ΑΠΟ ΤΗΝ ΣΥΝΑΥΛΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΕΡΑΤΙΚΗ ΠΟΙΗΣΗ ΣΤΗΝ ΠΑΤΜΟ

φωτογραφίες: Κατερίνα Παναγιωτάκη

Φωτογραφικά στιγμιότυπα από την προχθεσινή συναυλία μας Ιερατική Ποίηση και Μουσική στην Πάτμο.
Την Ορχήστρα του Φεστιβάλ Θρησκευτικής Μουσικής διηύθυνε ο Άλκης Μπαλτάς.

Τις εκδηλώσεις του Φεστιβάλ παρουσιάζουν με επιτυχία όλα τα χρόνια ο Τάσος Αλαφάκης και η Μαργαρίτα Γρύλλη. Η παρουσίαση είναι δίγλωσση (ελληνικά-αγγλικά), καθώς το Φεστιβάλ παρακολουθούν πολλοί ξένοι.

Ποιήματα των ιερέων - ποιητών διάβασαν οι ηθοποιοί Φιλαρέτη Κομνηνού και Γιώργος Καραμίχος. Ο Γ. Καραμίχος διάβαζε και στα αγγλικά μερικούς στίχους από το κάθε ποίημα.

Η Ορχήστρα του Φεστιβάλ Πάτμου ενθουσίασε με την απόδοση γνωστών μερών από κοντσέρτα των μεγάλων κλασικών Μπαχ, Μότσαρτ, Βιβάλντι καθώς και των νεώτερων συνθετών Σοστακόβιτς και A. L. Weber. Την επιλογή έκανε ο Άλκης Μπαλτάς και σολίστ ήταν οι σπουδαίοι μουσικοί Βίκυ Στυλιανού (πιάνο), Ιβόνα Γκλίνκα (φλάουτο), Οδυσσέας Κορέλλης και Franc Sestani (βιολί) και Γιάννης Σαμπροβαλάκης (κλαρινέτο).

Η σοπράνο Δάφνη Πανουργιά ερμήνευσε σε πρώτη εκτέλεση μελοποιημένα ποιήματα από τους σύγχρονους έλληνες συνθέτες Ιάκωβο Κονιτόπουλο, Αλέξανδρο Μούζα, Φίλιππο Τσαλαχούρη και Άλκη Μπαλτά.

Ο εκ Ζακύνθου συνθέτης Ιάκωβος Κονιτόπουλος δέχεται το θερμό χειροκρότημα του κοινού για τη σύνθεσή του Προεόρτιο, σε ποίηση του επίσης Ζακυνθίου π. Παναγιώτη Καποδίστρια.

Ο ενθουσιασμός του κόσμου στο τέλος της συναυλίας ήταν για όλους τους συντελεστές η μεγαλύτερη ικανοποίηση. Και κυρίως για τον διευθυντή του Φεστιβάλ Άλκη Μπαλτά, ο οποίος τολμά δύσκολες παραγωγές, που τελικά τις αποδέχεται ο κόσμος.

ΠΑΤΑΓΩΝΙΚΗ ΚΑΡΑΓΚΙΟΖΟΓΡΑΦΙΑ!

ΤΑΓΜΑ ΘΑΝΑΤΟΥ
(Παταγωνικὴ καραγκιοζογραφία)
ὑπὸ
Γέροντος Χαλκηδόνος Ἀθανασίου

"…· τὰ πολυόμματα Χερουβὶμ καὶ
τὰ ἑξαπτέρυγα Σεραφὶμ, κύκλῳ
ἱστάμενα καὶ περιιπτάμενα…".
(Μ. Ἁγιασμὸς)

Τὸ περασμένο καλοκαίρι, ἐκεῖ κάτω στὴ χώρα παραβολικῶς τῶν "Γαδαρηνῶν" (Λουκ. 8,26), ἀντίκρυσε αἰφνιδίως ὁ γράφων Βασίλειόν τινα Φλῶρον –πιθανῶς ὄνομα καὶ πρᾶγμα- ἐπιφορτισμένον τὸ φοβερὸν "λειτούργημα" τοῦ "Τάγματος τοῦ Θανάτου", ἐξ οὗ ἐμπνευσθεὶς χάραξε τὶς παρακάτω γραμμές.
Τὰ Τάγματα τοῦ Θανάτου (Einsatzgruppen) εἰς τὴν ἱστορίαν τῶν νεωτέρων χρόνων, ἦταν Ναζιστικὲς Εἰδικὲς Μονάδες δράσεως, παραστρατιωτικὲς ὀργανώσεις ὑπὸ τὸν ἔλεγχο τῶν Ἒς-Ἔς, πρὶν καὶ κατὰ τὴν διάρκεια τοῦ Β´ Παγκοσμίου Πολέμου. Ἀντικείμενό τους ἦταν οἱ μαζικὲς δολοφονίες. Ἀκολουθοῦσαν τὴ Wehrmacht, δολοφονώντας μαζικὰ Πολωνούς, κομμουνιστές, Τσιγγάνους καὶ ἑβραϊκοὺς πληθυσμοὺς τῆς Ἀνατολικῆς Εὐρώπης καὶ τῆς Σοβιετικῆς Ἕνωσης.
Ἀντικομμουνιστικὰ Τάγματα Θανάτου στελεχωμένα ἀπὸ ἱερεῖς κατὰ τὴν ἐποχὴ τοῦ συμμοριτοπόλεμου μεταξὺ τοῦ 1940-1949, ὑπῆρχον καὶ στὴν Ἑλλάδα, κατὰ τὴν ὁποίαν πολλοὶ κληρικοὶ μαρτύρησαν στὸν ἀγῶνα τους ὑπὲρ τῆς πατρίδος.

Ἐτοῦτος λοιπὸν ὁ Βασίλης ἦταν ψηλός, ξερακιανός, μελαγχροινός, φαλακρὸς καὶ κοτσωνᾶτος ὀγδοντάρης, ἱματισμένος καὶ σωφρονῶν μεθ’ ὑποκαμίσου καὶ περιλαιμίου. Ὁ Ἁγιόμορφος νωπογραφικῶς καὶ οὐχὶ μόνον Ἄναξ τοῦ Ἱδρύματος στὸ ὁποῖο ἔγινε ἡ συνάντηση, συνέστησεν τοῦτον ὡς "Τάγμα Θανάτου" ἐνῶ συγχρόνως ἔκανε τὸ μάτι, ὅπερ δηλοῦσε, ὅτι "οὗτος δὲν ἔχει ὅλα τὰ πιάτα στὴν πιατοθήκη" (Er hat nicht alle Tassen im Schrank)! Αὐτὸς δὲ ἀφοῦ ἐπλησίασεν τὸν γράφοντα, ἀνέλυσεν: "Ὁ λέγων τι κατὰ τοῦ προσκυνητοῦ μου Ἄνακτος ’’ἐκτελεῖται’’ πάραυτα ὑπ’ ἐμοῦ"!
Ἕνα δεῖγμα ἀσφαλῶς πιστότητος καὶ ἀνδρείας, ἔστω καὶ παρανοϊκῆς λογοθεραπείας, καλλιτέρας τῶν κακαριζόντων ὑψηλοβάθμων ἱεροφαντῶν: "Ἀδελφέ μου" μὲ περιπτύξεις καὶ ἐναγκαλισμούς, ἐνῶ ἐκ τῶν ὄπισθεν ἐμβάλλουν τὴν μάχαιραν, ἀποκόπτοντες οὐχὶ μόνον "τὸ ὠτίον τὸ δεξιόν" (Ἰω. 18,10), ἢ τῶν συνεπικουρουμένων ἀπὸ τὰ τελεβίζια "ὑπερποντίων", ἢ τοῦ "τακιμίου" των (bizim takım), ἢ τέλος τοῦ διεθνοῦς πολιτικοῦ σκυλολογίου.


Ὅταν μετὰ ὁ γράφων τοῦ ἐζήτησε τὴν διαπιστευτήριον κάρτα του, αὐτὸς τὴν ἐνεχείρησεν ἁβροφροσύνως. Ἦταν δὲ αὐτὴ πολὺ περιποιημένη ἐντὸς πλαστικῆς θήκης καὶ ἀνέγραφεν τὸ ὄνομά του καθὼς καὶ τοῦ Ἱδρύματος, κάτωθεν δὲ δι’ ἐρυθρῶν βυζαντινῶν μεγαλογραμμάτων: ΤΑΓΜΑ ΘΑΝΑΤΟΥ καὶ τηλέφωνον.
Συνεχισθείσης τῆς ἀρχαιολογικῆς ἐκσκαφολογίας ὑπὸ τοῦ γράφοντος, ἐξήχθη, ὅτι ὁ περὶ οὗ ὁ λόγος "θησαυρὸς" κατὰ τὴν νεότητά του ἐξήσκει τὸ ἐπάγγελμα τοῦ θερμαστοῦ, τουτέστιν μπουρλοτιέρη, ἐργοστασίων, τὰ ὁποῖα τότε λειτουργοῦσαν μὲ λιγνίτη, ἔπειτα δὲ μὲ κάρβουνο καὶ γκάζι. Διέθετεν ἄρα τὸ διὰ τὸ νέον ὑπούργημά του ἀπαιτούμενο DNA. Προσέτι ἦταν καὶ ποδοσφαιριστής, οἱ κακὲς δὲ γλῶσσες διηγοῦταν, ὅτι εἰς ἕνα ἀγῶνα ὀπισθοφυλακῶν, "ἐλάκτισεν" τὴν μπάλαν εἰς τὸ τέρμα τῆς ὁμάδος του! Ἐνώπιον δὲ τῆς γενικῆς κατακραυγῆς, ἐβόησε λέγων: ὑπῆρχε λόγος! Ἄγνωστος βεβαίως ποῖος.
Καὶ δύο εὐτράπελα ἀκόμη: Ὁ Ταγματάρχης ἐδήλωσέ ποτε, ὅτι ἐὰν πυροβολήσει τις ἐκτὸς τοῦ αὐτοκινήτου τοῦ Ἄνακτα, οὗτος καθήμενος παρὰ τὸν ὁδηγὸν θὰ κύψει τὴν κεφαλήν, ὁπότε ὁ Ἄναξ ἀντέταξε: Ἐλπίζω νὰ μεταβεῖς πρὸ ἐμοῦ εἰς τὰς αἰωνίους μονάς, διότι ἀλλέως οὐδεὶς θὰ εὑρεθεῖ ἱερωμένος διὰ τὴν ἐξόδιόν σου ἀκολουθίαν!
Τούτων οὕτως ἐχόντων, καλὴ θὰ ἦτο ἴσως ἡ ἵδρυσις ἑκασταχοῦ "Ταγμάτων Θανάτου" ἀπαρτιζομένων ἐξ ἑνὸς γενναίου κατσαπλιᾶ, μὲ ἀκολουθίαν -ἀντὶ τῶν γνωστῶν Bodyguard- χηνῶν εἰς ρόλον ἀνιχνευτῶν, τὰς ὁποῖας χρησιμοποιεῖ καὶ ὁ στρατὸς εἰς τὸ Καπιτώλιον τῶν Η.Π.Α., καθὼς καὶ κοκκορομαχητῶν.
Ὁ γράφων εὐχαριστεῖ καὶ ἀπὸ τὴ θέση αὐτὴ τὸν π. Σμάραγδο καὶ τὸν Ἄρχοντα Γ. Οἰκονόμου, γιὰ τὰ στοιχεῖα ποὺ τοὔδωσαν, καὶ εὔχεται στοὺς "ταγματοποιτοὺς" καλὰ ξεμπερδέματα.

ΕΙΚΟΝΕΣ ΚΑΙ ΗΧΟΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΠΟΚΑΛΥΨΗ ΑΠΟΨΕ ΣΤΗΝ ΧΩΡΑ ΠΑΤΜΟΥ

«Εικόνες και Ήχοι από το Ιερό Βιβλίο της Αποκαλύψεως», απόψε στην πλατεία Διασώζουσας στη Χώρα Πάτμου.

Μια πολύτεχνη παράσταση με μουσική, video - art, τραγούδι και χορό.

Το βίντεο δημιούργησε ο Γιάννης Νικολάου με μουσική του Βέλγου συνθέτη Bruno Libert.
Συμμετείχαν οι χορευτές Rafaela Petrai και Γιώργος Τσομπανίδης και η σοπράνο Diane Sutherland.

Σκηνοθεσία: Anthony Stevens

Σκηνογραφία: Μαρία Πεσματζόγλου

Mια λιτή στην ουσία της παράσταση, που ήταν σφιχτή ως προς τη ροή και τη δυναμική της.

Ο χώρος ιδεώδης. Ο κόσμος -οι περισσότεροι όρθιοι - μέσα σε κατανυκτική ατμόσφαιρα είδε κι άκουσε εικόνες και ήχους Αποκαλυπτικούς, δοσμένους με σύγχρονο τρόπο, αφού η Αποκάλυψη ως εσχατολογικό βιβλίο έχει πολλές και διαχρονικές αναγνώσεις.

ΜΟΥΣΙΚΗ ΠΟΙΗΤΙΚΗ ΕΔΩ ΣΤΗΝ ΠΑΤΜΟ

Εν αναμονή των φωτογραφιών από την χθεσινή εκδήλωση Ιερατική Ποίηση και Μουσική, από την φωτογράφο του Φεστιβάλ, εδώ στην Πάτμο, αγαπητοί συνοδίτες, δημοσιεύω στιγμιότυπα από την πρόβα ήχου χθες το δειλινό, στον χώρο του Σπηλαίου της Αποκαλύψεως.

Η όλη εκδήλωση που επιμελήθηκε με μεράκι και διηύθυνε ο μαέστρος Άλκης Μπαλτάς, προσήλκυσε πολύ κόσμο, ντόπιους και ξένους, οι οποίοι επί μιάμιση ώρα μυήθηκαν στην ποίηση των ορθοδόξων ιερέων ποιητών, άκουσαν το συνταίριασμα ελληνικής ποίησης με κλασικούς ήχους και την μελοποίηση επιλεγμένων ποιημάτων από έλληνες συνθέτες.

Το εγχείρημα δύσκολο, διόλου εύπεπτο για το κοινό, το οποίο όμως καταχειροκρότησε με ενθουσιασμό όλους τους συντελεστές, επιδοκιμάζοντας έτσι ένα κόπο μηνών για να στηθεί η συγκεκριμένη εκδήλωση και αποδεικνύοντας ταυτόχρονα ότι η ποιότητα αναγνωρίζεται.

Την εκδήλωση τίμησαν με την παρουσία τους ο Μητροπολίτης Ζακύνθου Χρυσόστομος και ο Καθηγούμενος της Μονής του Αγ. Ιωάννου του Θεολόγου και Πατριαρχικός Έξαρχος Πάτμου Αρχιμ. Αντίπας.

Ο Μητροπολίτης Ζακύνθου άκουσε την ποίηση του Ζακυνθίου ιερέα π. Παναγιώτη Καποδίστρια, Γενικού Αρχιερατικού Επιτρόπου της Μητροπόλεώς του, να ανοίγει την εκδήλωση και ο Καθηγούμενος Αντίπας άκουσε μελοποιημένο αριστοτεχνικά από τον Άλκη Μπαλτά το νεανικό ποίημά του "Ο Γέροντας" να κλείνει την μουσικοποιητική βραδυά.

Σημαντική η συμβολή του σπουδαίου ηχολήπτη Γιάννη Συγλέτου στην ηχητική κάλυψη της εκδήλωσης, για την οποία θα έχουμε περισσότερα αύριο εδώ στην Ιδιωτική Οδό.

ΜΙΑ ΣΗΜΑΝΤΙΚΗ ΕΚΔΟΣΗ ΓΙΑ ΤΟΝ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΟ WILHELM DORPFELD

Wilhelm Dörpfeld:

Daten meines Lebens-Σταθμοί της Ζωής μου

Καταγραφή της ζωής του διασήμου Αρχαιολόγου που δημοσιεύεται για πρώτη φορά.

Το Πνευματικό Κέντρο του Δήμου Λευκαδίων δημοσίευσε το αυτοβιογραφικό έργο του αρχαιολόγου Wilhelm Dörpfeld, Daten meines Lebens-Σταθμοί της ζωής μου. Επιμελητές της εκδόσεως είναι ο ομότιμος καθηγητής του Τεχνικού Πανεπιστημίου του Dortmund Klaus Goebel και η Αρχιτέκτων Χαρά Παπαδάτου-Γιαννοπούλου.
Το βιβλίο εκδόθηκε από τον εκδοτικό οίκο Περὶ Τεχνῶν ( Πάτρα 2010) στην αυθεντική γερμανική του γραφή και σε ελληνική μετάφραση.
Αποτελείται από 320 σελίδες και 31 φωτογραφίες.

Ο Wilhelm Dörpfeld γεννήθηκε το 1853 στο Barmen (σήμερα Wuppertal). Πέθανε το 1940 στην Λευκάδα, όπου και ετάφη. Απέκτησε διεθνή φήμη εξαιτίας των ανα-σκαφών του στην Τροία και στις πόλεις της ελληνικής αρχαιότητας, κυρίως στην Ολυμπία, Αθήνα, Πέργαμο, Τίρυνθα και Μυκήνες.
Ο Heinrich Schliemann κάλεσε τον Dörpfeld σαν συνεργάτη του στις ανασκαφές που είχε ξεκινήσει στην ομηρική Τροία. Στην μικρασιατική πόλη ο Dörpfeld εξελίσσει την μέθοδο της στρωματογραφίας και συνεχίζει τις ανασκαφές μετά τον θάνατο του Schliemanns. Από το 1887 μέχρι και το 1912 διηύθυνε το Γερμανικό Αρχαιολογικό Ινστιτούτο στην Αθήνα.
Το χειρόγραφo το οποίο για πρώτη φορά δημοσιεύεται καταγράφει την ζωή του Dörpfeld κατά χρονολογική αλληλουχία.
Ο αρχαιολόγος άρχισε τις καταγραφές το 1916, συμπλήρωσε μέχρι τότε την προη-γούμενη ζωή του, και συνέχισε μέχρι λίγο πριν από τον θάνατό του.
Το Διεθνές Συνέδριο προς τιμήν του Wilhelm Dörpfeld, που διοργανώθηκε από το Πνευματικό Κέντρο του Δήμου Λευκάδας το 2006, και του οποίου την επίσημη έναρξη έκανε ο Πρόεδρος της Ελληνική Δημοκρατίας κ. Κάρολος Παπούλιας, δημιούργησε τις προϋποθέσεις για την έκδοση του αδημοσίευτου αυτού έργου.

ΙΕΡΑΤΙΚΗ ΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΜΟΥΣΙΚΗ ΑΠΟΨΕ ΣΤΗΝ ΠΑΤΜΟ

10ο ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΠΑΤΜΟΥ
ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΗΣ ΑΠΟΨΙΝΗΣ ΣΥΝΑΥΛΙΑΣ

Ψαλμός 103 (σε μετάφραση του π. Παναγιώτη Καποδίστρια)
Μουσική: Μητροπολίτης Πατρών Νικόδημος Βαλληνδράς (1915-2008)

“Δάκρυα χάμου..” (Κανών ωφελιμώτατος, ωδή ζ΄)
Ποίηση: π. Παναγιώτης Καποδίστριας
Μέλος παραδοσιακό (επεξεργασία Α. Μπαλτάς)

«Για τη Σελήνη»
Ποίηση: Συμεών ιερομόναχος ο Περουβιανός
Μουσική: Antonio Vivaldi, Largo από το κοντσέρτο για πίκολο RV 443 .

«Μόνος μονάζω..» - «μοναχός μιλώ..»
Ποίηση: Συμεών ιερομόναχος ο Περουβιανός
Μουσική: J. S. Bach, Largo ma non tanto από το κοντσέρτο για 2 βιολιά BWV 1043.

«Ο Αγιορείτης»
Ποίηση: Μοναχός Μωυσής Αγιορείτης
Μουσική: J. S. Bach, Siciliano από το κοντσέρτο για πιάνο BWV 1053.

“Αφιέρωση”
Ποίηση: Μοναχός Μωυσής Αγιορείτης
J. S. Bach, Menuet – Badinerie, από την σουίτα αρ.2 BWV 1067

«Απόψε…»
Ποίηση: Μητροπολίτης Πέργης Ευάγγελος (Γαλάνης)
Μουσική: W. A. Mozart, Largetto από το κουιντέτο με κλαρινέτο KV 581
(σε μεταγραφή για σόλο κλαρινέτο και ορχήστρα εγχόρδων)

«Τα λάμδα της Αγάπης…»
Ποίηση: π. Βασίλειος θερμός
Μουσική: D. Shostakovich, Andante από το κοντσέρτο για πιάνο αρ.2

«Άνευ όρων….»
Ποίηση: Αρχιεπίσκοπος Αυστραλίας Στυλιανός (Χαρκιανάκης)
Μουσική: A.L. Weber , Pie Jesu από το έργο «Ρέκβιεμ»
(ενορχ. Α. Μπαλτά)

«Προς το Τέρμα…»
Ποίηση: Μητροπολίτης Πέργης Ευάγγελος (Γαλάνης)
Μουσική: Κωνστάντια Γουρζή

«Προεόρτιο»
Ποίηση: π. Παναγιώτης Καποδίστριας
Μουσική: Ιάκωβος Κονιτόπουλος

«Το αναφιλητό της Αλήθειας»
Ποίηση: Αρχιεπίσκοπος Αυστραλίας Στυλιανός (Χαρκιανάκης)
Μουσική: Αλέξανδρος Μούζας

«Αργαλειός»
Ποίηση: Μητροπολίτης Σερβίων και Κοζάνης Διονύσιος Ψαριανός (1912-1997)
Μουσική: Φίλιππος Τσαλαχούρης

«Ο Γέροντας στην Αγια Σοφιά»
Ποίηση: Καθηγούμενος και Πατριαρχικός Έξαρχος Πάτμου Αρχ. Αντίπας
Μουσική: Άλκης Μπαλτάς

Σολίστ
Τραγούδι : Δάφνη Πανουργιά – Παναγιώτης Ανδριόπουλος
Φλάουτο : Ιβόνα Γκλίνκα
Βιολί : Οδυσσέας Κορέλης – Φρανς Σέστανι
Πιάνο : Βίκυ Στυλιανού
Κλαρινέτο : Γιάννης Σαμπροβαλάκης

Απαγγελία ποιημάτων : Φιλαρέτη Κομνηνού – Γιώργος Καραμίχος
Την Ορχήστρα του Φεστιβάλ Πάτμου διευθύνει ο Άλκης Μπαλτάς

"Ο ΑΡΓΑΛΕΙΟΣ" ΤΟΥ ΔΙΟΝΥΣΙΟΥ ΨΑΡΙΑΝΟΥ ΜΕΛΟΠΟΙΗΜΕΝΟΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΦΙΛΙΠΠΟ ΤΣΑΛΑΧΟΥΡΗ

Ο μακαριστός Μητροπολίτης Σερβίων και Κοζάνης Διονύσιος Ψαριανός (1912-1997) είναι από τους παλαιούς εκείνους αρχιερείς των οποίων το ήθος και η όλη προσωπικότητα δεν υπάρχουν πιά.

Ήταν λόγιος ιεράρχης, με ξεχωριστές επιδόσεις στην συγγραφή, το κήρυγμα, την υμνολογία, την μουσική, την μετάφραση αλλά και την ποίηση. Μέχρι σατιρικά ποιήματα έγραφε, που διακρίνονταν για τη χάρη τους.

Τα ποιήματά του δεν είναι ευρέως γνωστά. Ένα όμως είναι αρκετά δημοφιλές και είδα ότι υπάρχει και σε παιδικές ανθολογίες, ακόμα και στο διαδίκτυο. Είναι Ο Αργαλειός, δημοσιευμένο το 1937.

Αυτό το απλό, εκ πρώτης όψεως, ποίημα επέλεξε να μελοποιήσει ο φίλος συνθέτης Φίλιππος Τσαλαχούρης για την εκδήλωση Ιερατική Ποίηση και Μουσική εδώ στην Πάτμο.

Και επέλεξε τον τρόπο της μίμησης προς τα νοούμενα, αφού τα έγχορδα στο μεγαλύτερο μέρος της σύνθεσης μιμούνται την κίνηση του αργαλειού που υφαίνει. Κι έτσι ο Τσαλαχούρης υφαίνει μια μελωδία νοσταλγική και απέραντα ευγενική, παρακολουθώντας πάντα την ποίηση του Διονυσίου. Για παράδειγμα, η στροφή "Σώπαινε, αργαλειέ λησμονημένε..." διακρίνεται για την μελαγχολία της, ενώ το φινάλε του ποιήματος "Θάρθει καιρός και πάλι να μιλήσεις..." για την δυναμική του και την αισιοδοξία του.

Ακούγοντάς το στις πρόβες από την Ορχήστρα του Φεστιβάλ Πάτμου υπό τον Άλκη Μπαλτά και με σολίστ την σοπράνο Δάφνη Πανουργιά - με επιμονή στη λεπτομέρεια - ανακάλυψα πόσο δύσκολο είναι να μελοποιήσει κανείς ένα απλό και σαφές νοηματικά ποίημα, που δεν σου αφήνει περιθώρια για εξάρσεις και ακροβατισμούς.

Ο Φίλιππος Τσαλαχούρης με οδηγό την μελωδική του φλέβα και τον ρυθμό ύφανε αριστοτεχνικά τον Αργαλειό του μακαριστού Κοζάνης Διονυσίου.

Τον παραθέτω στη συνέχεια και ελπίζω σύντομα να τον έχουμε και στην μελοποιημένη εκδοχή στο διαδίκτυο.

Ριχτός σε μια γωνιά κι αραχνιασμένος
ό παλιωμένος αργαλειός,
μέσ' στης γιαγιάς το εργαστήρι,
έρμος σιωπά και μοναχός.
Έρμος σε μια γωνιά κι αραχνιασμένος.

Άλλοτε του σπιτιού πρώτο στολίδι
καί πρώτος ήταν στα προικιά
ό αργαλειός, χρυσογραμμένος
και τον καμάρωνε η γιαγιά,
άλλοτε του σπιτιού πρώτο στολίδι.

Τότε κορίτσια υφαίναν τιμημένα
ολημερίς στον αργαλειό.
Τα ξακουστά και ζηλεμένα
πρώτα προικιά μέσ' στο χωριό,
τότε κορίτσια υφαίναν τιμημένα.

Μα τώρα τα κορίτσια μας θεωρούνε
ντροπή να υφάνουνε «πανιά!..»
και τον παλιό αργαλειό πετούνε
σε μια αποσκότεινη γωνιά,
γιατί ντροπή να υφάνουνε θεωρούνε.

Σώπαινε, αργαλειέ λησμονημένε
στον τωρινόνε τον καιρό
έμαθε ό κόσμος να μην έχει
προς τα παλιά πια σεβασμό.

Σώπαινε, αργαλειέ λησμονημένε.

Θάρθει καιρός και πάλι να μιλήσεις,
τότε που ο κόσμος θα στραφεί
για να εκτίμηση ό,τι χλευάζει.
Μετά από μια καταστροφή
τότε, αργαλειέ, και πάλι θα μιλήσεις.

Η ΣΕΡΒΙΚΗ ΧΟΡΩΔΙΑ SERAFIM ΑΠΟΨΕ ΣΤΗΝ ΠΑΤΜΟ

Aπόψε, στον υπαίθριο χώρο πάνω από το Σπήλαιο της Αποκάλυψης εδώ στην Πάτμο, η ανδρική Σερβική χορωδία SERAFIM ερμήνευσε ύμνους από την Ορθόδοξη Σερβική και Ρωσική μουσική παράδοση με τρόπο πραγματικά κατανυκτικό.

Απέδωσε χορωδιακά κομμάτια Σέρβων συνθετών αλλά και Ραχμάνινωφ, Μπορτνιάσκι, Ρούσκαγια, Κοσολάποβ κ.α.

Ο κόσμος πολύς και η προσήλωσή του στα ψαλλόμενα θαυμαστή!

Σκέπτομαι πως αυτό που τελικά κάνει το Φεστιβάλ Θρησκευτικής Μουσικής στην Πάτμο να ξεχωρίζει είναι, πέρα από την άρτια οργάνωση, μια πνευματικότητα με την πλατιά έννοια, από την οποία διαπνέεται.

Σ' αυτό συντελούν πολλά. Ο χώρος, η όλη αύρα της ιεράς νήσου, το κοινό που προσέρχεται με την ανάλογη προσέγγιση, αλλά σίγουρα και οι επιλογές του Καλλιτεχνικού διευθυντή Άλκη Μπαλτά που δεν αφήνουν περιθώρια για ...εκπτώσεις και υποκατάστατα.

ΠΡΟΒΑ ΣΗΜΕΡΑ ΣΤΟ ΠΑΤΜΙΟΝ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ

Καλησπέρα σας από το νησί του Θεολόγου, αγαπητοί συνοδίτες.

Πρόβα σήμερα στο Πάτμιον Πνευματικό Κέντρο στη Σκάλα της Πάτμου, με την Ορχήστρα του Φεστιβάλ Πάτμου υπό τη διεύθυνση του μαέστρου Άλκη Μπαλτά, του και Καλλιτεχνικού Διευθυντή του Φεστιβάλ Θρησκευτικής Μουσικής.

Η εμπειρία είναι μαθητεία στην ομορφιά!

Εδώ και οι συνθέτες Ιάκωβος Κονιτόπουλος και Αλέξανδρος Μούζας, των οποίων συνθέσεις πάνω σε ποιήματα Στυλιανού Χαρκιανάκη (Αρχιεπισκόπου Αυστραλίας) και π. Παναγιώτη Καποδίστρια θα παρουσιαστούν αύριο, με σολίστ την σοπράνο Δάφνη Πανουργιά.

Ακούω αυτά τα τραγούδια και σκέπτομαι πόσο ακριβή μπορεί να είναι η έννοια τραγούδι. Ένα πραγματικό ποίημα, που δεν έχει σχέση με την αγοραία εντύπωση που έχουν οι πολλοί για το τραγούδι, ως ένα ακόμη είδος προς κατανάλωσιν και εκτόνωσιν.

Εδώ η ποίηση και η μουσική ένα, υπηρετούν τον λόγο, ήτοι την ουσία στο όνομα της σχέσης. Μιας σχέσης αληθινής ανάμεσα στον ποιητικό λόγο, τον μουσικό και τον άνθρωπο που τους σαρκώνει.

Απόψε, στον υπαίθριο χώρο του Σπηλαίου της Αποκαλύψεως, το Φεστιβάλ συνεχίζει ακάθεκτο με την ανδρική χορωδία SERAFIM από τη Σερβία, η οποία υπό τη διεύθυνση του Marco Pesic θα αποδώσει ύμνους από την Σερβική και την Σλαβονική μουσική παράδοση γενικότερα.

ΕΝ ΠΛΩ ΟΛΟΤΑΧΩΣ ΓΙΑ ΠΑΤΜΟ

Εν πλω και πάλι προς Πάτμο, για το 10ο Φεστιβάλ Θρησκευτικής Μουσικής, αγαπητοί συνοδίτες.

Την περασμένη Κυριακή με την Ελληνική Βυζαντινή Χορωδία κάναμε την εναρκτήρια συναυλία. Την ερχόμενη Κυριακή η συναυλία μας με θέμα: "Ιερατική Ποίηση και μουσική".

Την Ορχήστρα του Φεστιβάλ Πάτμου θα διευθύνει ο διευθυντής του Άλκης Μπαλτάς, αφηγητές θα είναι οι εκλεκτοί ηθοποιοί Φιλαρέτη Κομνηνού και Γιώργος Καραμίχος, σολίστ στο τραγούδι η Δάφνη Πανουργιά και ο Π. Ανδριόπουλος.

Το ταξίδι στο Αιγαίο με πλοίο πάντα συναρπαστικό. Κι ώσπου να σουρουπώσει τα χρώματα της θάλασσας και τ' ουρανού γεμίζουν τα πνευμόνια σου. Κι ο πελαγίσιος αέρας δροσίζει την ψυχή σου.

Όταν μάλιστα ταξιδεύεις και με φίλους, όπως ο συνθέτης Ιάκωβος Κονιτόπουλος και η φλαουτίστα Υβόνα Γκλίνκα, τότε το εν πλω ταξίδι γίνεται ανάσα βαθειά!...

Στην φωτό της Ιδιωτικής Οδού ο Ιάκωβος Κονιτόπουλος και η Δάφνη Πανουργιά μελετούν, στο κατάστρωμα του πλοίου, λεπτομέρειες της σύνθεσης του Ιάκωβου πάνω σε ποίηση Παναγιώτη Καποδίστρια.

Το κομμάτι (Προεόρτιο) πρωτοπαρουσιάσαμε το 2007 στην Πάτρα, στην πρώτη της Ιερατικής Ποίησης, στη μορφή για mezzo και πιάνο. Τώρα, στην Πάτμο, αλλιώτικο, για σοπράνο και ορχήστρα παίρνει άλλη διάσταση. Ακριβώς όπως και η ποίηση του Π.Κ. όταν την επαναπροσεγγίζεις κατά καιρούς με τη δέουσα ταπεινοσύνη.

Καταμεσής του Αιγαίου τούτη τη βραδυά, αγαπητοί συνοδίτες.

Κι ο στίχος του ποιητή της Ιδιωτικής Οδού μας συντροφεύει:

Η Παναγιά το πέλαγο κρατούσε στην ποδιά της.

ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΕΡΑΤΙΚΗ ΠΟΙΗΣΗ

To παρακάτω συνοπτικό κείμενό μου για την Ιερατική Ποίηση, που θα παρουσιάσουμε την Κυριακή στην Πάτμο, στο πλαίσιο του 10ου Φεστιβάλ Θρησκευτικής Μουσικής, θα ακουστεί στα αγγλικά για τους ξένους φίλους του Φεστιβάλ.

Mε τον όρο Ιερατική Ποίηση εννοούμε την ποίηση που γράφουν σήμερα κληρικοί της Ορθόδοξης Εκκλησίας (Αρχιερείς, ιερείς και μοναχοί).

Η ποίηση αυτή δεν είναι κατ' ανάγκην θρησκευτική. Περιέχει τόση θρησκευτικότητα όση και η ποίηση που γράφεται γενικά από τους ποιητές. Άρα πρόκειται για καθαρή ποίηση, υπαρξιακού κυρίως χαρακτήρα. Από την ποίηση αυτή είναι λογικό να μην απουσιάζει ο Θεός, αλλά Αυτός νοείται ως αέναη αναζήτηση και ως Ον που νοηματοδοτεί την ύπαρξη και όχι ως κάτι το δεδομένο και μαγικό.

Οι σπουδαιότεροι εκπρόσωποι της Ιερατικής Ποίησης, των οποίων ποιήματα – πονήματα θα ακούσουμε απόψε είναι οι: Αρχιεπίσκοπος Αυστραλίας Στυλιανός, Μητροπολίτης Πέργης Ευάγγελος, πρωτοπρεσβύτερος Παναγιώτης Καποδίστριας, ιερομόναχος Συμεών αγιορείτης ο Περουβιανός, πρωτοπρεσβύτερος Βασίλειος Θερμός, μοναχός Μωϋσής ο αγιορείτης. Στην αποψινή εκδήλωση περιλαμβάνονται, επίσης, ένα ποίημα του μακαριστού Μητροπολίτου Κοζάνης Διονυσίου Ψαριανού και ένα νεανικό του Καθηγουμένου της Μονής Πάτμου και Πατριαρχικού Εξάρχου Αρχιμανδρίτου Αντίπα.

Οι περισσότεροι κληρικοί – ποιητές έχουν εκδώσει αρκετές ποιητικές συλλογές, κάποιοι έχουν βραβευτεί για την ποιήσή τους ακόμα και από την Ακαδημία Αθηνών (ο π. Παναγιώτης Καποδίστριας), και γενικώς η απήχηση του ποιητικού έργου τους ολοένα και δυναμώνει.

Ποιήματα αυτών των ιερέων ποιητών μελοποιούνται στις μέρες μας για πρώτη φορά και απόψε τρία από αυτά θα ακουστούν σε πρώτη παγκόσμια εκτέλεση.

Η απαγγελία κάποιων ποιημάτων συνδυάζεται, για πρώτη φορά απόψε, με αποσπάσματα από κλασικά έργα μεγάλων συνθετών.

Η Ιερατική Ποίηση δικαιώνει απόλυτα, θα λέγαμε, τον στίχο του νομπελίστα ποιητή μας Οδυσσέα Ελύτη: “Όπου υπάρχει ποίηση, εκεί κι ο Θεός. Την ομορφιά εστιάζει”.

ΟΙ ΦΑΙΔΡΟΤΗΤΕΣ ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΓΙΑ ΣΟΦΙΑ

Του καθηγητή Αριστείδη Πανώτη
Μ. Ιερομνήμονος

Στις Η.Π.Α. υπάρχουν και σοβαροί κληρικοί και διαπρεπείς θεολόγοι και βυζαντινολόγοι για να απευθυνθούν όσοι αγνοούν θέματα ιστορικά και λειτουργικά προκειμένου να μην γελοιοπούνται με φαιδρότητες όπως είναι αυτή η αυτόβουλη δήθεν «λειτουργία στην Αγία Σοφία» στις 17 Σεπτεμβρίου! Οσοι από μακρού προπαγανδίζουν αυτή την ανοησία δεν είχαν χρόνο να ερωτήσουν κάποιους ειδικούς ότι τέτοια ευαίσθητα θέματα δεν προσφέρονται για δημόσιες σχέσεις και πολιτική αυτοδιαφήμιση, αλλά ούτε ακόμη και για να εξάψουν την φαντασία των εραστών της τραγικά πληγωθείσης το 1922 «Μεγάλης Ιδέας»!

Η αμέλειά τους φανερώνει πόσο αδιάβαστοι είναι για το θέμα που δήθεν κόπτονται να «υπηρετήσουν» και πόσο άσχετοι παραμένουν με την Ιστορία, την λειτουργική και κανονική τάξη της Ορθοδόξου Εκκλησίας! Διαβάζοντας τις δηλώσεις τους καταλαβαίνει κάθε Ελληνορθόδοξος πόσο άσχετοι είναι με τα εκκλησιαστικά θέματα και πως τώρα μάλλον παρεμβάλλονται για άλλους στόχους, ένας των οποίων είναι να προκαλέσουν τους εθνικιστές και τους ισλαμιστές της Τουρκίας να αντιδράσουν κατά των Ορθοδόξων, τώρα που μετά το 1923 η τουρκική κυβέρνηση έχει αρχίζει να διαλέγεται δειλά και πολιτισμένα με το Πατριαρχείο μας.

Δυστυχώς, οι κύριοι που πρωτοστατούν σ’ αυτές τις φαιδρότητες φαίνεται πως αγνοούν το όλο θέμα της ΑΓΙΑΣ ΣΟΦΙΑΣ!

α) Η σημερινή Αγιά Σοφιά είναι το τρίτο κτίσμα του ναού στην ίδια θέση που οικοδομήθηκε μέσα σε μια πενταετία από τον Ιουστινιανό το 532-537. Το κτίσιμο τελείωσε στις 22 Δεκεμβρίου 537 και εγκαινιάστηκε μετά πενθήμερο στις 27 Δεκεμβρίου, ημέρα που από τότε εόρταζε κάθε χρόνο ο ναός, κατά τα κρατούντα στην αρχαία Εκκλησία. Τότε οι ναοί «εόρταζαν μόνον τα γενέθλια των εγκαινίων τους» και όχι, όπως μεταγενέστερα, στη μνήμη του α ή β Αγίου που μετά τον αφιέρωσαν. Επομένως κανείς εορτασμός δεν γινόταν κατά την μνήμη της μάρτυρος Αγίας Σοφίας στις 17 Σεπτεμβρίου στον ναό «της του Θεού Σοφίας», γιατί η Κωνσταντινούπολη δεν είχε σχέση με την Ρωμαία μάρτυρα, επειδή στην Πόλη ετιμάτο κυρίως η Αγία Ευφημία, όπως δείχνουν τα ερείπια του ναού της παρά τον Ιππόδρομο.

β) Ο ναός «της του Θεού Σοφίας», είναι αφιερωμένος στην ιδιότητα της Πανσοφίας του Θεού, που γνωρίζει και κατευθύνει τα πάντα στη φύση και στην Ιστορία με τη σάρκωση του Λόγου Του για τη σωτηρία μας, που είναι ο Ιησούς Χριστός. Ο περίπυστος αυτός ναός μετά του αρχαιότερου ναού «της του Θεού Ειρήνης», στην παλαιότερη μορφή του από την Ιουστινιάνειο σημερινή, αποτελούσαν την αρχιεπισκοπική καθέδρα της «Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας», η οποία λειτουργούσε «υπερόρια» και όχι «ενόρια» όπως ψευδώς τώρα οι άσχετοι διαδίδουν. Αυτό δείχνουν οι Ασματικές Ακολουθίες της και το μέγα πλήθος των πρεσβυτέρων, των διακόνων, των ψαλτών και οστιαρίων της κλπ που διακονούσαν στις πολλές γύρω εκκλησίες της Βασιλεύουσας, όπως σήμερα περίπου λειτουργεί ο καθεδρικός ναός του Σωτήρος Χριστού στο Λατερανό της Ρώμης, μετονομασθείς αργότερα σε Άγιο Ιωάννη, για να τιμώνται ο Πρόδρομος και ο Ευαγγελιστής. Επομένως, ο ναός «της του Θεού Σοφίας» της Βασιλεύουσας δεν ήταν μια μικρή μονάδα του εκκλησιαστικού σώματος, όπως είναι κάθε άλλη ενορία μέσα στη δικαιοδοσία του κλίματος της αρχιεπισκοπής Κων/πόλεως. Ήταν ο πυρήνας της Αποστολικής Καθέδρας της Νέας Ρώμης και λειτουργούσε ως θεσμικόν κέντρον της κατ’ Ανατολάς Εκκλησίας και δεν μπορούν κατά το δοκούν να μεταχειρίζονται τις ιερές μνήμες του Γένους μας όσοι αγνούν την Ιστορία του. Ήδη κάποιες άκριτες ενέργειες για την λειτουργική χρήση του ναού υπό των Ορθοδόξων το 1919-1921, δημιούργησαν προβλήματα στην Εκκλησία μας στη Λωζάννη και ενίσχυσαν τις σκανδαλώδεις φιλοτουρκικές διαθέσεις των Γάλλων το 1922-1923 εναντίον μας!

γ) Το πόσον ξένοι προς τα εκκλησιαστικά πράγματά μας είναι όσοι σκέπτονται τέτοια τολμήματα, φαίνεται αφού αγνοούν πως κανείς κανονικός ορθόδοξος κληρικός δεν μπορεί να φορέσει καν πετραχήλι για να κάνει κάπου ακολουθία στη Πόλη χωρίς την ευλογία του αρχιεπισκόπου Κων/πόλεως. Αν αυθαιρετίσει αμέσως θα τιμωρηθεί, και αν αυθαδιάσει θα καθαιρεθεί. Μόνον κάποιος αναρχικός ψευτοκληρικός μπορεί να επιχειρήσει τέτοια προσβολή στον «Πρώτο» της κατ’ Ανατολάς Εκκλησίας, ο οποίος όπως είναι γνωστό δεν φοβήθηκε ποτέ να διεκδικήσει από τις τουρκικές αρχές τα δίκαια της Εκκλησίας.

Πληροφορώ τους απερίσκεπτους οργανωτές ότι: πριν και πέραν του γεγονότος της προσευχής στην Αγιά Σοφιά της 25ης Ιουλίου 1967 του πάπα Παύλου ΣΤ' , πολλοί Ορθόδοξοι Πατριάρχες, ιεράρχες και κληρικοί και λαϊκοί προσευχήθηκαν σιωπηρά στον ίδιο τόπο από το 1934 που ο Μουσαφά Κεμάλ γνωρίζοντας τον σεβασμό της χριστιανοσύνης στην ιστορία του ναού τον μετέβαλε σε μουσείο, υπερβαίνοντας τον εθνικισμό του και τις αντιδράσεις των μουσουλμάνων συμπατριωτών του! Στη συνέχεια επέτρεψε την αποκάλυψη των ψηφιδωτών του που είναι διδασκαλείο της πίστεως των κτιτόρων του στους προσκυνητές και στους επισκέπτες του, αψευδής μαρτυρία της χριστιανικής καταβολής του.

Πολλά από τα γραφόμενα όζουν προτεσταντικής ασυναρτησίας. Η Εκκλησία μας δεν είναι ασύντακτη αγέλη βόσκουσα στους αφύλακτους λειμώνες των Η.Π.Α. Λίγη μελέτη και προσοχή διαφυλάσσει και τις πολιτικές φιλοδοξίες όσων τολμούν να παίζουν ακόμη και με την Ιστορία ενός πάνσεπτου ναού.

amen.gr

Ο "ΠΙΣΤΟΣ ΛΑΟΣ" ΠΑΝΗΓΥΡΙΚΑ ΣΤΗ ΓΩΝΙΑ...

- O αφορισμένος Νικόλαος Σωτηρόπουλος στο τελευταίο τεύχος του περιοδικού Ο ΣΤΑΥΡΟΣ (Ιούλιος – Αύγουστος 2010) επιτίθεται εναντίον του Μητροπολίτου Δημητριάδος Ιγνατίου για την Ακαδημία Θεολογικών Σπουδών, με αφορμή το πρόσφατο θεολογικό συνέδριο που πραγματοποιήθηκε στο Βόλο. Αφού σέρνει τα εξ' αμάξης στους θεολόγους κατακλείει το σχόλιό του θριαμβευτικά: Επειδή «πήρατε πολύ ψηλά τον αμανέ», αξίζει να σας πούμε: Εκεί, που αφώδευσαν οι Πατέρες της Εκκλησίας, εκεί φυτρώσατε εσείς... Νομίζω ότι με αυτό το λόγιόν του ο Νικόλαος Σωτηρόπουλος δικαιώνει πλήρως τον αφορισμό του!

- Η Διαρκής Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας της Ελλάδος στη σημερινή της συνεδρία προς μεγάλην απογοήτευσιν του αυτοαποκαλούμενου “πιστού λαού” (διάβαζε: εσμού φαρισαίων) όρισε τον Μητροπολίτη Μεσσηνίας Χρυσόστομο, εκπρόσωπο της Εκκλησίας της Ελλάδος, στην συνάντηση της Μικτής Επιτροπής επί του Θεολογικού Διαλόγου μεταξύ Ορθοδόξου και Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας, η οποία θα πραγματοποιηθεί στην Βιέννη, από 19 έως 27 Σεπτεμβρίου 2010. Ευτυχώς ο “πιστός λαός” που λυσσομανούσε μήνες τώρα δεν δικαιώθηκε.

- Ο “πιστός λαός” υπέστη κι άλλη μια ήττα, διότι η Δ.Ι.Σ. αποφάσισε ότι στην ενθρόνιση του νέου Πατριάρχου Σερβίας Ειρηναίου (3 Οκτωβρίου) θα παραστή ο ίδιος ο Αρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος και δύο Συνοδικοί. Πράγμα που σημαίνει πως το απίστευτο υβρεολόγιο εναντίον του Πατριάρχου Σερβίας και της περί αυτόν Ι. Συνόδου, που εξαπέλυσε ο “πιστός λαός” της Ελλάδος, με αφορμή την υπόθεση του πρ. Ράσκας και Πριζρένης Αρτεμίου, ουδόλως αγγίζει την Δ.Ι.Σ. της ο οποίας μέλος, ας το υπενθυμίσουμε, είναι και ο Μητροπολίτης Πειραιώς Σεραφείμ, ο οποίος είχε τοποθετηθεί υπέρ του Σεβ. Αρτεμίου.

Αυτά προς το παρόν. Τα χαιρετίσματά μου στον “πιστό λαό”.

Πίνακας: Τάκης Ελευθεριάδης, Σύνθεση με κερί

Η ΑΓΙΑ ΣΟΦΙΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΕΩΣ ΘΡΥΛΟΣ ΟΛΟΖΩΝΤΑΝΟΣ!

Σκέπτομαι πως η βασίλισσα της Βασιλίδος, η Αγία Σοφία, δεν είναι ένας απολιθωμένος θρύλος, μα ολοζώντανος ενώπιόν μας.
Γύρω της εξυφαίνονται τα πιθανά και τα απίθανα τής σήμερον.

Η Παναγία Σουμελά του Πόντου λειτούργησε φέτος, την Αγια Σοφιά ζητούν οι Τούρκοι εθνικιστές ως ...αντάλλαγμα!
Το τουρκικό εθνικιστικό Κόμμα της Μεγάλης Ενότητας προτείνει στην τουρκική κυβέρνηση να δώσει τη συγκατάθεσή της για εορταστική λειτουργία του Ραμαζανιού στην Αγία Σοφία.
Μέλη του κόμματος προέβησαν προ ημερών σε διαδήλωση σε πλατεία της Κωνσταντινούπολης με κεντρικό σύνθημα «Θέλουμε να προσευχηθούμε το μπαϊράμι στην Αγία Σοφία», προτείνοντας παράλληλα και τη μόνιμη επαναλειτουργία του ναού ως τέμενος, η οποία έχει απαγορευτεί από το 1935, οπότε και η Αγία Σοφία μετατράπηκε σε μουσείο.
Την ίδια στιγμή ο Ελληνοαμερικανός πολιτευτής Κρις Σπύρου ετοιμάζεται να ...εισβάλει στην Αγία Σοφία στις 17 Σεπτεμβρίου, για να τελέσει Θ. Λειτουργία (!!) στο όνομα μιας "Παγκόσμιας Ενορίας" που έχει ιδρύσει! Δεν μας φτάνουν οι Τούρκοι εθνικιστές τώρα έχουμε και Έλληνες πάσχοντας από μεγαλοϊδεατισμό.

Νομίζω τα γράφει καλά για το θέμα ο Νίκος Παπαχρήστου στο amen.gr: "Τι είδους συμπεριφορά τσαμπουκά είναι αυτή; Τι θα συμβεί εάν 200 φανατικοί Τούρκοι τους επιτεθούν όταν θα πάνε να κάνουν την λειτουργία, χωρίς προηγούμενη συνεννόηση με τις Αρχές, χωρίς να έχουν άδεια; Τι θα συμβεί αν σκοτωθεί ένας άνθρωπος; Ποιες θα είναι οι επιπτώσεις στις σχέσεις των δύο χωρών; Ποιος θα έχει προκαλέσει την κρίση;"
Διαβάστε τη συνέχεια του άρθρου εδώ.

Και η Αγία Σοφία στέκει αγέρωχη, κι εγώ σιγοψάλλω τον ύμνο που αγνοούν τόσο οι Τούρκοι όσο και ο κ. Κρις Σπύρου και οι συν αυτώ: "Η δημιουργική και συνεκτική των απάντων, Θεού σοφία και δύναμις, ακλινή ακράδαντον, την Εκκλησίαν στήριξον Χριστέ...".

Η ΠΟΛΙΤΙΣΣΑ ΖΩΓΡΑΦΟΣ ΕΛΕΝΗ ΤΑΠΤΑ

ΠΟΛΙΤΕΣ ΖΩΓΡΑΦΟΙ

ΕΛΕΝΗ ΤΑΠΤΑ

ὑπὸ Γέροντος Χαλκηδόνος Ἀθανασίου

Ἡ Ἑ. Ταπτᾶ εἶναι μία γραφίστας καὶ ζωγράφος τῆς Πόλης μας. Γεννήθηκε ἐδῶ. Ὁ πατέρας της ἦταν ὁ γνωστὸς τότε ὠτορινολαρυγγολόγος Νικόλαος Ταπτᾶς, ἡ μητέρα της Γαλλίδα καὶ ὁ παππούς της νευροχειρουργός. Παιδὶ ἀκόμα, ἐγκαταστάθηκε μὲ τὴν οἰκογένειά της στὴν Ἀθήνα. Σπούδασε γραφικὲς τέχνες στὸ Παρίσι στὴν Ἀνωτέρα Σχολὴ Γραφικῶν Τεχνῶν (Ecole Superieure des Arts Modernes 1967-1969). Ἐργάστηκε ὡς γραφίστας ἐνῶ παράλληλα σπούδαζε ζωγραφικὴ σὲ ἐλεύθερα ἐργαστήρια. Μετὰ ἀπὸ πολύχρονη παραμονὴ στὴ Γαλλία, ἐπέστρεψε στὴν Ἑλλάδα ὅπου ἀφοσιώθηκε στὴ ζωγραφικὴ κοντὰ στὸν καθηγ. Θανάση Στεφόπουλο.

Ἐξετέλεσε τοπία κυρίως, θαλασσογραφίες, νεκρὲς φύσεις (φροῦτα, λουλούδια), γεωμετρικὰ καὶ διακοσμητικὰ μοτίβα μὲ λάδι, ἀκρυλικὰ ἀξιοποιώντας διάφορες τεχνικὲς σὲ καμβᾶ, μουσαμᾶ, κολάζ, σχέδια μὲ κάρβουνο καὶ μολύβι. Στὸ Παρίσι σὰν γραφίστας ζωγράφιζε συγχρόνως διακοσμητικὲς ἐπιφάνειες ἐσωτερικῶν χώρων (τοίχους, πόρτες, paravents κλπ.) καὶ ἔκανε εἰκονογραφήσεις βιβλίων.

Ἐργάστηκε ὡς γραφίστας σὲ διαφημιστικὲς ἑταιρεῖες στὸ Παρίσι (Paris-Match, Axe publicité, Syrodis-Sunerge). Κατὰ τὴν περίοδο διαμονῆς της στὴ Ν. Ὑόρκη διεκόσμησε περίπτερα ἐκθέσεων.

Συνεργάσθηκε μὲ τὴν κεραμίστρια Χριστίνα Μοραλῆ στὴ διακόσμηση πιάτων μὲ φροῦτα, λουλούδια, γεωμετρικὰ καὶ διακοσμητικὰ μοτίβα ποὺ ἔχουν μία ἰδιαίτερη χάρη μὲ μιὰ εὐχάριστη σχηματικὴ ἐφευρετικότητα καὶ χρωματικὴ γκάμα, ἡ ὁποία προσαρμόζεται ἄριστα στὸ ἀντικείμενο ποὺ διακοσμεῖ μὲ παραλληλικὰ ductus.

Παρουσίασε μὲ μεγάλη ἐπιτυχία ἐκθέσεις ὁμαδικὲς στὸ Παρίσι (1974), τὴν Ἀθήνα (1988, 1999, 2000, 2005), Πάρο (2005), Καλαμάτα (2006) καὶ ἀτομικὲς στὴν Ἀθήνα (1980, 1998, 2005), Γλυφάδα (2008),μὲ τὴ Μοραλῆ στὴν Ἀθήνα (2006), Τῆνο (2007) καὶ τὶς Σπέτσες (2007). Ἔργα της βρίσκονται σὲ πολλὲς ἰδιωτικὲς συλλογὲς στὴν Εὐρώπη (Αὐστρία, Γαλλία, Γερμανία, Ἑλβετία, Ἑλλάδα) καὶ στὴν Ἀμερική.

Ἡ Ἑ.Ταπτᾶ μᾶς ἐντυπωσιάζει μὲ τὰ λιτά, φῖνα, δωρικά, ὀνειρικὰ καὶ "σεληνογραφικά" της τοπία, ἀπὸ τὰ ὁποῖα ἔχει "ἐξορισθεῖ" ὁ ἄνθρωπος, ὅπως στὶς πόλεις τοῦ B. Buffet, ὅμως τόσο "χυμώδη" καὶ ἐκφραστικά, ὅπως τὰ φροῦτα καὶ τὰ λουλούδια της, μὲ κάποια ὑπολείμματα ἀπὸ τὴ φύση –δένδρα, φυτὰ- ἢ ἴχνη τοῦ ἀνθρώπου-ὑποτυπώδη σπίτια. Τοπία ἐσωτερικά, ὅπου συχνὰ ἐμφανίζεται ἡ ἀντίθεση τοῦ συννεφιασμένου οὐρανοῦ μὲ τὴ νηνεμία τῆς "πετρωμένης" (Ε. Ταπτᾶ) θάλασσας, ὅπου τὸ φῶς παίζει ἕνα σημαντικὸ ἀπολλίνειο ρόλο, χωρὶς ὅμως νὰ λείπει καὶ τὸ φαουστικὸ χρωματικὸ μουγκρητὸ τοῦ βορρᾶ, καὶ τὰ ὁποῖα παλεύουν μεταξύ τους, ὅπου κάποτε ἐπικρατεῖ ἡ ἠρεμία καὶ ἄλλοτε ἕνα συγκλονιστικὸ brio, ὅπου μερικὲς φορὲς κυριαρχεῖ ὁ χρωματικὸς ἀσαπτισμός, ἐνῶ ἄλλοτε μιὰ γλυκειὰ καὶ διακριτικὴ πολυχρωμία, μία βελούδινη ἁπαλότητα τοῦ χρωστήρα, ἀλλὰ καὶ μία παστώδης καὶ ἐλεύθερη γκάμα.

Γιὰ τὸ ἔργο της γράφτηκαν ἄριστες κριτικὲς στὰ περιοδικὰ "Point" καὶ "Crée" τοῦ Παρισιοῦ. Ἔτσι ὁ Ε. Τρισὸν-Μιλσανῆ σημειώνει: "γυμνὰ χωρὶς ἀνέκδοτο ἢ ἄλλο ἀφηγηματικὸ στοιχεῖο…, τὰ ἄδεια αὐτὰ τοπία, γεμάτα ἀπὸ ζωγραφικὴ πυκνότητα εἶναι εἰκόνες ἀνάμεσα στὸ συνειδητὸ καὶ ὑποσυνείδητο… Κάποτε ὁ καπνὸς ἑνὸς γκρίζου ἢ μιᾶς ὤχρας μᾶς φέρνει στὸ νοῦ τοὺς ὀρίζοντες τοῦ Ὑβ Ταγκὺ ποὺ ρουφοῦν τὸ βλέμμα καὶ μὲ τὴ μαγικὴ ἐξωπραγματική τους σαγήνη ἀκινητοποιοῦν τὴ σκέψη. Ἡ ἀκαθόριστη μελαγχολία τους, ἡ συνείδηση τῆς ἀπουσίας, ἀντὶ νὰ μᾶς καταθλίβουν μᾶς ἀπελευθερώνουν".

Ὁ γράφων εὐχαριστεῖ καὶ ἀπὸ τὴ θέση αὐτὴ τὴν καλλιτέχνιδα γιὰ τὰ στοιχεῖα ποὺ τοῦ ἔδωσε κατὰ τὰ ἔτη 2009-2010.

Απογευματινή Κωνσταντινουπόλεως 2.9.2010

ΟΙ ΟΡΘΟΔΟΞΟΙ ΠΡΟΚΑΘΗΜΕΝΟΙ ΤΗΣ ΑΝΑΤΟΛΗΣ ΣΤΑ ΙΦΤΑΡ

Oι γνωστοί ανεγκέφαλοι και θερμοκέφαλοι αποτειχισμένοι και σουπερορθοδοξούντες, έσπευσαν - με χαρά μάλιστα! - να αποκαλέσουν τον Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο "αρχιμουφτή" (!!!) επειδή παρακάθισε σε ιφτάρ την παραμονή της Παναγίας στην Τραπεζούντα.

Δεν είναι παράδοξο αυτό, αφού οι νοσηροί αυτοί νόες αφορμή ψάχνουν για να κατηγορήσουν τον πάσα ένα - και δη τον Πατριάρχη - για "αίρεση" κ.ο.κ.

Αγνοούν οι ταλαίπωροι ότι τα πρεσβυγενή Πατριαρχεία της Ανατολής υπάρχουν σε μουσουλμανικό έδαφος και περιβάλλον και άρα οι Ορθόδοξοι Προκαθήμενοι οφείλουν να είναι άγγελοι ειρήνης και καταλλαγής και όχι να υποδαυλίζουν, με τη συμπεριφορά τους, "ιερό πόλεμο".

Στις 26 Αυγούστου ο πρόεδρος του Λιβάνου Michel Suleiman παρέθεσε ένα ραμαζανικό - ας μου επιτραπεί ο νεολογισμός - τραπέζι (ιφτάρι) στο προεδρικό μέγαρο. Στο ιφτάρι πήραν μέρος όλοι οι θρησκευτικοί και πολιτικοί ηγέτες της χώρας, μεταξύ των οποίων και ο Ορθόδοξος Πατριάρχης Αντιοχείας κ. Ιγνάτιος.

Αυτό το ιφτάρι είναι καθιερωμένο κάθε χρόνο, και συμμετέχουν πάντα όλοι οι θρησκευτικοί ηγέτες όλων των θρησκειών και δογμάτων, ως ένδειξη αγάπης, ανεξιθρησκείας και συνύπαρξης, που βασίζεται στη συμμετοχή στην χαρά και την λύπη του άλλου.

Παρών ήταν, φυσικά, και ο Πατριάρχης των Μαρωνιτών καρδινάλιος Νasrallah Sfeir.

Παρών ήταν και ο ελληνομαθής Μητροπολίτης Βηρυττού Ηλίας.

Μιλάμε, λοιπόν, για μια συνηθισμένη πρακτική, από την οποία δεν μπορούν να απέχουν, για χίλιους λόγους, οι Ορθόδοξοι της Ανατολής.

Οι Ελλαδίτες Ορθόδοξοι μιλούν πάντα εκ του ασφαλούς και βέβαια ολότελα ανυποψίαστοι για το τι μπορεί να σημαίνει συνύπαρξη λαών και θρησκειών.

"ΔΕΝ ΑΝΕΧΟΜΑΙ ΤΙΣ ΑΝΟΡΘΟΓΡΑΦΙΕΣ"

Toυ Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου

“Και στις μαθήτριες, πρέπει να προσθέσω, τις όμορφες, που κάθε μεσημέρι ξεχύνονται στους δρόμους με τις ριγωτές ποδιές και τα λευκά κορδελλάκια στα μαλλιά τους (κουτές, που βιάζονται να τα πετάξουν) βάζοντας κάποτε κατά μέρος την αισθησιακή καθαρή χαρά που μούδιναν, δεν μπορούσα να μη βλέπω τις μεθαυριανές γυναίκες και ν' αναλογίζομαι το λόγο του Σολωμού για το γλυκοβύζαστο γάλα της αντρείας και της λευτεριάς”.
Αυτά έγραφε πριν μισό αιώνα περίπου (1955) ο Οδυσσέας Ελύτης στον φίλο του φιλόλογο και ποιητή Λευτέρη Αλεξίου, αποτυπώνοντας σε μερικές επιστολές του την γοητεία που άσκησε πάνω του η Κρήτη εκείνης της εποχής (η σχετική αλληλογραφία δημοσιεύθηκε στη Ν. Εστία, Μάϊος 2002. Επιμέλεια: Μάρθα Αποσκίτη).
Μεταξύ των πολλών άλλων εικόνων που έκαναν εντύπωση στον Ελύτη από την καθημερινή ζωή της μεγαλονήσου – όπου βλέπει “τη συνέχιση της παράδοσης που συντήρησε και κράτησε ζωντανή την Ελλάδα μαζί και παράλληλα με τ' άρματα και τις τέχνες” - ξεχωριστή θέση κατέχει και η θέα των όμορφων μαθητριών που ξεχύνονται στους δρόμους με τις ριγωτές ποδιές και τα λευκά κορδελλάκια στα μαλλιά τους. Μια εικόνα που δεν βλέπει πια κανείς παρά μόνο στις ταινίες και τις φωτογραφίες εκείνου του καιρού. Εικόνα μιας πραγματικότητας, που, όμως, στα μάτια του ποιητή προσλάμβανε άλλες διαστάσεις. “Τα μάτια μου δεν έφθασαν να δουν καμμιά μισητή πεζότητα”, λέει ο Ελύτης στο ίδιο γράμμα του, περιγράφοντας τις εικόνες της καθημερινότητας στην Κρήτη.
Μια καθημερινότητα χωρίς πεζότητα. Αυτό είναι το ζητούμενο για τον ποιητή. Και οι μαθήτριες με τις ποδιές και τα κορδελλάκια, υπηρετούν – χωρίς να το γνωρίζουν διόλου – αυτή την πραγματικά ποιητική ζωή που προτρέχει της καθημερινής. Γι' αυτό ο ποιητής χαρακτηρίζει “κουτές” τις μαθήτριες, που βιάζονται να πετάξουν τα λευκά κορδελλάκια απ' τα μαλλιά τους! Θεωρώντας, προφανώς, τα κορδελλάκια ένα στοιχείο που θα διατηρήσει τη φωτιά του μύθου της νεότητας...
Μιας νεότητας που για τον ποιητή είναι -

Μικρή πράσινη θάλασσα δεκατριώ χρονώ
Με τον άσπρο γιακά και την κορδέλα

(Το φωτόδεντρο και η δέκατη τέταρτη ομορφιά)

Μιας νεότητας που δεν προβαίνει στην κατάργηση της αθωότητας, στο ξεθώριασμα της ποιητικής εικόνας των μαθητριών, που παρά την συντηρητική (για την εποχή μας) εμφάνισή τους, γεμίζουν με “αισθησιακή καθαρή χαρά” τον ποιητή και ταυτόχρονα τον ανάγουν στο μέλλον. Τις αναλογίζεται ''μεθαυριανές γυναίκες'', που θα υπηρετήσουν την ανδρεία και τη λευτεριά, καθώς θα βυζάξουν τα παιδιά τους μ'αυτό το “γλυκοβύζαστο γάλα”. Γιατί λέει ο ποιητής: “αντρεία και λευτεριά, μην το ξεχνάτε, θα χρειαστούμε περισσότερο στην ειρήνη παρά στους πολέμους, στην κοινωνική ζωή και στον έρωτα....”.
Οι ριγωτές ποδιές και τ' άσπρα κορδελλάκια σήμερα, θα προκαλούσαν – το ολιγότερο – χλευαστικό γέλωτα. Τι δουλειά έχει η ομοιομορφία στην πολυπόθητη πολυμορφία του καιρού μας; Γιατί να μην απαλλαγούμε, επιτέλους, από την “τάξη” που με τον σχολαστικισμό της συνθλίβει τη ζωή μας; Κι έτσι καταργείται η μαθητική περιβολή και μαζί της μια ποιητική εικόνα. Μετά την παρέλευση ετών πάλι και πάλι καταφεύγω στον Ελύτη:

Ώστε λες δίκιο θα 'χε ο Υπερίων που μιλούσε
“γι' άλλες μνήμες ευγενέστερων καιρών” και προσέθετε
“μας υπολείπεται πολλή και ωραία δουλειά
όσο ν' αγρεύσωμε το μεγαλείο”.

(Το φωτόδεντρο και η δέκατη τέταρτη ομορφιά)

Δεν πρόκειται για νοσταλγία ή φτηνή συναισθηματολογία, αλλά για μια πραγματικότητα που απεργάζεται την αποϊέρωση παιδείας και ζωής. Μια διαστροφή που αλλοιώνει το νόημα των λέξεων και των εννοιών, των εικόνων των ποιητικών. Γιατί το σχολείο είναι μια σύνθεση “εικόνων” που καλλιεργούν ή ευνουχίζουν -δυστυχώς συμβαίνει κι αυτό στους καιρούς μας - την ευαισθησία.
Η σπουδή στην δυναμική της ευαισθησίας δεν προϋποθέτει μόνο την πολυμάθεια ή την υποταγή σε κώδικες συμπεριφοράς. Έχει σχέση με την Αλήθεια, που αφορά στην ψυχική περιουσία, δηλ. Στην ψυχική σχοινοβασία που οδηγεί στην όντως Παιδεία, την οποία οι όχι ενήεμροι των ιερών αγνοούν. Αυτό, λοιπόν, που ονομάζουμε “σχολική διαδικασία” είναι στην ουσία μια ποιητική συν-ουσία. Κι όταν μιλάμε, ας πούμε, ευφυία, θα πρέπει να εννοούμε μια εξαιρετικά οξυμένη ευαισθησία. Κι όταν προσβλέπουμε σε μιάν αληθινή παιδεία, θα πρέπει να έχουμε υπ' όψιν μας τον λόγο του ποιητή της Ιδιωτικής Οδού: “Η αλήθεια μόνον έναντι θανάτου δίδεται” (Τα ελεγεία της Οξώπετρας). Δεν έχουμε, δηλαδή, άλλη επιλογή από την ακατάπαυστη σπουδή που νοηματοδοτεί τον θάνατο και τη ζωή. Για να την ψαύσουμε μάς είναι απαραίτητη η “άλλη γλώσσα” του ποιητή:
"Η πολυαιώνια παρουσία του Ελληνισμού πάνω στα δώθε ή εκείθε του Αιγαίου χώματα έφτασε να καθιερώσει μιαν ορθογραφία, όπου το κάθε ωμέγα, το κάθε ύψιλον, η κάθε οξεία, η κάθε υπογεγραμμένη, δεν είναι παρά ένας κολπίσκος, μια κατωφέρεια, μια κάθετη βράχου πάνω σε μια καμπύλη πρύμνας πλεούμενου, κυματιστοί αμπελώνες, υπέρθυρα εκκλησιών, ασπράκια ή κοκκινάκια, εδώ ή εκεί, από περιστεριώνες και γλάστρες με γεράνια. Είναι μια γλώσσα με πολύ αυστηρή γραμματική, που την έφκιασε μόνος του ο λαός, από την εποχή που δεν πήγαινε ακόμα σχολείο. Και την τήρησε με θρησκευτική προσήλωση και αντοχή αξιοθαύμαστη, μέσα στις πιο δυσμενείς εκατονταετίες. Ώσπου ήρθαμ' εμείς, με τα διπλώματα και τους νόμους, να τον βοηθήσουμε. Και σχεδόν τον αφανίσαμε. Δεν αναφέρομαι σε καμιά χαμένη γραφικότητα. Απλώς, δεν ανέχομαι τις ανορθογραφίες" (Ελύτης, Τα δημόσια και τα ιδιωτικά).