

Μερικά χρόνια ἀργότερα, καί λίγο πρίν ἀπό τήν ὀκτωβριανή ἐπανάσταση, ἡ τοποθέτηση ἑνός ἄλλου στήν πρωθυπουργία, τοῦ Ἀλ. Κερένσκι, τοῦ «μοναδικοῦ σοσιαλιστῆ καί μέλους στήν Προσωρινή Κυβέρνηση» (σ. 104) δημιούργησε στόν λαό μία ἐλπίδα «γιά ἐλευθερία» (σ. 105) καί γιά ἕνα «νέο δημοκρατικό πολιτισμό» (σ. 106). Ἀλλά ἡ ἀναβλητικότητα στίς πολιτικές ἀποφάσεις ἐκ μέρους τοῦ Κερένσκι καί παράλληλα οἱ ταχύτατες καί εὐφυεῖς κινήσεις τῶν μπολσεβίκων τοῦ Λένιν, οἱ ὁποῖοι εἶχαν ὡς κεντρικό σύνθημα τήν «καταστροφή τῆς μπουρζουαζίας» (σ. 139) ὁδήγησαν στήν ἐπικράτηση τῶν ἐπαναστατῶν. 

Ὁ Figes τονίζει ὅτι «κυρίαρχο στοιχεῖο τοῦ μπολσεβικικοῦ συστήματος ὑπῆρξε ἐξ ἀρχῆς ὁ τρόμος» (σ. 159), πού ἑδραιώθηκε μέ τήν συνδρομή τῆς μυστικῆς ἀστυνομίας. Ἕνα δεύτερο στοιχεῖο τῆς μπολσεβικικῆς πολιτικῆς ἀφορᾶ τήν ἐκπαίδευση, ἡ ὁποία «γιά τούς μπολσεβίκους ἦταν τό κλειδί γιά τήν δημιουργία τῆς σοσιαλιστικῆς κοινωνίας» (σ. 197). 

Ἀκολούθως ὁ Figes ἀναφέρεται στήν γνωστή διαδικασία τῆς «κολλεκτιβοποίησης τῆς γῆς», ἡ ὁποία εἶχε ὡς ἀποτέλεσμα τήν «καταστροφή τῶν κουλάκων» (σ. 214). Ἄς μοῦ ἐπιτραπεῖ νά προσθέσω ὅτι τό πλῆγμα γιά τήν σοβιετική οἰκονομία ἀπό τήν λεγόμενη "ἀποκουλακοποίηση'' ὑπῆρξε ἀνεπίγνωστα τεράστιο μέχρι σήμερα. 

Δέν ἀναφέρεται ἐκτενῶς ὁ Figes στίς διώξεις, ἐκ μέρους τῶν σοβιετικῶν, τῶν ἐκπροσώπων τῆς Intelligentzia πού παρέμειναν στήν Ρωσσία μετά τό 1917. Καταγράφει μόνον τίς περιπτώσεις τῆς Ἀχμάτοβα, τοῦ Ζοστένκο καί τοῦ Σοστακόβιτς (σσ. 258-262 καί σσ. 338-341). Ἀλλά στό κεφάλαιο «Ὁ μεγάλος τρόμος» παρουσιάζει ἀναλυτικά (σσ. 265- 282) τίς μαζικές συλλήψεις καί τίς ἐκτελέσεις τῶν ''ἐχθρῶν τοῦ λαοῦ'' κατά τά ἔτη 1936-1939, ἐπί ἡγεσίας Στάλιν. 

Στήν ἀναφορά τῆς συμμετοχῆς τῆς Ρωσσίας στόν β΄ παγκόσμιο πόλεμο, στόν «μεγάλο πατριωτικό πόλεμο», ὅπως τόν ἀποκαλοῦσε ἡ τότε ἡγεσία της, ὁ Figes συμπεραίνει ὅτι ἡ στρατιωτική νίκη τῆς Ρωσσίας στόν μεγάλο πατριωτικό πόλεμο», ἡ ὁποία «ἀντικατέστησε τήν μεγάλη ὀκτωβριανή ἐπανάσταση, δημιούργησε ἕνα μεγαλύτερο μύθο γιά τήν σοβιετική κοινωνία» (σ. 321). 

Συνεχίζοντας τήν ἱστορική του ἀναφορά ὁ Figes προχωρεῖ ἀπό τόν θάνατο τοῦ Στάλιν τό 1953 καί φθάνει μέχρι τήν ἐξουσία τοῦ Μ. Γκορμπατσώφ στήν δεκαετία τοῦ 1980, ὁ ὁποῖος «παρουσίασε τήν περεστρόϊκα ὡς μία ἐπανάσταση στήν σοσιαλιστική σκέψη» (σ. 393). 

Μεταξύ τῶν συμπερασματικῶν παρατηρήσεων τοῦ Figes καταγράφεται ὅτι «οἱ ἄνθρωποι βρέθηκαν σέ σύγχυση μέ τήν ἀπώλεια τοῦ κομμουνισμοῦ ὡς ἑνός συστήματος σκέψης καί πρακτικῆς» (σ. 417). 

Δέν ἀμφισβητεῖται ἀπό κανένα ὅτι ἡ  ἐπαναστατική πρακτική στήν Ρωσσία ἀπό τά τέλη τοῦ 19ου αἰ. διακρινόταν ἀπό τό ὅραμα γιά τήν οἰκοδόμηση μιᾶς καλύτερης, δικαιότερης κοινωνίας. Ὅμως, ὁ στόχος αὐτός δέν συνοδεύτηκε καί ἀπό τά ἀντίστοιχα μέσα στίς δεκαετίες πού ἀκολούθησαν. Ἄν καί θά μποροῦσε νά ἔχει κανείς ὁρισμένες ἐπιφυλάξεις ἀπέναντι σέ ὁρισμένες προσεγγίσεις τοῦ Figes, ἤ νά καταλογίσει στόν συγγραφέα τήν ἀπουσία μιᾶς ἀναλυτικῆς δευτερογενοῦς βιβλιογραφίας (ὄχι μόνον ἀγγλόφωνης), ἤ καί νά ἐπισημάνει τήν περιορισμένη ἀναφορά στήν ἄθλια ἀντιμετώπιση τῶν συγγραφέων καί τῶν καλλιτεχνῶν ἀπό πλευρᾶς τῶν μπολσεβίκων, ὡστόσο νομίζω ὅτι ἡ γενική ἱστορική καταγραφή τοῦ βιβλίου δέν χαρακτηρίζεται ἀπό τόν ὑποκειμενισμό τῆς δυτικῆς ἱστοριογραφίας γιά τήν ἐν λόγῳ περίοδο.

ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΑΠΟ ΤΟΝ ΚΥΚΛΟ "ΟΙ ΔΥΟ ΝΥΧΤΕΣ" ΤΟΥ ΜΠΑΜΠΗ ΚΑΝΑ

Τρία τραγούδια από τον κύκλο "Οι δύο νύχτες" op. 26 (1988) του συνθέτη Μπάμπη Κανά (γεννήθηκε το 1952), σε ποιήματα της Ιουλίτας Ηλιοπούλου.
Ζωντανή ηχογράφηση συναυλίας που πραγματοποιήθηκε από την Ένωση Ελλήνων Μουσουργών στις 12 Απριλίου 2000 με την σοπράνο Δάφνη Πανουργιά, την μέτζο Μαργαρίτα Συγγενιώτου και την Βίκυ Στυλιανού στο πιάνο.

ΡΑΝΤΕΒΟΥ ΑΠΟΨΕ ΣΤΙΣ 1002 ΝΥΧΤΕΣ...

Ραντεβού απόψε, στη Μουσική Σκηνή 1002 Νύχτες (Καραϊσκάκη 10, Ψυρρή): 

Μία μουσική ανθοδέσμη με κάντρυ, ροκ, μπαλάντες... και όχι μόνο. 

Ιωάννα Κατσουλάκη: τραγούδι 

Μαρία Σπυριδάκη: μαντολίνο, φυσαρμόνικα, τραγούδι 

Κώστας Ανέστης: πλήκτρα, τραγούδι 

Σπύρος Γράψας: κιθάρα, τραγούδι 

Βαγγέλης Καινούργιος: φλάουτο, ακορντεόν, κιθάρα, τραγούδι 

και... εκτάκτως: Μαριάννα Ροζάκη 

Φιλική συμμετοχή: Δάφνη Πανουργιά

Η "ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΗΛΕΚΤΡΑ" ΤΩΝ Δ. ΖΑΦΕΙΡΕΛΗ ΚΑΙ Κ. ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΟΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΗ ΕΝΩΣΗ

Το καινούριο CD του κιθαρίστα και συνθέτη Δημήτρη Ζαφειρέλη Καθημερινή Ηλέκτρα, σε ποίηση Κωστή Τριανταφύλλου παρουσιάστηκε χθες Τετάρτη, 6 Μαΐου το απόγευμα, στην Ελληνοαμερικανική Ένωση, στο κέντρο της Αθήνας. 

Την εκδήλωση άνοιξε με σύντομη προσλαλιά του ο ποιητής Κωστής Τριανταφύλλου. 

Η Ευγενία Σκάρα διάβασε ένα χαιρετισμό - ποίημα, ειδικά γραμμένο για την εκδήλωση, του ποιητή Νάνου Βαλαωρίτη. 

Ακούστηκαν τραγούδια της σουίτας Καθημερινή Ηλέκτρα από την Δάφνη Πανουργιά (η οποία ερμηνεύει μεγάλο μέρος του έργου και στο cd) και την Ευγενία Σκάρα, ενώ η Σοφία Ανδριανού τραγούδησε στιγμές της συνεργασίας της με τον Δημήτρη Ζαφειρέλη, ο οποίος συνόδευσε με την κιθάρα του τις ερμηνεύτριες. 

Ομιλητές ήσαν η Ελισάβετ Αρσενίου, αν. καθηγήτρια στο Δημοκρίτειο Θράκης, και ο μουσικοκριτικός Γιώργος Μονεμβασίτης.

Η Ελισάβετ Αρσενίου μίλησε για το ποίημα Καθημερινή Ηλέκτρα του Κ. Τριανταφύλλου, ενώ ο Γ. Μονεμβασίτης αναφέρθηκε στην μουσική του Δ. Ζαφειρέλη. 

Μια ουσιαστική μουσική ποιητική βραδιά.
Να σημειώσουμε ότι στον ψηφιακό δίσκο εκτός από την Δάφνη Πανουργιά τραγουδάει και η Μάρθα Ζιώγα. 

Ο ποιητής Κωστής Τριανταφύλλου

Η Ευγενία Σκάρα διαβάζει το ποίημα του Νάνου Βαλαωρίτη

Δημήτρης Ζαφειρέλης - Δάφνη Πανουργιά

Ελισάβετ Αρσενίου και Γιώργος Μονεμβασίτης

Δημήτρης Ζαφειρέλης - Σοφία Ανδριανού

Ο ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΟΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΘΕΑΤΡΟΥ ΣΤΑΘΗΣ ΛΙΒΑΘΙΝΟΣ ΣΤΟΝ ΡΑΔΙΟΦΩΝΙΚΟ ΣΤΑΘΜΟ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

Το Ραδιόφωνο της Εκκλησίας 89,5 στο πλαίσιο της εκπομπής «Από Τέχνη σε Τέχνη», που μεταδίδεται κάθε Κυριακή 20:00-21:00, επιχειρεί να διαλεχθεί και να παρουσιάσει τα διάφορα είδη τέχνης μέσα από προσωπικές μαρτυρίες σημαντικών ανθρώπων που τα υπηρετούν.
Αυτή την Κυριακή 10 Μαΐου 2015 θα μεταδώσει σε επανάληψη, συνομιλία με καλεσμένο τον νέο Καλλιτεχνικό Διευθυντή του Εθνικού Θεάτρου κ. Στάθη Λιβαθινό. Η εκπομπή έχει θέμα: «Ο σκηνοθέτης Στάθης Λιβαθινός μιλά για το Ρωσικό θέατρο, τον Στανισλάφσκι, τον Μέγερχολντ και τον Τσέχωφ», και την επιμελείται και την παρουσιάζει ο ιερέας και σκηνοθέτης π. Πέτρος Μινώπετρος.

Σκηνοθέτης και ηθοποιός ο Στάθης Λιβαθινός, αποφοίτησε από τη δραματική σχολή του Πέλου Κατσέλη, σπούδασε Αγγλική Φιλολογία στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και σκηνοθεσία στο Κρατικό Ινστιτούτο Θεάτρου της Μόσχας. 

Ανάμεσα στις παραστάσεις που σκηνοθέτησε συγκαταλέγονται οι: «Πεθαίνω σα χώρα» του Δ. Δημητριάδη, "Το κτήνος στο φεγγάρι" του Καλινόσκι, "Πριν την αποχώρηση" του Τόμας Μπέρνχαρντ, "Φρεναπάτη" του Κούσνερ, "Οικόπεδα με θέα" του Ντ. Μάμετ, "Αγάπης αγώνας άγονος" του Σαίξπηρ, "Μήδεια" του Ευριπίδη, "Βάσσα" του Γκόρκι, "Ηλίθιος" του Φιοντόρ Ντοστογιέφσκι," Ένας ήρωας, το καμάρι της Δύσης" του Τζ. Μ. Σινγκ,"Bασιλιάς Ληρ" του Ο. Σαίξπηρ.
Η παράσταση, της Πειραματικής Σκηνής με τη διασκευή του "Ηλίθιου" του Φ. Ντοστογιέφσκι αναδείχτηκε καλύτερη παράσταση για τη σεζόν 2006-2007 από τους αναγνώστες του περιοδικού «Αθηνόραμα». Το 2009 η σκηνοθεσία του στον "Βασιλιά Ληρ" του Σαίξπηρ για το ΚΘΒΕ τιμήθηκε με το βραβείο Διεθνούς Ρεπερτορίου των Κριτικών Θεάτρου. Από το 2001 έως το 2007 διηύθυνε την Πειραματική Σκηνή του Εθνικού Θεάτρου και το Εργαστήριο Υποκριτικής και Σκηνοθεσίας.

Ο π. Πέτρος Μινώπετρος, παρουσιαστής της εκπομπής «Από Τέχνη σε Τέχνη», είναι ένας ιερέας με σπουδές σκηνοθεσίας και μακρά πείρα στη διδασκαλία κινηματογράφου. Έχει γράψει σενάρια, έχει γυρίσει ντοκιμαντέρ και ταινίες και είναι ένας από τους βασικούς συντελεστές της Ταινιοθήκης Κινηματογραφικής Λέσχης που ίδρυσε πριν λίγο καιρό η Αρχιεπισκοπή Αθηνών.
Ο π. Πέτρος Μινώπετρος αναδεικνύεται με όλη του την δραστηριότητα ένας γεφυροποιός του χώρου των τεχνών με τον χώρο της Εκκλησίας.

Ο π. ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΣΕΤΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΧΡΗΣΗ ΠΑΤΡΙΑΡΧΙΚΩΝ ΟΦΦΙΚΙΩΝ

Σύγχυση Πατριαρχικών Οφφικίων 

Του Μ. Πρωτοπρεσβυτέρου Γεωργίου Τσέτση 

Αφορµή για το παρόν σχόλιο έδωσε η δημοσίευση στην Πύλη Εκκλησιαστικών Ειδήσεων ΑΜΕΝ.gr, στις 4 και 5 μηνός Απριλίου, δύο ανταποκρίσεων οι οποίες αφορούσαν σε συναυλίες Εκκλησιαστικής, (αλλά και παραδοσιακής), μουσικής και είχαν πραγματοποιηθεί παραμονές της Αγίας και Μεγάλης Εβδομάδος. Η µία, στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό του Κιλκίς, µερίμνη του επιτοπίου Συλλόγου Ιεροψαλτών «Πέτρος ο Γλυκύς» και η έτερη, στον Ιερό Καθεδρικό Ναό του Ευαγγελισµού Ρόδου, φροντίδι της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου και του Συλλόγου Ιεροψαλτών Ρόδου «Ευάγγελος Μουτάφης». 

Aναγινώσκοντας τα ως άνω δηµοσιεύματα, διεπίστωσα ότι δύο βασικοί συντελεστές των ως άνω συναυλιών παρουσιάσθηκαν από τους συντάξαντες αυτά ως «Άρχοντες Πρωτοψάλται της Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας» (Μ.τ.Χ.Ε.). Συγκεκριµένα, στην ανταπόκριση που παρουσίαζε την συναυλία του Κιλκίς, αναφερόταν ότι την 40µελή χορωδία του Συλλόγου «Πέτρος ο Γλυκύς», διηύθυνε «ο Άρχων Πρωτοψάλτης της Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας και Πρωτοψάλτης του Μητροπολιτικού Ναού Κιλκίς κ. Κωνσταντίνος Γαϊτανίδης», ενώ σε εκείνην που περιέγραφε τα της συναυλίας της Ρόδου, δηλωνόταν ότι στην εκδήλωση «Το Θείο Πάθος µέσα από την παράδοση», συµµετείχε «ο Άρχων Πρωτοψάλτης του Πατριαρχείου και Μ.τ.Χ.Ε. κ. Γρηγόριος Νταραβάνογλου». 

Θέλω να πιστεύω ότι σε αµφότερες τις περιπτώσεις, η απόδοση του Οφφικίου του Άρχοντος Πρωτοψάλτου της Μ.τ.Χ.Ε. στους εν λόγω γνωστούς Ιεροψάλτες, έγινε εκ παραδροµής ή άγνοιας, όχι δε προς εντυπωσιασµό του κοινού. Και τούτο διότι, σ’ όλο το Ορθόδοξο στερέωµα, τον εν λόγω ιστορικό τίτλο φέρει κατ’ αποκλειστικότητα ένα µόνο πρόσωπο. Τουτέστιν εκείνος που κοσµεί το δεξιό Αναλόγιο του Πανσέπτου Πατριαρχικού Ναού στο Φανάρι. Τον θώκο αυτό που λάµπρυναν κατά τον ρου της ιστορίας ο Μανουήλ Χρυσάφης ο Νέος, οι Ραιδεστηνοί α΄και β΄, ο Χαλάτζογλους, Πέτρος ο Βυζάντιος, ο Βιολάκης, ο Ναυπλιώτης, ο Πρίγγος, ο Στανίτσας. Και που σήμερα τον κατέχει ο Λεωνίδας Αστέρης, έστω και αν αδυνατεί να ανταποκριθεί στα καθήκοντά του, λόγω προβλημάτων υγείας. Και συνεχίζει ακόμη να κατέχει τον θώκο αυτό, απλούστατα διότι ο Σεπτός µας Προκαθήμενος, ο Οικουμενικός Πατριάρχης κ. κ. Βαρθολομαίος, αναγνωρίζοντας την πολύτιμη προσφορά του «Δάσκαλου» στην πατρώα Εκκλησιαστική µας μουσική και στην Μεγάλη Εκκλησία γενικά, τον τιμά και δεν τον απομακρύνει από την θέση την οποία διηκόνησε µε αφοσίωση και ζήλο επί μία ολόκληρη τριακονταετία. 

Προς άρσιν, λοιπόν, παρεξηγήσεων δέον να διευκρινισθεί ότι, ο µεν κ. Κωνσταντίνος Γαϊτανίδης τιμήθηκε από τον Πατριάρχη µας µε το (σχετικά νεοφανές) Οφφίκιο του «Άρχοντος Μουσικοδιδασκάλου», ενώ ο κ. Γρηγόριος Νταραβάνογλου µε εκείνο του «Άρχοντος Μαΐστορος». Ένα Οφφίκιο που είναι δανεισμένο από το πολιτειακό «αρχοντολόϊ» του Βυζαντίου, και το οποίο απονέμεται όχι µόνο σε Ιεροψάλτες, (µε σκοπό να αναγνωρισθούν αυτοί ως εφάμιλλοι του Κουκουζέλη!) αλλά και σε επιστήμονες, επιχειρηματίες και αρχιτέκτονες, όπως λ.χ. ο αείμνηστος Αριστείδης Πασαδαίος, Καθηγητής Χριστιανικής τέχνης και αισθητικής στην Θεολογική Σχολή της Χάλκης, που τιμήθηκε µε το Οφφίκιο του Άρχοντος Πρωτοµαΐστορος της Μ.τ.Χ.Ε. 

Δεν είναι η πρώτη φορά που παρερμηνεύονται και παραποιούνται Οφφίκια τα οποία απονέμονται από την Μητέρα Εκκλησία σε Ιεροψάλτες του Ελλαδικού χώρου. Προ πολλών ετών, επώνυμοι ψάλται της Θεσσαλονίκης και των Αθηνών, τιµηθέντες µε το (νεοφανές και αυτό) ήσσονος βαθμού Οφφίκιο του Άρχοντος Πρωτοψάλτου της Αρχιεπισκοπής Κωνσταντινουπόλεως, υπέγραφαν, εμφανίζονταν και διαφημίζονταν ως Άρχοντες Πρωτοψάλται της Μ.τ.Χ.Ε., συγχέοντες (ηθελημένα;) την Αρχιεπισκοπή Κωνσταντινουπόλεως µε τον Θρόνο Κωνσταντινουπόλεως, ήτοι η Αγία του Χριστού Μεγάλη Εκκλησία. 

Κατακλείοντας, θα ήθελα να παρατηρήσω ότι οι ψάλται που τιµώνται, (µε πολλή γενναιοδωρία μάλιστα), από το Φανάρι µε κάποιο Οφφίκιο, οφείλουν µε τη σειρά τους να τιμούν τόσο το Οφφίκιο το οποίο φέρουν, (έτσι όπως είναι διατυπωμένο στο εγχειριζόμενο σ’ αυτούς σχετικό Πιττάκιο), όσο και Αυτόν που τους το απένειμε «κατ’ ιδίαν Πατριαρχικήν φιλοτιµίαν και προαίρεσιν». Και το κυριώτερο, να µη λησμονούν ότι το Οφφίκιο απενεµήθη σ’ αυτούς προς αναγνώριση του λειτουργικού διακονήµατός των, ως κληρικών κατωτέρου βαθμού, από το Αναλόγιο κάποιου Ιερού Ναού και όχι για τις τυχόν επιδόσεις και επιτυχίες τους στον θύραθεν καλλιτεχνικό μουσικό χώρο. 

Απογευματινή Κωνσταντινουπόλεως

Η "ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΗΛΕΚΤΡΑ" ΤΟΥ ΔΗΜΗΤΡΗ ΖΑΦΕΙΡΕΛΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΕΤΑΙ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΟΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΗ ΕΝΩΣΗ

Το καινούριο CD του Δημήτρη Ζαφειρέλη Κ α θ η μ ε ρ ι ν ή  Η λ έ κ τ ρ α, σε ποίηση Κωστή Τριανταφύλλου παρουσιάζεται αύριο Τετάρτη, 6 Μαΐου στις 7 μ.μ. στην Ελληνοαμερικανική Ένωση (Μασσαλίας 22), με είσοδο ελεύθερη. 

Θα ακουστούν τραγούδια της σουίτας Καθημερινή Ηλέκτρα του Δημήτρη Ζαφειρέλη που θα ερμηνεύσουν η Δάφνη Πανουργιά, η Ευγενία Σκάρα και η Σοφία Ανδριανού. Ο συνθέτης θα τις συνοδεύσει με την κιθάρα του. 

Ομιλητές η Ελισάβετ Αρσενίου και ο Γιώργος Μονεμβασίτης.  

To cd που παρουσιάζεται αντανακλά «αρώματα» από διαφορετικές εποχές: “To έργο «Καθημερινή Ηλέκτρα» είναι μια σύνθεση για συμφωνική ορχήστρα και δυο γυναικείες φωνές που γράφτηκε την δεκαετία του 1970 και άρχισε να ολοκληρώνεται στις αρχές του 1980. (…) Η κύρια ηχογράφηση έγινε το 1985 και ήταν μια παραγωγή της εταιρεία «Σείριος» με διευθυντή τότε τον αείμνηστο Μάνο Χατζιδάκι” αναφέρει μεταξύ άλλων ο συνθέτης, καταλήγοντας ότι: «Τελικά ο δίσκος κυκλοφόρησε τον Σεπτέμβριο του 2014».

Διαβάστε περισσότερα για το έργο σε παλαιότερη ανάρτηση της Ιδιωτικής Οδού εδώ.
Διαβάστε, επίσης, μια μεγάλη συνέντευξη του Δημήτρη Ζαφειρέλη στην Τίνα Βαρουχάκη, στο μουσικό διαδικτυακό περιοδικό tar.
Ακούστε στη συνέχεια ένα απόσπασμα από το έργο Καθημερινή Ηλέκτρα, με την Δάφνη Πανουργιά.  

ΟΙ ΔΙΕΣΤΡΑΜΜΕΝΟΙ ΑΜΥΝΤΟΡΕΣ ΤΗΣ ΠΙΣΤΕΩΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΗΘΙΚΗΣ

Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου 

Το παράσιτο της Αστόριας, που ακούει στο όνομα Παναγιώτης Τελεβάντος, έχει επιστρατεύσει, καθώς φαίνεται, κάποιους ομοϊδεάτες του Κυπρίους θεολόγους, οι οποίοι στοιχούνται στη νοσηρή γραμμή του. 

Έτσι, για παράδειγμα, ο θεολόγος Ανδρέας Κυριακού έγραψε αρθρίδιο με τίτλο: «Ποιες αμαρτίες υποστηρίζουν ενθέρμως ο π. Β. Θερμός και ο π. Β. Χαβάτζας», στο οποίο αναφέρει: 

«Δυο βιβλία κυκλοφόρησαν τελευταία: α) π. Βασιλείου Θερμού «Ομοφυλοφιλία, ένα «ασύμμμετρο» πρόβλημα» και β) π. Βασιλείου Χαβάτζα «Στο πλάι ενός αγώνα». Όποιος κάνει τον κόπο να τα μετροφυλλήσει θα αντιληφθεί αμέσως ότι η προφητεία του Αγίου Κοσμά του Αιτωλού, που έλεγε ότι θα «έρθει μια εποχή κατά την οποία ο Διάβoλος θα βγει από το καβούκι του» ταιριάζει απόλυτα στην εποχή που ζούμε. 

Οι συγγραφείς, Ορθόδοξοι κληρικοί, ανέλαβαν εργολαβικά και συστηματικά, όχι απλώς να αποποινικοποιήσουν, αλλά να εξωραΐσουν και να καλλωπίσουν δεόντως, μια αμαρτία, την ομοφυλοφιλία. Γράφει ο π. Β. Χαβάτζας στο ανωτέρω σύγγραμμά του, σελ. 202:…». 

Ο «κύριος» αυτός μπήκε όντως στον κόπο να «μετροφυλλήσει» δύο …ανύπαρκτα βιβλία! Οι τίτλοι που αναφέρει είναι τα θέματα (σύντομων) κειμένων των δύο κληρικών, που περιλαμβάνονται στον συλλογικό τόμο, ο οποίος μόλις κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις εν πλω, με τίτλο: «Χριστιανική ζωή και σεξουαλικές σχέσεις». 

Ποιος ξέρει ποια να ήταν η …αξιόπιστη πηγή του κ. Κυριακού. Ο εν λόγω ακολουθεί την πεπατημένη, δηλ. την προσφιλή στο παράσιτο της Αστόριας τακτική της ιεχωβίτικης παράθεσης χωρίων, προκειμένου να κατηγορήσει τους δύο κληρικούς για αμνήστευση της ομοφυλοφιλίας. 

Για όποιον έχει διαβάσει τα κείμενα του π. Βασιλείου Θερμού και του π. Βασιλείου Χαβάτζα, πρόκειται για πλήρη – και συνειδητή - διαστροφή του πνεύματος των κειμένων τους. Γι’ αυτό και ο φίλος του παράσιτου της Αστόριας στο τέλος μας αποκαλύπτει τον σκοπό του: «Ελπίζω ότι ο Θεοφιλέστατος Καρπασίας κ. Χριστοφόρος δεν θα ξανακαλέσει στο νησί μας τον πιο πάνω κληρικό.» (προφανώς ο π. Β. Θερμός είχε κληθεί για ομιλία στην Κύπρο). 

Ελπίζω, με τη σειρά μου, πως ο Θεοφιλέστατος Καρπασίας κ. Χριστοφόρος, θα επιβάλει το ανάλογο πνευματικό επιτίμιο στον εν λόγω θεολόγο, ο οποίος διαστρέφει εκουσίως την αλήθεια για να πλήξει τους αδελφούς του.

Ο ΑΡΗΣ ΣΚΙΑΔΟΠΟΥΛΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΚΜΗ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΤΟΥ ΣΑΚΗ...

ΑΡΗΣ ΣΚΙΑΔΟΠΟΥΛΟΣ

Μια μεγάλη συγνώμη οφείλω στον Ρουβά! Ομολογώ ότι από την Κυριακή το βράδυ ανήκω σε μια θλιβερή μειοψηφία αμετανόητων… 

Η Νέα Σμύρνη, η συνοικία των προνομιούχων με διέψευσε. Μετέλαβε του Άξιον Εστί και το οικειοποιήθηκε με όλη τη μεγαλοπρέπεια! Με λίγα λόγια τόκανε δικό της, μέσα από τη δωρική ερμηνεία του Σάκη. Κι εγώ από την Κυριακή το βράδυ βιώνω την ιδιαίτερη αισθητική μου απομόνωση και ζω το δράμα του αριστερού που δεν δικαιώθηκε. Που δεν συνέλαβε τους συμβολισμούς αλλά και τη δύναμη της ερμηνείας του Σάκη Ρουβά. 

Από την Κυριακή το βράδυ τα κανάλια και οι εφημερίδες της Δευτέρας σε μια μοναδική συγχορδία πρόβαλαν ως ένα σπουδαίο γεγονός την ερμηνεία του Σάκη Ρουβά στό Άξιον Εστί. Και τότε ήταν που δέχτηκα τη χαριστική βολή πλέον, σαν ένας δημοσιογράφος που υπηρέτησε ένα όραμα για μια κοινωνία που θα δικαίωνε αγώνες και νεκρούς. Εξόριστους και σημαδεμένους από τα βασανιστήρια της Μπουμπουλίνας και τα κολαστήρια του ΕΑΤ- ΕΣΑ. Για κείνους που όταν άκουγαν «Της Δικαιοσύνης Ήλιε νοητέ» δεν ούρλιαζαν, αλλά ύψωναν σημαίες αγώνα. Ενός αγώνα που δεν έχει τελειωμό και που σήμερα έχει μεγαλύτερη σημασία από ποτέ. Για κείνους που της αγάπης τα αίματα δεν ήταν ένα ακόμα τραγουδάκι σαν αυτά με τα οποία απευθυνόταν στα καψούρια ο «μέγας Άρχοντας» Τόλης, ή ο Πάριος. Ήταν αίματα αγάπης που πορφύρωναν την ψυχή ενός λαού καθημαγμένου. 

Μέχρι και η ημιεπίσημη εφημερίδα του ΣΥΡΙΖΑ, η «Εφημερίδα των Συντακτών» κυκλοφόρησε με πανηγυρικό τίτλο για το Σάκη. Και το ρεπορτάζ της κυρίας, ένας έπαινος. Γράφει: «… Ότι κορυφαία στιγμή του ήταν όταν εισέβαλε σαν Σάκης, με νεανική ορμή και πιο ψηλές νότες, στό χορωδιακό «Με το λύχνο του άστρου», τραγουδώντας απλώς το θεσπέσιο στίχο του Ελύτη «Που να βρω την ψυχή μου, το τετράφυλλο δάκρυ»… 

Αν είναι δυνατόν! Καμιά κριτική προσέγγιση! Κουβέντα, που κάλιο να τούβγαινε η ψυχή που λένε, παρά που τόλμησε να φανταστεί ότι μπορεί να ερμηνεύσει αυτό το μουσικό και αισθητικό μεγαθήριο. Τίποτα, για αυτή την άνευρη και άφωνη ερμηνεία. 

Μα τελικά το πρόβλημα δεν είναι ο Σάκης. Το πρόβλημα είναι ότι μας συνηθίζουν σε αισθητικές αποδοχές και κατά προέκταση πολιτικές πρακτικές. Μας συνηθίζουν σε μια υποβάθμιση όπου πλέον θα γινόμαστε παθητικοί αποδέκτες κάθε είδους παρέμβασης. Στο όνομα μιας παρηκμασμένης δημοκρατίας ο καθένας πια μπορεί να λέει ο,τι θέλει και να κάνει ό,τι του γουστάρει. 

Έτσι στα ξαφνικά κι από το πουθενά, η πολιτική ζωή της χώρας τράβηξε τον κατήφορο. Από τη μια η Χρυσή Αυγή, από την άλλη το… Ποτάμι. Κι εμείς τους αποδεχόμαστε πλέον σα μια πραγματικότητα. Έχουν πολιτική άποψη ο…Σταύρος και ο…Παναγιώταρος. Ήδη, οι μηχανισμοί της Ευρώπης και οι ντόπιοι ολιγάρχες μας ετοιμάζουν το Σταύρο και για Πρωθυπουργό… Έτσι όπως μέσα από τα κανάλια τους και τις εφημερίδες τους μας επέβαλλαν το Σάκη ως άξιο ερμηνευτή ενός έργου που έχει αναφορές και συμβολισμούς που δεν ανήκουν σ αυτούς. Αυτά είναι τα όσια και τα ιερά που μας κλέβουν και τα σκυλεύουν. Στόχος τους απώτερος είναι να μας εθίσουν σε μια συλλογική αδιαφορία και να τσακίσουν κάθε μας άμυνα, καθιστώντας μας πλέον ευάλωτους. Να μας «ραντίσουν» την κακομοιριά και την ηττοπάθεια. Να μας καταστήσουν φουκαράδες που νοιάζονται για το πως θα σπεύσουν στην Τράπεζα να μαζέψουν το μικρό τους κομπόδεμα να το κρύψουν κάτω από το πάτωμα στο σπίτι τους. Να μας χρεοκοπήσουν πρώτα ηθικά και πολιτικά κι έτσι καθημαγμένους να μας χειραγωγήσουν. 

Δεν δικαιούνται όμως κάτι τέτοιο. Όπως δεν δικαιούται πολιτικά και ηθικά ο καθένας να οικειοποιείται παρακαταθήκες που δεν του ανήκουν. Σε τελευταία ανάλυση, ούτε στο Μίκη δεν ανήκει το Άξιον Εστί. Είναι ένα έργο που το έγραψε σε μια περίοδο που οι αγώνες ενός λαού τον ενέπνεαν. Και με την έννοια αυτή το ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ανήκει σ΄ αυτό το λαό και όχι στο Μίκη και την…ΑΕΠΙ! 

Και δεν είναι ζήτημα απλά ερμηνευτή, ο οποίος είναι για τα μπάζα και τις «ρουβίτσες». Είναι ζήτημα καθαρά πολιτικό, που σήμερα παρά ποτέ έχει ιδιαίτερη σημασία και συμβολισμό. Γιατί ο εθισμός στη μετριότητα είναι αυτός που σταδιακά οδηγεί ένα λαό και μια χώρα στο μαντρί του κάθε Σόιμπλε!

Χωρίς αυτές τις άμυνες καλώς νάρθουν να μας πάρουν και τα σώβρακα! Και άμυνες μας είναι οι ποιητές μας, οι νεκροί κι οι παρακαταθήκες τους που δεν είναι προς πώλησιν. Κι αν δεν έχουμε αυτές τις άμυνες δεν θα μπορέσουμε ποτέ να προστατεύσουμε μια πατρίδα απ όσους την επιβουλεύονται. Μια πατρίδα σαν αυτή που ακούμπησε ο Σεφέρης με τον στίχο του… 

«Δεν έχουμε ποτάμια δεν έχουμε πηγάδια, δεν έχουμε πηγές, μονάχα 

λίγες στέρνες άδειες κι αυτές που ηχούν και που τις προσκυνούμε..» 

Γι' αυτές τις άδειες στέρνες μάθαμε ν αγωνιζόμαστε τόσα χρόνια, εξόριστοι και καταραμένοι σ΄ αυτή την πιο όμορφη πατρίδα του κόσμου. Αυτές όμως οι άδειες στέρνες είναι γεμάτες από την ψυχή και τα όνειρα μας. Και δεν θα τις παραχωρήσουμε σ' όσους τις επιβουλεύονται. Θα τις υπερασπιστούμε σαν τον Κυναίγειρο.

"ΡΟΥΒΑΔΕΣ"...

Της Πέπης Ραγκούση

ΤΑ ΝΕΑ

Οταν άκουσα, από επαγγελματικό ψυχαναγκασμό, τον Σάκη Ρουβά να τραγουδάει - λέμε τώρα! - το «Αξιον Εστί» θυμήθηκα μία ηρωίδα του Καραγάτση από το «10». Τη Στάσα. Ο συγγραφέας την περιγράφει ως ένα σοβαροφανές «τίποτα» που, όταν ήθελε να προσδώσει βαρύτητα στα λεγόμενά της, μιλούσε με στρογγυλεμένο στόμα για να βγαίνουν οι λέξεις «στρογγυλές». 

Ετσι τραγούδησε και το ποπ είδωλο τους στίχους του Ελύτη. Επιστρατεύοντας την τεχνική παλαιομοδίτη τροβαδούρου που τραγουδά σε ταβέρνα το «Ετίναξε την ανθισμένη αμυγδαλιά». Με στόμφο για να καλύπτει την κακοφωνία. 

Το θέμα όμως δεν είναι η εκτέλεση του έργου αλλά η συσπείρωση όψιμων, ή μη, υπερασπιστών του Ρουβά με άλλοθι την ελευθερία των επιλογών τού κάθε καλλιτέχνη. Λογικό! Ο Ρουβάς αντιπροσωπεύει ένα χαρακτηριστικό και καθόλου μικρό, πλέον, δείγμα. Αυτό της υπερεκτιμημένης μετριότητας. Εξ ου και η ταύτιση... 

Οι περισσότεροι έχουμε «ρουβάδες» στη δουλειά μας. Ή στη ζωή μας. Ανθρώπους με εξαιρετικά περιορισμένες δυνατότητες, χαμηλότατες αντικειμενικές αξίες, που βολεμένοι μέσα σε ένα πλαίσιο, «ποτίζουν» την καριέρα τους και την προσωπικότητά τους με τον εγωκεντρισμό τους. Σε ένα ιδανικό επαγγελματικό περιβάλλον ο Ρουβάς και οι «ρουβάδες», θα ήταν κάτι σαν φάρσα. 

Αλλά το σημαντικό είναι άλλο. Η κακοποίηση της έννοιας «ελευθερία» όσον αφορά τις επιλογές. Ελευθερία δεν σημαίνει ακριβώς αυτό. Σημαίνει «έλευση ορίων». Και όσο πιο συχνά το ξεχνάμε τόσο περισσότερο κινδυνεύει. Όχι η λέξη. Η έννοια. 

«Πού να σου εξηγώ» όμως όπως έλεγε, κατά τον Σαββόπουλο, ο Μπιθικώτσης…

Ο 18ος “Μουσικός Μάϊος” στη Φιλαρμονική Εταιρία Ωδείο Πατρών

Η Φιλαρμονική Εταιρία Ωδείο Πατρών συνδιοργανώνει με το Ίδρυμα Ι. & Ε. ΤΟΠΑΛΗ για 18η συνεχόμενη χρονιά το “Μουσικό Μάϊο”. 

Η διοργάνωση γίνεται σε συνεργασία με τη Λέσχη Φίλων της Κλασσικής Μουσικής. Όλες οι εκδηλώσεις θα πραγματοποιηθούν στην Αίθουσα Συναυλιών “Κων. Κυδωνιάτης”, στο νεοκλασικό κτίριο της Φιλαρμονικής (Ρ. Φερραίου 7 - Πάτρα). 

Το πρόγραμμα του “Μουσικού Μαΐου” 2015 είναι: 

1. Παρασκευή 8 Μαΐου, ώρα 8.30μ.μ. 

“Εαρινοί Αυτοσχεδιασμοί” Άνοιγμα της έκθεσης έργων μεικτής τεχνικής, της Αναστασίας Ντόντη-Τσιτσιλιάνη. Η έκθεση θα συντροφεύσει όλες τις εκδηλώσεις του “Μουσικού Μαΐου”. 

2. Σάββατο 9 Μαΐου, ώρα 9μ.μ. 

Μουσική για βιόλα και πιάνο 

σε έργα: C.F. Stamitz, W.L. Webber, J. S. Bach, R. Schumann, Β. Φιλιππαίου. 

Elizabeth Schaefer, viola
Σπύρος Κουτσουβέλης, πιάνο 

3. Σάββατο 16 Μαΐου, ώρα 9μ.μ. 

Ο Gustav Mahler του Μάνου Χατζιδάκι. 

Διάλεξη του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου με προβολή οπτικοακουστικού υλικού. 

Μουσικό μέρος: τραγούδια των Gustav Mahler, Alma Mahler και Μάνου Χατζιδάκι. 

Δάφνη Πανουργιά, σοπράνο
Βίκυ Στυλιανού, πιάνο 

4. Τετάρτη 20 Μαΐου, ώρα 9μ.μ. 

Σπείρα και Τρίγωνα: όχι μόνο γεωμετρικά σχήματα. 

Διάλεξη του καθηγητή καρδιοθωρακοχειρουργικής, Δημήτρη Δουγένη. 

5. Σάββατο 23 Μαΐου, ώρα 9μ.μ. 

Το “Φωνητικό Σύνολο της Φιλαρμονικής Εταιρίας Ωδείο Πατρών” σε έργα: W.A. Mozart, C. Saint-Saëns, S. Rachmaninov, Ι. Χαλιάσα, Μ. Καννά, Γ. Δροσίτη. 

Διεύθυνση - διδασκαλία: Μαρίνα Ρετσκάλοβα 

6. Τετάρτη 27 Μαΐου, ώρα 9μ.μ. 

“THE COUSINS” 

Έργα κλασσικής και σύγχρονης μουσικής ειδικά για σύνολα Μουσικής Δωματίου από τρομπέτες και τρομπόνια. 

Θα συμπράξουν ο τρομπετίστας Γ. Μπαμπαράκος και ο τρομπονίστας Π. Ζαφειρόπουλος, με τους Χ. Μπαρλογιάννη (τρομπέτα), Μ. Μπαμπαράκου (τρομπέτα), Δ. Μίχαλο (τρομπέτα), Ε. Χατζηγιάννη (τρομπόνι), Γ. Κανακάρη (τρομπόνι), Μ. Καστικάκη (τρομπόνι). 

Στο πιάνο ο Αντρέας Ζαφειρόπουλος. 

7. Σάββατο 30 Μαΐου, ώρα 9μ.μ. 

Μουσική για βιολί και πιάνο 

σε έργα: O. Messiaen, W. Lutoslawski, F. Say, E. Bloch, A. Pärt, Β. Φιλιππαίου, Γ. Χλίτσιου. 

Τάνια Σικελιανού, βιολί
Αγγέλικα Παπανικολάου, πιάνο

Η ΑΥΤΟΒΙΟΓΡΑΦΙΑ ΤΟΥ ΜΕΓΑΛΟΥ ΦΙΟΝΤΟΡ ΣΑΛΙΑΠΙΝ

Δημήτρης Μπαλτᾶς 

Φιόντορ Σαλιάπιν, Ἡ μάσκα καί ἡ ψυχή, μετ. Ἑλ. Κατσιώλη, Ἐκδόσεις Λέμβος, Ἀθήνα 2014, σελ. 493 

Τήν αὐτοβιογραφία τοῦ σημαίνοντος Ρώσσου τραγουδιστῆ τῆς ὄπερας Φιόντορ Σαλιάπιν (1873-1938) παρουσιάζω σήμερα. Εἶναι ἀξιοσημείωτο ὅτι τό βιβλίο δέν περιέχει μόνον ὄψεις τῆς προσωπικῆς καί τῆς καλλιτεχνικῆς πορείας τοῦ Ρώσσου καλλιτέχνη στήν Ρωσσία καί στήν Εὐρώπη, ἀλλά καί γενικότερες προσεγγίσεις τῆς ἀξίας τῆς θεατρικῆς τέχνης, ὅπως καί κριτική τῆς πολιτικῆς μετάβασης ἀπό τόν τσαρισμό στόν μπολσεβικισμό. 

Ἀφιερώνει ἀρκετές σελίδες ὁ Σαλιάπιν γιά νά σκιαγραφήσει τά χαρακτηριστικά τῆς ρωσσικῆς ψυχῆς, τήν «μελαγχολία» (σ. 32), τήν «ἀνυπομονησία, τόν φθόνο, τήν κακία, τήν σκληρότητα» (σ. 38), ἀλλά καί τήν «τρυφερότητα καί συμπόνια», τήν «ρωσική ἰδιοφυία» (σ. 39). Τονίζει δέ ὅτι «σέ τίποτε, οὔτε στό καλό, οὔτε στό κακό, δέν ἔχει μέτρο ὁ Ρῶσος» (σ. 38). 

Ἕνα ζήτημα πού θίγει ἐξαρχῆς καί μέχρι τό τέλος (βλ. σσ. 463-466) τοῦ βιβλίου του ὁ Σαλιάπιν εἶναι ἡ ἀπουσία τῆς θρησκευτικότητάς του. Ὅμως, αὐτή ἡ θρησκευτικότητα εἶναι παροῦσα καί ἰδιαίτερη: «Προσωπικά, παρ’ ὅλο πού δέν εἶμαι θρησκευόμενος, ὅπως συνηθίζεται νά τό ἀντιλαμβάνεται κανείς, φθάνοντας στήν ἐκκλησία καί ἔχοντας ἀκούσει τό ‘’Χριστός ἀνέστη ἐκ νεκρῶν’’, αἰσθάνομαι ἐξυψωμένος» (σ. 57). Εἶναι δέ γνωστό ὅτι κατά τά τελευταῖα ἔτη τῆς ζωῆς του στό Παρίσι ὁ Σαλιάπιν εἶχε πνευματικό τόν π. Γεώργιο Σπάσκι (1877-1934). 

Σταθμοί στήν ζωή τοῦ Σαλιάπιν ὑπῆρξαν, κατά τήν ὁμολογία τοῦ ἰδίου, οἱ συναντήσεις του μέ σπουδαίους Ρώσσους τῆς ἐποχῆς του, μέ τόν Ρίμσκι-Κόρσακοφ (σ. 90), τόν Σεργκέϊ Ραχμάνινοφ (σ. 223), τόν Λ. Τολστόϊ (σσ. 225-227), καί τόν Μαξίμ Γκόρκι (σ. 267, καί passim). Ἐκφράζει πάντως τήν πικρία του πού δέν πρόλαβε νά γνωρίσει τόν περίφημο Μουσόργκσκι (σ. 240). 

Μεταξύ τῶν ἐνδιαφερόντων θεμάτων τοῦ βιβλίου ὁ ἀναγνώστης θα διακρίνει τήν σχέση τῆς ζωῆς καί μέ τήν τέχνη. Γράφει ὁ Σαλιάπιν ὅτι «στήν ζωή ὅπως καί στήν τέχνη, ἡ δημιουργική φαντασία καί ἡ καλλιτεχνική θέληση πᾶνε μαζί» (σ. 46). Παράλληλα, ὅμως, τονίζει ὅτι «ἡ ἐλευθερία στήν τέχνη, ὅπως καί στήν ζωή, εἶναι καλή, μόνο τότε, ὅταν εἶναι προστατευμένη καί καθορισμένη ἀπό ἐσωτερική πειθαρχία» (σ. 175). 

Ὅσον ἀφορᾶ τήν σχέση του μέ τήν πολιτική ζωή, ὁ Σαλιάπιν διέκρινε σαφῶς τήν ἄδικη πολιτική συμπεριφορά τοῦ τσαρικοῦ καθεστῶτος, ὅπως διέκρινε καί τήν «ἐπιδίωξη γιά μία πραγματική ἀνασυγκρότηση τῆς ζωῆς μέ περισσότερη δικαιοσύνη» τοῦ Λένιν (σ. 407). Αναγνωρίζει ὅμως ὁ Ρῶσσος καλλιτέχνης: «Ἄν ἕνα πολιτικό σύστημα καταστέλλει τήν ἐλευθερία μου μοῦ ἐπιβάλλει διά τῆς βίας εἴδωλα τά ὁποῖα εἶμαι ὑποχρεωμένος νά προσκυνήσω, τότε σ’ αὐτό σύστημα ἀντιτίθεμαι, ὄχι γιατί ὀνομάζονται μπολσεβίκοι ἤ κάτι ἄλλο, ἀλλά γιατί εἶναι ἐνάντια στήν ψυχή μου» (σ. 259). Γι’ αὐτό καί πρός τό τέλος τοῦ βιβλίου του ὁ Σαλιάπιν διακηρύσσει: «Ἐγώ, λόγῳ τοῦ ἀτίθασου χαρακτήρα μου, ἀγαπῶ πολύ τήν ἐλευθερία καί δέν ἀντέχω ὁποιεσδήποτε ἐντολές, οὔτε τίς τσαρικές οὔτε τῶν κομισαρίων» (σ. 475). 

Ὁπωσδήποτε τό βιβλίο τοῦ Σαλιάπιν μπορεῖ νά ἀναγνωσθεῖ ἀπό τούς ἀνθρώπους τοῦ θεάτρου, τούς ἠθοποιούς καί τούς τραγουδιστές. Σέ πολλά σημεῖα ἀσκεῖ κριτική στήν ἀντίληψη ἐκ μέρους τῆς τσαρικῆς καί τῆς μπολσεβικικῆς ἐξουσίας περί τῶν θεατρικῶν πραγμάτων. Ἀναγνωρίζει τήν μεγάλη κληρονομιά τοῦ εὐρωπαϊκοῦ θεάτρου (σ. 485), ἀλλά καί τήν ἀξία τῆς ρωσσικῆς μουσικῆς παράδοσης (σ. 481). Παραδέχεται, ὡστόσο, ὅτι «οἱ σημερινοί καλλιτέχνες τῆς ὄπερας πού ἔχω δεῖ στό ἐξωτερικό εἶναι τόσο λίγοι, ὅσο καί στήν Ρωσσία. Ὑπάρχουν καλοί ἀκόμα καί θαυμάσιοι τραγουδιστές, ἀλλά καλλιτέχνες τῆς φωνῆς, ὀπερατικοί καλλιτέχνες μέ τήν πλήρη ἔννοια τῆς λέξης, δέν ὑπάρχουν» (σ. 488). 

Αὐτά καί ἄλλα ἐνδιαφέροντα πράγματα περί θεάτρου, ρωσσικῆς ζωῆς, ἱστορίας καί πολιτικῆς, θά ἀναγνώσει κανείς στό ἔργο τοῦ Φιόντορ Σαλιάπιν. Πρόκειται γιά ἕνα βιβλίο γραμμένο ἀπό ἕναν καλλιτέχνη τῆς φωνῆς πού ἀποδεικνύεται συνάμα καί καλλιτέχνης τοῦ λόγου.

Η ΑΠΟΛΥΤΗ ΚΑΚΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ "ΑΞΙΟΝ ΕΣΤΙ" ΑΠΟ ΤΟΝ ΣΑΚΟΡΟΥΒΑ

Μα ήταν αστείο εξ' αρχής το επιχείρημα: "Ας τον ακούσουμε πρώτα, μπορεί να είναι καλός" και άλλες παρόμοιες ανοησίες. 

Τώρα που τον ακούσατε, λοιπόν, τον ΣακοΡουβά στο "Άξιον εστι", τι λέτε; 

Νιώσατε την ψυχή του έργου από την εκτέλεσή του; 

Από τα βίντεο της αποψινής συναυλίας στη Ν. Σμύρνη, που ήδη κυκλοφόρησαν στο διαδίκτυο, φαίνεται καθαρότατα ότι ο Ρουβάς ήταν ένα ΑΙΣΧΟΣ! Ένα απόλυτο μηδενικό! 

Μαθητές Γυμνασίου και Λυκείου έχουν τραγουδήσει θαυμάσια σε σχολικές γιορτές τα τραγούδια αυτά. Καμία σύγκριση με τον άφωνο και άψυχο ΡουβοΣάκη. 

Ο Ρουβάς υπόλογος απέναντι στην ιστορία, για την φρικτή κακοποίηση του "Άξιον εστι", τόσο αυτός όσο και ο μαέστρος Θ. Ορφανίδης που τον επέλεξε. 

Φυσικά, είναι ηλίου φαεινότερο ότι όλος ο θόρυβος έγινε για να είναι ο Ρουβάς δυνατά στην επικαιρότητα. Και εδώ είναι το συνειδητό έγκλημα. Δεν τους νοιάζει τίποτε άλλο παρά το παραλήρημα του άσχετου λαουτζίκου. 

Δεν λυπάμαι τον Μίκη. Εκείνος έχει την δική του λογική. Λυπάμαι, όμως, πολύ για τον Ελύτη. Δεν του άξιζε τέτοια κακοποίηση. 

Ελπίζω πως ο ποιητής θα εκδικηθεί μια μέρα... Ξέρει αυτός το πώς...

Π.Α.Α.

ΑΚΡΙΒΗ ΜΟΥΣΙΚΗ ΠΟΙΗΤΙΚΗ ΟΙ "ΜΝΗΜΕΣ ΑΠΟ ΤΟ ΠΑΙΔΙΚΟ ΔΩΜΑΤΙΟ"

Και οι τρεις κυρίες ήσαν υπέροχες, χθες βράδυ στο Ίδρυμα Θεοχαράκη.

Οι "μνήμες από το παιδικό δωμάτιο" μόνο αναμνησιολογία δεν συνιστούσαν. Αντιθέτως, φάνταζαν μελλούμενες!

Η Ιουλίτα Ηλιοπούλου (απαγγελία), η Δάφνη Πανουργιά (τραγούδι) και η Ντιάνα Βρανούση (πιάνο), μας παρουσίασαν μια σπάνια Μουσική Ποιητική, με ποιήματα του ονείρου και μουσικές εξαίσιες.

Η επιλογή, αλλά και η σύνθεση ήταν εξαιρετικές! 

Μια υψηλού επιπέδου εκδήλωση, με την ποίηση και την μουσική ενώπιόν μας διαπαντός!

Οι φωτογραφίες που δημοσιεύουμε εδώ είναι: οι τρεις πρώτες της Μαρίας Ηλιοπούλου και οι υπόλοιπες της Ιδιωτικής Οδού. 

ΖΑΚΥΝΘΙΝΗ ΠΡΩΤΟΜΑΓΙΑ ΜΕ ΤΟΝ ΦΑΚΟ ΤΟΥ π. Π. ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑ

Ο παμφίλτατος ποιητής π. Παναγιώτης Καποδίστριας, είχε την καλοσύνη να μας στείλει φωτογραφίες της Ζακυνθινής Πρωτομαγιάς, όπως τις αποτύπωσε ο ίδιος με τον φακό του κατά την σημερινή μαγιάτικη βόλτα του στο ολάνθιστο Μπανάτο και τα πέριξ. 

Έτσι, μας θύμισε τους στίχους του από το ποίημα ΕΣΠΕΡΑ ΜΑΓΙΟΥ, από την ενότητα ΣΤΟΝ ΙΣΚΙΟ ΤΟΥ ΗΣΚΙΟΥ (από εδώ και η ονομασία του ομώνυμου ιστολογίου του π.Π.Κ.), της ποιητικής συλλογής ΕΝΥΠΝΙΟ ΜΕΤΑ ΤΡΟΥΛΟΥ (1999). Οι στίχοι αφορούν στον Δ. Σολωμό, αλλά και σε όσους "διακονεύουν την αθωότη". 

'Εναστρος κάμπος

ασημένια λιόφυτα

λάμψη αλλότρια

....

Εσπέρα Μαγιού 

βολτάρει στο Ψήλωμα

αλύπιος δήθεν.

ΛΟΥΛΟΥΔΙΑ ΤΟΥ ΜΑΓΙΟΥ

Ο ΜΑΗΣ ΤΟΥ ΜΑΝΟΥ ΧΑΤΖΙΔΑΚΙ

Το τραγούδι του Μάνου Χατζιδάκι για τον Μάη, είναι στίχοι από την Αμοργό του Νίκου Γκάτσου. 

Ήταν του Μάη το πρόσωπο 

του φεγγαριού η ασπράδα 

ένα περπάτημα ελαφρύ 

σα σκίρτημα του κάμπου 

Κι αν θα διψάσεις για νερό 

θα στίψουμε ένα σύννεφο 

κι αν θα πεινάσεις για ψωμί 

θα σφάξουμε ένα αηδόνι 

Το τραγούδησε για πρώτη φορά η Νάνα Μούσχουρη το 1960, στο ντοκιμαντέρ του Wolfgang Mueller - Sehn, "Ελλάς, η χώρα των ονείρων". Ο Χατζιδάκις το συμπεριέλαβε πολύ αργότερα στη Ρωμαϊκή Αγορά, με ερμηνεύτρια την Μαρία Φαραντούρη, η οποία το τραγουδάει και στον δίσκο με την ΑΜΟΡΓΟ του Χατζιδάκι - όση πρόλαβε να μελοποιήσει - που κυκλοφόρησε μετά το θάνατό του.
Εδώ παραθέτουμε βίντεο με την πρώτη διδάξασα Νάνα Μούσχουρη. Είναι από μια ιστορική πια συναυλία του Μάνου Χατζιδάκι στο ακριτικό Καστελόριζο στις 22 Αυγούστου 1991. Την Ορχήστρα των Χρωμάτων διευθύνει ο ίδιος ο συνθέτης και ιδρυτής της. 

Στον δίσκο του με τον τίτλο Αθανασία (1976), σε στίχους Νίκου Γκάτσου, ο Χατζιδάκις μας δίνει την "Παράξενη Πρωτομαγιά", με ερμηνευτές τους Δήμητρα Γαλάνη και Μανώλη Μητσιά.

Παράξενη πρωτομαγιά
μ' αγκάθια πλέκουν σήμερα στεφάνια
ήρθ' ο καιρός του "έχε γεια"
τι να την κάνεις πια την περηφάνια.

Στα δυο σου μάτια τα χρυσαφιά
σκοτάδι πέφτει και συννεφιά
ποιες μπόρες φέρνεις και ποιες βροχές
σε κουρασμένες νεκρές ψυχές
σε κουρασμένες νεκρές ψυχές.

Παράξενη πρωτομαγιά
ο ήλιος καίει το πέλαγο στη δύση
μα της καρδιάς την πυρκαγιά
πού θα βρεθεί ποτάμι να την σβήσει.

Στα δυο σου μάτια τα χρυσαφιά
σκοτάδι πέφτει και συννεφιά
ποιες μπόρες φέρνεις και ποιες βροχές
σε κουρασμένες νεκρές ψυχές
σε κουρασμένες νεκρές ψυχές.

Το περίφημο "Μέρα Μαγιού" από τον Επιτάφιο των Μ. Θεοδωράκη - Γ. Ρίτσου, ίσως δεν έχουμε συνειδητοποιήσει ότι το τραγούδησε σε πρώτη εκτέλεση η Νάνα Μούσχουρη, στην ιστορική, πρώτη ηχογράφηση του Επιταφίου από τον Μάνο Χατζιδάκι.
Παραθέτουμε εδώ την ερμηνεία της Ν. Μούσχουρη, κατά Μ. Χατζιδάκι, παραπέμπουμε σε παλαιότερη ανάρτησή μας, σχετική με τον Επιτάφιο.

Θ' ανταμωθούμε μια τρελή πρωτομαγιά... νυν και αεί!

Πρωτομαγιάτικο στεφάνι Σπύρου Βασιλείου 

Πρωτομαγιά 

με το σουγιά 

χαράξαν το φεγγίτη 

και μια βραδιά σαν τα θεριά 

σε πήραν απ' το σπίτι.

.........

Στίχοι: Νίκος Γκάτσος. 

Μουσική: Σταύρος Ξαρχάκος. 

Πρώτη εκτέλεση: Βίκυ Μοσχολιού στον δίσκο «ΝΥΝ και ΑΕΙ» (1974). 

Οι σκηνές στο βίντεο που παραθέτουμε εδώ είναι από την εκπομπή «πρόβα» της Λιλάντας Λυκιαρδοπούλου.

Μέσα απ' τη ζέστα του σφαγείου και με στεφάνια δροσερά 
Θ' ανταμωθούμε μια τρελή πρωτομαγιά...

Από τον δίσκο του Διονύση Σαββόπουλου "Τραπεζάκια έξω" (1983).